Samenvatting SL
Toets matrijs
Week 2 voedingsanamnese:
Beargumenteren wanneer een voedingsanamnesetechniek geschikt is voor een bepaalde
situatie.
Voedingsdagboek(toekomst): meerdere dagen wordt het voedsel bijgehouden voor een
bepaalde periode.
24 hour- recall/ 24-uurs voedingsaanvraag (verleden tijd): je vraagt na wat de patiënt
afgelopen 24 heeft gegeten en gedronken.
Dietary history (verleden tijd): mondelinge methode die wordt gezien als aanvulling op het
eetdagboek. Je vraagt naar het voedingspatroon, voeding die op verschillende momenten
worden gegeten, de porties en bereidingswijze.
Voedselfrequentie (verleden tijd): navragen van de gebruiksfrequentie van 1 of meerdere
voedingsmiddelen met als doel de inname achterhalen.
De functies van de voedingstoffen eiwitten, vetten, koolhydraten, vezels globaal
uitleggen;
Koolhydraten: energiebron voor spieren en hersencellen.
Vetten: energiebron, energieopslag, bescherming voor organen, isolatie, opbouw cellen en
bevat vitamine A, D, E en K.
Eiwitten: bouwstof voor spiermassa, transport, enzymen en hormonen.
Vezels: voor een goede spijsvertering in het darmkanaal
Berekenen in welke verhouding macronutriënten voorkomen in voedingsmiddelen en
het voedingsdagboek (handmatig en met gebruik van technologie)
Richtlijnen macronutriënten ADH (aanbevolen dagelijkse hoeveelheid):
Koolhydraten: 40-70%
Vetten: 10-40%
Eiwitten: 10-25% exacte dagelijkse eiwitbehoefte: 0,83 x lichaamsgewicht kg
Vezels: 30-40 gram
,Gemiddelde portiegroottes aangeven van de voedingsmiddelentabellen op de juiste wijze
gebruiken bij voedingswaardeberekeningen
Product Standaard portie (Nvt) Opmerkingen
Wit brood (snee) 35 gram
Bruinbrood (snee) 35 gram
Margarine/boter
(broodbesmering) 6 gram
Kaas (broodbelegging) 20 gram
Worst (broodbelegging) 15 gram
Pindakaas (broodbelegging) 20 gram Bijvoorbeeld, ook jam,
chocopasta.
Melk (beker) 250 ml
Jus d’orange (glas) 200 ml
Ontbijtkoek (plak) 30 gram
Appel 125 gram Gemiddelde appel
Banaan 125 gram Gemiddelde banaan
Pinda’s (lepel/handje) 20 gram
Energiepercentages berekenen van voedingsmiddelen en voedingsdagboek
(handmatig en met behulp van technologie)
Voorbeeld:
Dagmenu Totaal dag Menu: 2707 Kcal 11395 KJ
Koolhydraat Vetten Eiwitten Vezels Alcohol Totaal
Gram 329 gram 99 gram 92 gram 17 gram 14 gram
Kcal
KJ
En%
Berekening:
Formule: (deel: geheel) x 100%
Koolhydraat 329 gram x 4 kcal = 1316 kcal (1316:2707) x 100% = 48,6%
koolhydraat KJ: 329 x 17 KJ= 5593 KJ (5593:11395) x 100% = 49%
Altijd in totaal op 100% uitkomen!!!
Energie berekenen Kcal KJ
1 gram vet 9 kcal 37 KJ
1 gram eiwit 4 kcal 17 KJ
1 gram koolhydraat 4 kcal 17 KJ
1 gram vezel 2 kcal 8 KJ
1 gram alcohol 7 kcal 29 KJ
Van kcal naar KJ x 4,2
, Leg deze termen uit: Gemiddelde behoefte, aanbevolen behoefte, adequate inname,
aanvaardbare bovengrens, deficiëntie, intoxicatie
Gemiddelde behoefte:
- Het niveau van inname dat voor de helft van de mensen in de eigen behoefte voorzien
Gemiddelde van de doelgroep: 50%
- Gemiddeld aan voedingsbehoefte is 97,5% van bijna alle gezonde mensen
Aanbevolen hoeveelheid:
- Kan alleen vastgesteld worden als er voldoende informatie is.
Adequate inname (AI):
- Een schatting van de laagste hoeveelheid voedingsstoffen die voor bijna alle mensen
voldoende is.
- Het laagst bekende hoeveelheid van een voedingsstof
- Als de gemiddelde behoefte en aanbevolen hoeveelheid niet te bepalen zijn dan wordt
de AI bepaald.
Aanvaardbare bovengrens:
- Maximale dagelijkse inname zonder schadelijke effecten op de gezondheid.
Hieruit bestaan 2 niveaus:
- NOAEL No observed adverse effect level: Het hoogste niveau van inname waarbij
geen schadelijke effecten optreden.
- LOAEL lowest observed adverse effect level: Het laagste niveau van inname
waarbij wel ongewenste effecten zijn vastgesteld
Deficiëntie:
- Een tekort aan een bepaalde voedingsstof. Bijvoorbeeld: IJzer deficiëntie, een tekort
aan ijzer.
Intoxicatie:
- Het ziektebeeld dat ontstaat door een te grote hoeveelheid van een bepaalde
voedingsstof in het lichaam (vergiftiging).
Toets matrijs
Week 2 voedingsanamnese:
Beargumenteren wanneer een voedingsanamnesetechniek geschikt is voor een bepaalde
situatie.
Voedingsdagboek(toekomst): meerdere dagen wordt het voedsel bijgehouden voor een
bepaalde periode.
24 hour- recall/ 24-uurs voedingsaanvraag (verleden tijd): je vraagt na wat de patiënt
afgelopen 24 heeft gegeten en gedronken.
Dietary history (verleden tijd): mondelinge methode die wordt gezien als aanvulling op het
eetdagboek. Je vraagt naar het voedingspatroon, voeding die op verschillende momenten
worden gegeten, de porties en bereidingswijze.
Voedselfrequentie (verleden tijd): navragen van de gebruiksfrequentie van 1 of meerdere
voedingsmiddelen met als doel de inname achterhalen.
De functies van de voedingstoffen eiwitten, vetten, koolhydraten, vezels globaal
uitleggen;
Koolhydraten: energiebron voor spieren en hersencellen.
Vetten: energiebron, energieopslag, bescherming voor organen, isolatie, opbouw cellen en
bevat vitamine A, D, E en K.
Eiwitten: bouwstof voor spiermassa, transport, enzymen en hormonen.
Vezels: voor een goede spijsvertering in het darmkanaal
Berekenen in welke verhouding macronutriënten voorkomen in voedingsmiddelen en
het voedingsdagboek (handmatig en met gebruik van technologie)
Richtlijnen macronutriënten ADH (aanbevolen dagelijkse hoeveelheid):
Koolhydraten: 40-70%
Vetten: 10-40%
Eiwitten: 10-25% exacte dagelijkse eiwitbehoefte: 0,83 x lichaamsgewicht kg
Vezels: 30-40 gram
,Gemiddelde portiegroottes aangeven van de voedingsmiddelentabellen op de juiste wijze
gebruiken bij voedingswaardeberekeningen
Product Standaard portie (Nvt) Opmerkingen
Wit brood (snee) 35 gram
Bruinbrood (snee) 35 gram
Margarine/boter
(broodbesmering) 6 gram
Kaas (broodbelegging) 20 gram
Worst (broodbelegging) 15 gram
Pindakaas (broodbelegging) 20 gram Bijvoorbeeld, ook jam,
chocopasta.
Melk (beker) 250 ml
Jus d’orange (glas) 200 ml
Ontbijtkoek (plak) 30 gram
Appel 125 gram Gemiddelde appel
Banaan 125 gram Gemiddelde banaan
Pinda’s (lepel/handje) 20 gram
Energiepercentages berekenen van voedingsmiddelen en voedingsdagboek
(handmatig en met behulp van technologie)
Voorbeeld:
Dagmenu Totaal dag Menu: 2707 Kcal 11395 KJ
Koolhydraat Vetten Eiwitten Vezels Alcohol Totaal
Gram 329 gram 99 gram 92 gram 17 gram 14 gram
Kcal
KJ
En%
Berekening:
Formule: (deel: geheel) x 100%
Koolhydraat 329 gram x 4 kcal = 1316 kcal (1316:2707) x 100% = 48,6%
koolhydraat KJ: 329 x 17 KJ= 5593 KJ (5593:11395) x 100% = 49%
Altijd in totaal op 100% uitkomen!!!
Energie berekenen Kcal KJ
1 gram vet 9 kcal 37 KJ
1 gram eiwit 4 kcal 17 KJ
1 gram koolhydraat 4 kcal 17 KJ
1 gram vezel 2 kcal 8 KJ
1 gram alcohol 7 kcal 29 KJ
Van kcal naar KJ x 4,2
, Leg deze termen uit: Gemiddelde behoefte, aanbevolen behoefte, adequate inname,
aanvaardbare bovengrens, deficiëntie, intoxicatie
Gemiddelde behoefte:
- Het niveau van inname dat voor de helft van de mensen in de eigen behoefte voorzien
Gemiddelde van de doelgroep: 50%
- Gemiddeld aan voedingsbehoefte is 97,5% van bijna alle gezonde mensen
Aanbevolen hoeveelheid:
- Kan alleen vastgesteld worden als er voldoende informatie is.
Adequate inname (AI):
- Een schatting van de laagste hoeveelheid voedingsstoffen die voor bijna alle mensen
voldoende is.
- Het laagst bekende hoeveelheid van een voedingsstof
- Als de gemiddelde behoefte en aanbevolen hoeveelheid niet te bepalen zijn dan wordt
de AI bepaald.
Aanvaardbare bovengrens:
- Maximale dagelijkse inname zonder schadelijke effecten op de gezondheid.
Hieruit bestaan 2 niveaus:
- NOAEL No observed adverse effect level: Het hoogste niveau van inname waarbij
geen schadelijke effecten optreden.
- LOAEL lowest observed adverse effect level: Het laagste niveau van inname
waarbij wel ongewenste effecten zijn vastgesteld
Deficiëntie:
- Een tekort aan een bepaalde voedingsstof. Bijvoorbeeld: IJzer deficiëntie, een tekort
aan ijzer.
Intoxicatie:
- Het ziektebeeld dat ontstaat door een te grote hoeveelheid van een bepaalde
voedingsstof in het lichaam (vergiftiging).
