Samenvatting: Nederlands als
tweede taal
H1, H2 & H4
Nederlands (Pabo Hogeschool Windesheim)
, Hoofdstuk 1: Inleiding
NT2= Nederlands als tweede taal
NT2-verwervende leerlingen
Leerlingen die van huis uit een andere taal spreken dan Nederlands
of die tweetalig opgroeien, met Nederlands en een andere taal als
moedertaal
Tegenwoordig zitten er veel kinderen van de ‘derde generatie’ op
de basisschool
Kinderen van wie beide ouders in Nederland geboren zijn
Twee manieren om het Nederlands onder de knie te krijgen
Tweedetaalverwerving
De taal oppikken in allerlei situaties waarin Nederlands wordt
gesproken
Bijvoorbeeld door het kijken naar Nederlandstalige tv-
programma’s, het spelen met Nederlandse kinderen of
tijdens kringgesprekken
Voor groot deel vergelijkbaar met de verwerving van de
moedertaal
Hoe ouder tweedetaalverwervers zijn, des te meer invloed
ondervinden ze van hun eerste taal (structuren of elementen
uit de eerste taal worden overgenomen naar de tweede taal)
Tweedetaalleren
Er zijn veel situaties op school waarin Nederlands geleerd
kan worden
Bijvoorbeeld als de juf de betekenis van moeilijke woorden
uitlegt
Negatieve kenmerken van ‘knip-en lijmles’
De ‘knip-en lijmles’ doet een beroep op de vaardigheid van kinderen
om met taalvormen te manipuleren. Dat is een ‘hogere’ vaardigheid
waar vooral NT2-leerlingen vaak nog niet aan toe zijn.
Het is onduidelijk wat kinderen eigenlijk precies moeten leren. Veel
lessen zijn meer een toets en geen leerervaring voor de kinderen.
Er is geen sprake van didactiek waarmee de kinderen de
betreffende woorden kunnen leren.
Taalonderwijs is grotendeels schriftelijk i.p.v. mondeling
, Nederlandstalige kinderen komen over het algemeen met een
redelijke mondelinge beheersing van het Nederlands op
school
Qua organisatie is het veel makkelijker en overzichtelijker om
alle leerlingen in de klas een schriftelijke taak te geven, dan
om met alle leerlingen mondeling bezig te zijn
Problemen
De taal in zaakvakken (bijvoorbeeld wereldoriëntatie), levert voor
veel NT2-leerlingen problemen op
Het gebruik van ‘moeilijke woorden’
Dergelijke teksten zijn ‘abstract’
Ze sluiten niet aan bij de eigen leef- en ervaringswereld
van kinderen
Al het onderwijs wordt ook taalonderwijs, omdat oppikken van een taal
kan en moet ook gebeuren bij vakken op school.
Pas wanneer de taalmondeling al redelijk wordt beheerst, kan via lezen
de algemene taalvaardigheid worden vergroot.
3D-model
Bij onderwijs aan NT2-leerligen gaat het vooral om ‘de drie D’s’
Doelen
Het ‘wat’ van onderwijs
-wat zijn de (leer)doelen die de leerlingen moeten
behalen?
Didactiek
Het ‘hoe’ van onderwijs
-als het leerdoel eenmaal is vastgesteld, hoe kan de
leerkracht dit dan het beste bereiken?
Differentiatie
NT2-leerlingen kunnen onderling erg van elkaar
verschillen wat hun Nederlandse taalvaardigheid
betreft, leraren moeten daarom goed differentiëren
(vooral in het taalonderwijs aan NT2-verwervende
leerlingen) zodat iedereen aan bod komt en dat het
niveau voor de één niet te laag is en voor de ander niet
te hoog
Hoofdstuk 2: Ontwikkeling van mondelinge vaardigheden
Tweetalig opgevoed
tweede taal
H1, H2 & H4
Nederlands (Pabo Hogeschool Windesheim)
, Hoofdstuk 1: Inleiding
NT2= Nederlands als tweede taal
NT2-verwervende leerlingen
Leerlingen die van huis uit een andere taal spreken dan Nederlands
of die tweetalig opgroeien, met Nederlands en een andere taal als
moedertaal
Tegenwoordig zitten er veel kinderen van de ‘derde generatie’ op
de basisschool
Kinderen van wie beide ouders in Nederland geboren zijn
Twee manieren om het Nederlands onder de knie te krijgen
Tweedetaalverwerving
De taal oppikken in allerlei situaties waarin Nederlands wordt
gesproken
Bijvoorbeeld door het kijken naar Nederlandstalige tv-
programma’s, het spelen met Nederlandse kinderen of
tijdens kringgesprekken
Voor groot deel vergelijkbaar met de verwerving van de
moedertaal
Hoe ouder tweedetaalverwervers zijn, des te meer invloed
ondervinden ze van hun eerste taal (structuren of elementen
uit de eerste taal worden overgenomen naar de tweede taal)
Tweedetaalleren
Er zijn veel situaties op school waarin Nederlands geleerd
kan worden
Bijvoorbeeld als de juf de betekenis van moeilijke woorden
uitlegt
Negatieve kenmerken van ‘knip-en lijmles’
De ‘knip-en lijmles’ doet een beroep op de vaardigheid van kinderen
om met taalvormen te manipuleren. Dat is een ‘hogere’ vaardigheid
waar vooral NT2-leerlingen vaak nog niet aan toe zijn.
Het is onduidelijk wat kinderen eigenlijk precies moeten leren. Veel
lessen zijn meer een toets en geen leerervaring voor de kinderen.
Er is geen sprake van didactiek waarmee de kinderen de
betreffende woorden kunnen leren.
Taalonderwijs is grotendeels schriftelijk i.p.v. mondeling
, Nederlandstalige kinderen komen over het algemeen met een
redelijke mondelinge beheersing van het Nederlands op
school
Qua organisatie is het veel makkelijker en overzichtelijker om
alle leerlingen in de klas een schriftelijke taak te geven, dan
om met alle leerlingen mondeling bezig te zijn
Problemen
De taal in zaakvakken (bijvoorbeeld wereldoriëntatie), levert voor
veel NT2-leerlingen problemen op
Het gebruik van ‘moeilijke woorden’
Dergelijke teksten zijn ‘abstract’
Ze sluiten niet aan bij de eigen leef- en ervaringswereld
van kinderen
Al het onderwijs wordt ook taalonderwijs, omdat oppikken van een taal
kan en moet ook gebeuren bij vakken op school.
Pas wanneer de taalmondeling al redelijk wordt beheerst, kan via lezen
de algemene taalvaardigheid worden vergroot.
3D-model
Bij onderwijs aan NT2-leerligen gaat het vooral om ‘de drie D’s’
Doelen
Het ‘wat’ van onderwijs
-wat zijn de (leer)doelen die de leerlingen moeten
behalen?
Didactiek
Het ‘hoe’ van onderwijs
-als het leerdoel eenmaal is vastgesteld, hoe kan de
leerkracht dit dan het beste bereiken?
Differentiatie
NT2-leerlingen kunnen onderling erg van elkaar
verschillen wat hun Nederlandse taalvaardigheid
betreft, leraren moeten daarom goed differentiëren
(vooral in het taalonderwijs aan NT2-verwervende
leerlingen) zodat iedereen aan bod komt en dat het
niveau voor de één niet te laag is en voor de ander niet
te hoog
Hoofdstuk 2: Ontwikkeling van mondelinge vaardigheden
Tweetalig opgevoed
