Geschiedenis historische contexten
Duitsland in Europa
2.1 interbellum en 2e wereld oorlog
1914: Duitse keizerrijk neemt deel aan de eerste wereldoorlog.
Verwachting: korte snelle oorlog die gewonnen gaat worden.
realiteit: uitzichtloze loopgravenoorlog met veel slachtoffers
1918: oorlog verloopt niet goed voor duitsland.
Duitsland zat klem tussen groot Brittannië/ frankrijk en rusland.
vervolgens -> toegangswegen overzee worden afgesloten door geallieerde,
havens van hamburg niet meer bereikbaar. Geallieerden zorgen ervoor dat er
nauwelijks meer schepen hierheen kunnen waardoor er enorme
voedselschaarste ontstaat.
Duitsland verliest terrein. VS eisen democratische hervormingen, voordat ze
aan vredesonderhandelingen beginnen, omdat het duitse volk weinig te
zeggen had.
Oktober 1918: keizer wilhelm II stelt een nieuwe regering aan die
vredesonderhandelingen moet starten.
Ondanks vredesonderhandelingen moet de Duitse vloot ten aanval trekken
tegen de Britse vloot. -> Duitse matrozen weigeren(omdat ze weten dat de
oorlog spoedig toch voorbij is en waarom zouden ze dan hun leven wagen).
Begin van een opstand. -> er komt een nieuwe sociaaldemocratische regering.
-> keizer wilhelm II treedt af. Duitsland wordt een Republiek. ->
sociaaldemocratische regering tekent een wapenstilstand.
Sociaaldemocratische regering wil na de wapenstilstand een parlementaire
democratie opbouwen(=vertrouwen van de bevolking) Maar er is veel onrust
in duitsland na het tekenen van de wapenstilstand, dus weinig vertrouwen.
Welke partijen zijn tegen de parlementaire democratie?
- Communistische KPD wil, net als in rusland een communistische staat
zonder parlement en politieke partijen. -> communisten proberen de
macht te grijpen in Berlijn. -> opstand mislukt, maar
, sociaaldemocratische regering verhuist naar stadje Weimar: Republiek
van Weimar.
- Oude conservatieve elite wil terug naar de tijden van het keizerrijk
(minder macht voor politieke partijen en meer macht voor de elite)
- Extreemrechtse nationalistische groepen zijn teleurgesteld door de
wapenstilstand.
‘de nieuwe regering heeft Duitsland verraden door zich over te geven’
Dolkstootlegende is een complottheorie:
Duitse leger had Eerste wereldoorlog kunnen winnen, maar het is verraden
door de sociaaldemocratische regering die de wapenstilstand tekende.
Vrede van Versailles (1919)
- Duitsland is schuldig voor uitbreken WO1
- Duitsland moet grote herstelbetalingen betalen.
- Duitsland moet grondgebied en kolonien afstaan.
- Duitsland mag slechts een klein leger hebben.
veel Duitsers voelen zich vernederd door deze bepalingen
1923: achterstand in betalingen
->Frankrijk en België bezetten Ruhrgebied. (industriële hart van Duitsland)
-> Staking Duitse arbeiders in Ruhrgebied.
-> Duitse regering drukt geld bij om lonen door te betalen.
-> Hyperinflatie= waarde geld daalt enorm
1924: Dawesplan (amerika wilt hiermee een nieuwe oorlog voorkomen)
- herstelbetalingen koppelen aan draagkracht van Duitse economie (als duitse
economie goed gaat meer betalen en als het slecht gaat minder betalen)
- verstrekken van leningen aan Duitsland
->
1924-1929
economisch herstel zorgt voor een periode van stabiliteit in Duitsland.
- weinig regeringswisselingen
- groei van de economie
- culturele bloei
buitenlandse betrekkingen worden beter door verzoeningspolitiek met
Frankrijk:
Duitsland in Europa
2.1 interbellum en 2e wereld oorlog
1914: Duitse keizerrijk neemt deel aan de eerste wereldoorlog.
Verwachting: korte snelle oorlog die gewonnen gaat worden.
realiteit: uitzichtloze loopgravenoorlog met veel slachtoffers
1918: oorlog verloopt niet goed voor duitsland.
Duitsland zat klem tussen groot Brittannië/ frankrijk en rusland.
vervolgens -> toegangswegen overzee worden afgesloten door geallieerde,
havens van hamburg niet meer bereikbaar. Geallieerden zorgen ervoor dat er
nauwelijks meer schepen hierheen kunnen waardoor er enorme
voedselschaarste ontstaat.
Duitsland verliest terrein. VS eisen democratische hervormingen, voordat ze
aan vredesonderhandelingen beginnen, omdat het duitse volk weinig te
zeggen had.
Oktober 1918: keizer wilhelm II stelt een nieuwe regering aan die
vredesonderhandelingen moet starten.
Ondanks vredesonderhandelingen moet de Duitse vloot ten aanval trekken
tegen de Britse vloot. -> Duitse matrozen weigeren(omdat ze weten dat de
oorlog spoedig toch voorbij is en waarom zouden ze dan hun leven wagen).
Begin van een opstand. -> er komt een nieuwe sociaaldemocratische regering.
-> keizer wilhelm II treedt af. Duitsland wordt een Republiek. ->
sociaaldemocratische regering tekent een wapenstilstand.
Sociaaldemocratische regering wil na de wapenstilstand een parlementaire
democratie opbouwen(=vertrouwen van de bevolking) Maar er is veel onrust
in duitsland na het tekenen van de wapenstilstand, dus weinig vertrouwen.
Welke partijen zijn tegen de parlementaire democratie?
- Communistische KPD wil, net als in rusland een communistische staat
zonder parlement en politieke partijen. -> communisten proberen de
macht te grijpen in Berlijn. -> opstand mislukt, maar
, sociaaldemocratische regering verhuist naar stadje Weimar: Republiek
van Weimar.
- Oude conservatieve elite wil terug naar de tijden van het keizerrijk
(minder macht voor politieke partijen en meer macht voor de elite)
- Extreemrechtse nationalistische groepen zijn teleurgesteld door de
wapenstilstand.
‘de nieuwe regering heeft Duitsland verraden door zich over te geven’
Dolkstootlegende is een complottheorie:
Duitse leger had Eerste wereldoorlog kunnen winnen, maar het is verraden
door de sociaaldemocratische regering die de wapenstilstand tekende.
Vrede van Versailles (1919)
- Duitsland is schuldig voor uitbreken WO1
- Duitsland moet grote herstelbetalingen betalen.
- Duitsland moet grondgebied en kolonien afstaan.
- Duitsland mag slechts een klein leger hebben.
veel Duitsers voelen zich vernederd door deze bepalingen
1923: achterstand in betalingen
->Frankrijk en België bezetten Ruhrgebied. (industriële hart van Duitsland)
-> Staking Duitse arbeiders in Ruhrgebied.
-> Duitse regering drukt geld bij om lonen door te betalen.
-> Hyperinflatie= waarde geld daalt enorm
1924: Dawesplan (amerika wilt hiermee een nieuwe oorlog voorkomen)
- herstelbetalingen koppelen aan draagkracht van Duitse economie (als duitse
economie goed gaat meer betalen en als het slecht gaat minder betalen)
- verstrekken van leningen aan Duitsland
->
1924-1929
economisch herstel zorgt voor een periode van stabiliteit in Duitsland.
- weinig regeringswisselingen
- groei van de economie
- culturele bloei
buitenlandse betrekkingen worden beter door verzoeningspolitiek met
Frankrijk: