SE Midden-Oosten
Hoofdstuk 1
Deelvraag H1: Welke lange-termijnproblemen vloeiden voort uit de liquidatie van het
Ottomaanse Rijk aan het einde van WOI?
- Wantrouwen jegens het Westen (soms slaat dit om in haat).
- Rare opdeling Midden-Oosten waar geen rekening is gehouden met verschillende
(minderheids)volkeren, geloof of cultuur.
- Strijd rond erkenning Armeense genocide.
- Stichting nieuwe Republiek Turkije.
Welke rol speelde het Ottomaanse Rijk in de Eerste Wereldoorlog en wat waren
hiervan de gevolgen?
- Jonge Turken kozen kant van Duitsland en Oostenrijk-Hongarije (geallieerden
waren grotere bedreiging voor hun zelfstandigheid Strijd was niet succesvol
- Vanaf 1916: Arabische opstand opgestookt door de Britten
- 1920: Verdrag van Sèvres: Arabische gebieden werden mandaatgebieden
Wantrouwen t.o.v. Westerse mogendheden en véél frustratie!
- 1923: Verdrag van Lausanne en uitroepen Turkse Republiek
- Opstand van de Koerden werd in 1925 neergeslagen. Blijvende problemen met
Koerden in Turkije en andere minderheden (extreem nationalistisch regime)
- Begin van modernisering en secularisering. Islamitische geestelijken werden
fundamentalistischer; uiterlijk van Turkije wordt zeer modern, innerlijk nog vaak
conservatief
Waarom werd het Ottomaanse Rijk de zieke man van Europa genoemd? En wat waren
de oorzaken hiervan?
Het was een land in verval wat dreigde uit elkaar te vallen. Dit kwam door:
- Technologische en economische achterstand (oorzaak: ideeën uit Europa tijdens
Verlichting en IR en wereldeconomie gingen aan het M-O voorbij)
- Een reeks van slechte sultans
- Opkomst van nationalisme in de Balkan, onder de Arabieren en de Turken (oorzaak:
verplichte Turkificatie zorgde voor weerstand onder andere volkeren in het Rijk)
- Expansiedrang van het Russische Rijk en het Modern Imperialisme van met
name Engeland en Frankrijk (oorzaak: door industriële revolutie steeds meer
productie en ze zochten afzetmarkten voor hun industrie in andere landen)
- Belang van Midden-Oosten voor Westerse mogendheden (oorzaak: Suezkanaal,
Bosporus en olie)
(Kwestie van de) Armeense genocide
- Armenen werden gesteund door de Russen omdat zij allebei orthodoxe christenen
zijn.
- Moedwillig een heel volk willen doden = genocide
- Nederland spreekt over de ‘Kwestie van de Armeense genocide’, Duitsland over de
‘Armeense genocide’ en Turkije over de ‘Armeense kwestie’. Een juiste benaming is
lastig, omdat er veel (internationale) belangen van afhangen. Ook zijn er veel
gevoelens van verschillende groeperingen die een belangrijke rol spelen. De
ChristenUnie pleit voor de benaming ‘Armeense genocide’, omdat zij sympathiseren
met de Armenen die ook christen zijn.
Geen onafhankelijkheid Arabieren
1916 Sykes Picot overeenkomst
1920 Verdrag Sèvres (rampjaar Arabieren)
Atatürk 1881-1938
, - Mustafa ‘de perfecte’ (= Kemal) ‘vader der Turken’ (= Atatürk)
- Geboren in Thessaloníki (huidig Griekenland)
- Veelbelovend op de militaire academie (militaire achtergrond)
- Held van Istanbul in WOI
In hoeverre komen de huidige ontwikkelingen in Turkije overeen met het beleid van
Atatürk?
Niet Wel
- toename religieuze invloed in plaats - persoonsverheerlijking president en
van secularisering harde vervolging van zijn
- terugdringen leger in plaats van leger tegenstanders
als ruggengraat van de democratie - uitsluiten en beschuldigen van
- verharde houding t.o.v. Westen in minderheden
plaats van bevordering - ontkenning Armeense genocide
- meerpartijenstelsel in plaats van
eenpartijenstelsel
Hoofdstuk 2
Deelvraag H2: Welke omstandigheden hebben geleid tot de stichting van de staat
Israël op het grondgebied van het toenmalige Palestina?
- Opkomst nationalisme – zionisme (joden vonden dat ze recht hebben op eigen plek)
- Balfourverklaring
- Mandaat van de Britten over Palestina (1917)
- Holocaust
- VN voorstel en de afwijzing door Arabieren
- Plotse terugtrekking Britten uit Palestina (direct = aanleiding)
Dreyfus-Affaire 1894
- Dreyfus was een joodse man
- Bewijs tegen hem gefabriceerd -> afgeschilderd als spion
- Emile Zola schrijft een open brief -> (moet ook vluchten) -> doofpotaffaire
- Uiteindelijk vrijgesproken
- Keerpunt joden: wij zijn, ongeacht wat we doen, niet welkom.
Jodendom = zowel een religie als een volk. Best een ‘exclusief clubje’, want moeilijk om
echt joods te worden.
Zionisme = joods nationalisme
Zion = heilige berg -> beloofde land
Wat was het voornaamste verschil tussen de Balfourverklaring en het Witboek? En
overeenkomst?
Het stichten van een nationaal tehuis voor de Joden – ervoor zorgen dat er rust komt
tussen de twee volken in het gebied .
Bij beiden zouden de rechten van de al-daar-wonenden (Palestijnen) beschermd
worden.
Welke oplossing stelde de Peel-commissie voor om de situatie op te lossen? En
waarom mislukte dat?
- Een eigen stuk land voor beiden groepen.
- Omdat de Palestijnen het voorstel afwezen.
Hoofdstuk 1
Deelvraag H1: Welke lange-termijnproblemen vloeiden voort uit de liquidatie van het
Ottomaanse Rijk aan het einde van WOI?
- Wantrouwen jegens het Westen (soms slaat dit om in haat).
- Rare opdeling Midden-Oosten waar geen rekening is gehouden met verschillende
(minderheids)volkeren, geloof of cultuur.
- Strijd rond erkenning Armeense genocide.
- Stichting nieuwe Republiek Turkije.
Welke rol speelde het Ottomaanse Rijk in de Eerste Wereldoorlog en wat waren
hiervan de gevolgen?
- Jonge Turken kozen kant van Duitsland en Oostenrijk-Hongarije (geallieerden
waren grotere bedreiging voor hun zelfstandigheid Strijd was niet succesvol
- Vanaf 1916: Arabische opstand opgestookt door de Britten
- 1920: Verdrag van Sèvres: Arabische gebieden werden mandaatgebieden
Wantrouwen t.o.v. Westerse mogendheden en véél frustratie!
- 1923: Verdrag van Lausanne en uitroepen Turkse Republiek
- Opstand van de Koerden werd in 1925 neergeslagen. Blijvende problemen met
Koerden in Turkije en andere minderheden (extreem nationalistisch regime)
- Begin van modernisering en secularisering. Islamitische geestelijken werden
fundamentalistischer; uiterlijk van Turkije wordt zeer modern, innerlijk nog vaak
conservatief
Waarom werd het Ottomaanse Rijk de zieke man van Europa genoemd? En wat waren
de oorzaken hiervan?
Het was een land in verval wat dreigde uit elkaar te vallen. Dit kwam door:
- Technologische en economische achterstand (oorzaak: ideeën uit Europa tijdens
Verlichting en IR en wereldeconomie gingen aan het M-O voorbij)
- Een reeks van slechte sultans
- Opkomst van nationalisme in de Balkan, onder de Arabieren en de Turken (oorzaak:
verplichte Turkificatie zorgde voor weerstand onder andere volkeren in het Rijk)
- Expansiedrang van het Russische Rijk en het Modern Imperialisme van met
name Engeland en Frankrijk (oorzaak: door industriële revolutie steeds meer
productie en ze zochten afzetmarkten voor hun industrie in andere landen)
- Belang van Midden-Oosten voor Westerse mogendheden (oorzaak: Suezkanaal,
Bosporus en olie)
(Kwestie van de) Armeense genocide
- Armenen werden gesteund door de Russen omdat zij allebei orthodoxe christenen
zijn.
- Moedwillig een heel volk willen doden = genocide
- Nederland spreekt over de ‘Kwestie van de Armeense genocide’, Duitsland over de
‘Armeense genocide’ en Turkije over de ‘Armeense kwestie’. Een juiste benaming is
lastig, omdat er veel (internationale) belangen van afhangen. Ook zijn er veel
gevoelens van verschillende groeperingen die een belangrijke rol spelen. De
ChristenUnie pleit voor de benaming ‘Armeense genocide’, omdat zij sympathiseren
met de Armenen die ook christen zijn.
Geen onafhankelijkheid Arabieren
1916 Sykes Picot overeenkomst
1920 Verdrag Sèvres (rampjaar Arabieren)
Atatürk 1881-1938
, - Mustafa ‘de perfecte’ (= Kemal) ‘vader der Turken’ (= Atatürk)
- Geboren in Thessaloníki (huidig Griekenland)
- Veelbelovend op de militaire academie (militaire achtergrond)
- Held van Istanbul in WOI
In hoeverre komen de huidige ontwikkelingen in Turkije overeen met het beleid van
Atatürk?
Niet Wel
- toename religieuze invloed in plaats - persoonsverheerlijking president en
van secularisering harde vervolging van zijn
- terugdringen leger in plaats van leger tegenstanders
als ruggengraat van de democratie - uitsluiten en beschuldigen van
- verharde houding t.o.v. Westen in minderheden
plaats van bevordering - ontkenning Armeense genocide
- meerpartijenstelsel in plaats van
eenpartijenstelsel
Hoofdstuk 2
Deelvraag H2: Welke omstandigheden hebben geleid tot de stichting van de staat
Israël op het grondgebied van het toenmalige Palestina?
- Opkomst nationalisme – zionisme (joden vonden dat ze recht hebben op eigen plek)
- Balfourverklaring
- Mandaat van de Britten over Palestina (1917)
- Holocaust
- VN voorstel en de afwijzing door Arabieren
- Plotse terugtrekking Britten uit Palestina (direct = aanleiding)
Dreyfus-Affaire 1894
- Dreyfus was een joodse man
- Bewijs tegen hem gefabriceerd -> afgeschilderd als spion
- Emile Zola schrijft een open brief -> (moet ook vluchten) -> doofpotaffaire
- Uiteindelijk vrijgesproken
- Keerpunt joden: wij zijn, ongeacht wat we doen, niet welkom.
Jodendom = zowel een religie als een volk. Best een ‘exclusief clubje’, want moeilijk om
echt joods te worden.
Zionisme = joods nationalisme
Zion = heilige berg -> beloofde land
Wat was het voornaamste verschil tussen de Balfourverklaring en het Witboek? En
overeenkomst?
Het stichten van een nationaal tehuis voor de Joden – ervoor zorgen dat er rust komt
tussen de twee volken in het gebied .
Bij beiden zouden de rechten van de al-daar-wonenden (Palestijnen) beschermd
worden.
Welke oplossing stelde de Peel-commissie voor om de situatie op te lossen? En
waarom mislukte dat?
- Een eigen stuk land voor beiden groepen.
- Omdat de Palestijnen het voorstel afwezen.
