College 3 aantekeningen Gezinspedagogiek

HC 3 Gezinspedagogiek – invloeden buiten het gezin

Grootouders
Tot jaren ’80: grootmoeders niet interessant

- Patrilocale vestiging -> gezin is gevestigd bij de vader -> oma helpt dochter niet
- Functie van vrouw: bear and rear man’s children

Eind 20e eeuw: besef dat vrouwen niet altijd wegtrokken

- Jagers-verzamelaars flexibel in patronen van migratie
 Matrilocaliteit: gezin vestigt zich in gemeenschap van moeder
 Patrolocaliteit: gezin vestigt zich in gemeenschap van vader
 Neolocaliteit: Gezin vestigt zich op totaal nieuwe plek

Alloparenting door oma

- Moeders hebben hulp nodig
- Vrouwen vroeg in menopauze -> kunnen dan goed helpen met de kinderen

Interesse in oma’s

- 2002: eerste symposium over belang van oma’s
- Nu veel onderzoek naar grootmoeders en hun ‘dedication to kin’

Apen: oma dichterbij is beter

- Ook als ze zelf nog kinderen verzorgd
- Grotere overlevingskans
- Meer vruchtbaarheid

Ook bij mensen

- Oma in de buurt?
 Meer kleinkinderen overleven
 Groter aantal kleinkinderen

Grootmoeders als alloparents

- Aanwezigheid grootmoeder
 hulp voor moeders met weinig ervaring
 nuttig bij weinig hulp-kinderen (kinderen die oud genoeg zijn om te helpen)
 Levert algemene sociale steun
- Onder jagers-verzamelaars: veel kennis door leeftijd – nut voor zoeken van specifiek voedsel
- Positiever effect van MM (mother’s mother) dan van FM (father’s mother)

The confidence of paternity hypothesis

- Ouders investeren minder in kinderen in de lijn van de zoon dan in de lijn van de dochter
 Vaderschap is niet 100% zeker, moederschap wel
 MM meest zeker van genetische verwantschap
 FF (father’s father) het minst
 FM en MF er tussenin
 Volgorde van grootouder investering: MM > (FM & MF) > FF

, Koekoeksgraad

- Aantal onechte kinderen per generatie, oftewel kinderen die opgroeien bij niet-biologische
vader, blijft relatief stabiel op 2%

FM: grandmothers form hell?

- FM in the house in duitsland 18 en 19e eeuw:
 Meer doodgeboren baby’s
 Meer vroege babysterfte
- Komt door streng calvinistisch beleid
- Weg van eigen familie
- Stress van bazige schoonmoeder

Grandmother allonursing

- Grootmoeder voedt de baby aan de borst

Grootmoeders en tienerdochtermoeders

- Lage SES tienermoeder – oma in de buurt?
 Kinderen vaker veilig gehecht aan moeder
 Betere cognitieve ontwikkeling

Leeftijdsgenoten
 Unieke omgeving




Judith Harris (1995/1998) gaat uit van belang van de groep

- Je moet voldoende ouder zijn, maar vriendengroep/peers VEEL belangrijker
- Ouderlijke genetische invloed moeilijk te scheiden van ouderlijke opvoeding
- Niet ouders, maar de leeftijdgenoten bepalen gedrag en persoonlijkheid kind
- Kinderen nemen normen en gedragingen over uit omgeving
- In vroege adolescentie omgeving = leeftijdgenoten
- Identiteit, gedrag en normen ontwikkelen vanuit gebeurtenissen en ervaringen binnen de
vriendengroep
 Veel kritiek op haar