`hoorcollege 1
hormonen betrokken bij groei
- groeihormoon → wordt door hypofyse afgegeven
- schildklierhormoon
- hormonen voor calciumhomeostase
● parathormoon
● calcitonine
● vitamine D
- geslachtshormonen
lichaamsverhoudingen veranderen tijdens de groei
groeihormoon afgifte en invloed op weefsel - anabool effect
GH-RH = GH-releasing hormone stimuleert afgifte GH (groeihormoon)
GH-IH = GH-inhibiting hormone remt afgifte GH
somatomedin = insulin-like growth factor
tekort aan dit hormoon zorgt ervoor dat je kleiner blijft, groot tekort kan leiden tot dwerggroei
Te veel van dit hormoon kan leiden tot reuzengroei → kan ervoor zorgen dat het
lichaam meet belast wordt en zorgt ervoor dat het hartvaatstelsel meer belast
wordt.
voor volwassen is dit hormoon belangrijk voor herstel
,regeling van het vrijkomen van schildklierhormonen
TRH= thyrotropin-releasing hormone
TSH= THyroïd stimulerend hormoon
schildklierhormonen
thyroid = schildklier
tekort aan jodium → verminderd aanmaking schildklierhormonen
tekort schildklierhormoon kan leiden tot lengte groei- en ontwikkelingsproblemen (dus ook
van de hersenen en metabool metabolisme)
calciumhomeostase
toename Ca2+ gehalte in bloed o.i.v. : parathormoon vitamine D
o.i.v. calcitonine: afname Ca2+ gehalte in bloed
tekort aan vitamine D door bv te weinig zon kan dmv voeding of tabletten worden
gecompenseerd
parathormoon wordt afgegeven door bijschildklieren van schildklier
Ca2+ ook nodig voor spiercontractie
,hypothalame-hypofysaire-gonadale as
verloop van de afgifte van geslachtshormonen
a. oestrogenen en progesteron bij de vrouw
b. testosteron bij de man
oorzaken van veroudering
erfelijkheid = voorgeprogrammeerde factoren
- hormonale veranderingen
- antagonistische pleiotropie → bepaalde eigenschappen die
voordeel/nadeel hebben bv. testosteron (voordeel sterker zijn nadeel
prostaatkanker)
- beperkt delingsvermogen van cellen
- apoptose → oude cellen die opgeruimd worden
milieu= omgevingsfactoren, inclusief leefstijl en gedrag
- mechanische slijtage
- straling (radioactiviteit, röntgen, UV)
- giftige stoffen (o.a. uit voedings en genotmiddelen)
- overvoeding
- fysieke en psychische stress
, cellulaire veroudering
basaalmetabolisme - leeftijd
basaal metabolisme = stofwisseling in rust, liggend, 's morgens vroeg
b. totale energie verbruik
hormonen betrokken bij groei
- groeihormoon → wordt door hypofyse afgegeven
- schildklierhormoon
- hormonen voor calciumhomeostase
● parathormoon
● calcitonine
● vitamine D
- geslachtshormonen
lichaamsverhoudingen veranderen tijdens de groei
groeihormoon afgifte en invloed op weefsel - anabool effect
GH-RH = GH-releasing hormone stimuleert afgifte GH (groeihormoon)
GH-IH = GH-inhibiting hormone remt afgifte GH
somatomedin = insulin-like growth factor
tekort aan dit hormoon zorgt ervoor dat je kleiner blijft, groot tekort kan leiden tot dwerggroei
Te veel van dit hormoon kan leiden tot reuzengroei → kan ervoor zorgen dat het
lichaam meet belast wordt en zorgt ervoor dat het hartvaatstelsel meer belast
wordt.
voor volwassen is dit hormoon belangrijk voor herstel
,regeling van het vrijkomen van schildklierhormonen
TRH= thyrotropin-releasing hormone
TSH= THyroïd stimulerend hormoon
schildklierhormonen
thyroid = schildklier
tekort aan jodium → verminderd aanmaking schildklierhormonen
tekort schildklierhormoon kan leiden tot lengte groei- en ontwikkelingsproblemen (dus ook
van de hersenen en metabool metabolisme)
calciumhomeostase
toename Ca2+ gehalte in bloed o.i.v. : parathormoon vitamine D
o.i.v. calcitonine: afname Ca2+ gehalte in bloed
tekort aan vitamine D door bv te weinig zon kan dmv voeding of tabletten worden
gecompenseerd
parathormoon wordt afgegeven door bijschildklieren van schildklier
Ca2+ ook nodig voor spiercontractie
,hypothalame-hypofysaire-gonadale as
verloop van de afgifte van geslachtshormonen
a. oestrogenen en progesteron bij de vrouw
b. testosteron bij de man
oorzaken van veroudering
erfelijkheid = voorgeprogrammeerde factoren
- hormonale veranderingen
- antagonistische pleiotropie → bepaalde eigenschappen die
voordeel/nadeel hebben bv. testosteron (voordeel sterker zijn nadeel
prostaatkanker)
- beperkt delingsvermogen van cellen
- apoptose → oude cellen die opgeruimd worden
milieu= omgevingsfactoren, inclusief leefstijl en gedrag
- mechanische slijtage
- straling (radioactiviteit, röntgen, UV)
- giftige stoffen (o.a. uit voedings en genotmiddelen)
- overvoeding
- fysieke en psychische stress
, cellulaire veroudering
basaalmetabolisme - leeftijd
basaal metabolisme = stofwisseling in rust, liggend, 's morgens vroeg
b. totale energie verbruik
