Samenvatting boek E-health research, theory and development
Thema 1
Hoofdstuk 1
Why eHealth
De essentie van de gezondheidszorg is het leveren van de beste zorg dat patienten en zorgverleners in
hun behoeften voorziet. Een ouder wordende populatie zorgt ervoor dat de chronische ziektes
toenemen, deze kunnen niet worden genezen maar wel self-managed waardoor een bepaalde
kwaliteit van leven blijft bestaan. Een trend van vandaag de dag is dat patiënten zelf en hun informele
informatievoorzieners meer een hoofdrol spelen. Dit is in contrast met het traditionele model,
waarbij de dokter de leiding heeft en de keuzes maakt. Dit concept van participatieve gezondheid is
ook toepasbaar op preventie, fysieke fitheid, voeding, mentale gezondheid, zorg aan het eind van het
leven, thuiszorg en andere velden. Vanwege het gebruik van internet onder bijna de gehele
wereldbevolking, is de rol van technologie vergroot, zowel in de gezondheidszorg als daarbuiten
Ways of looking at technology to support health
Door het internet werd eHealth populair als een instrument tussen de zorgverlener en de patiënt.
Definitie eHealth: een manier om te communiceren via technologie maar ging niet in op de redenen
hiervoor en op de implicaties van het gebruik van technologie in de gezondheidszorg.
Thema 2
Hoofdstuk 5 Mental health and eHealth technology
Mental health and eHealth technology
eMental Health is het gebruik van digitale middelen met als doel het behandelen of voorkomen van
mentale ziektes. Dit begon vroeger met de vertaling van zelfhulp middelen naar websites.
Tegenwoordig gaat het meer over apps, of draagbare apparaten zoals horloges. Vroeger waren
eMental Health middelen alleen beschikbaar in standaard behandelingsetting, tegenwoordig zijn ze
breed beschikbaar. Ondanks de belovende resultaten voor veel van deze interventies, is er geen
effectief bewijs voor de implementatie van deze middelen in een klinische setting. Dus, alhoewel er
significant enthousiasme vanwege lage kosten, breed verkrijgbaar en preventief voor mensen over de
hele wereld, moet het nog worden gerealiseerd.
Types of eMental Health
Internet websites
De meeste eMental Health interventies zijn via internet websites. Bijna elke conditie dat
behandelbaar is met psychosociale interventies kan ook effectief worden behandeld door internet
interventies. Denk hierbij aan: depressies, angsten, eetproblemen, erectie dysfuncties,
paniekstoornis, rookverslaving en tinnitus. Bij internet interventies worden vooral vaardigheden en
manieren geïmiteerd van face to face therapie. Meeste interventies zijn didacties van aard,
leervaardigheden van evidence based practise en de mogelijkheid om te oefenen door huiswerk. De
lessen worden aangeboden volgens een tijdpad van 2 lessen per week. Veel interventies worden
aangeboden met een bepaalde vorm van menselijke steun, gebaseerd op het feit dat gesteunde
1
, interventies zorgen voor een langer voordelig effect en naleving van de interventie. Door het gebruik
van websites zijn gebruikers in staat om zelfstandig en via zelfmanagement aan de slag te gaan.
Massive open online interventions
Internetwebsites zijn effectief gebleken in de behandeling van mentale aandoeningen. In het geval
van depressie en angsten, zijn ongesteunde interventies geassoscieerd met een kleine tot medium
effectgrootte. De effectgrootte voor gesteunde interventies kunnen groter zijn en zelfs gelijk zijn aan
face to face therapie. Internet interventies bieden een ongeconsumeerd alternatief voor face to face
behandelingen, die wel worden geconsumeerd. Hiermee wordt bedoeld dat anderen het daarna niet
meer kunnen gebruiken en er dus niets aan hebben, zoals als je een uur bij de psycholoog bent
geweest. Terwijl internet interventies hun therapeutische kracht niet verliezen en anderen er ook
beter van kunnen worden. Dus ookal hebben ze wellicht een kleine effectgrootte kunnen ze wel van
belang zijn voor de publieke gezondheid omdat je meer mensen ermee bereikt. Door naar
interventies te kijken via Massive open online interventions (MOOI) wordt tijdens de evaluatie
rekening gehouden met hoeveel mensen de interventie gebruiken/bezoeken, de kosten om die
mensen te bereiken en de uitkomsten van deze mensen. Indien het doel is om één persoon beter te
maken is een gesteunde interventie beter dan een ongesteunde interventie (unsupported), vanwege
de grotere toewijding en betere mogelijkheden om de specifieke problemen aan te pakken. Bij MOOI
is vooral de autonomie van de gebruiker belangrijk voor de toewijding. Om bijvoorbeeld het bereik
van een internet interventie te vergroten is het aanbieden van verschillende talen een optie, hier
moet je alleen ook denken aan de culturele verschillen die hierbij komen kijken. Hoewel internet
websites werken, betekent het niet altijd dat dit de beste optie is. hierbij moet rekening gehouden
worden met beschikbare middelen, doelpopulatie en het overkoepelende doel van de website.
Internet websites worden vaak veel gebruikt door vrouwen die jonger zijn en een hoger
opleidingsniveau hebben. Verder onderzoek moet hierbij dan ook rekening houden en niet alleen of
de website werkt, maar ook welke kenmerken belangrijk zijn bij verandering, hoe je het beste
mensen kan rekruteren en betrokken houden.
Mobile Apps
Mobiele applicaties zijn software programma’s op een smartphone. Vanwege de toename van
mensen met een smarthphone is er in de wereld van eMental health ook meer aandacht gekomen
voor de ontwikkeling van apps om zo veel mensen te kunnen bereiken. Doordat de apps op de
telefoon staan en die dagelijks worden gebruikt, kan de interventie beter worden toegepast in de
routine van het dagelijkse leven. Desondanks is het aantal mentale ziektes die worden behandeld met
apps lager dan met websites, waarschijnlijk vanwege de grotere expertise die nodig is om apps te
ontwikkelen dan websites. Het bewijs dat een app werkt in de behandeling van mentale ziektes mist
nog. De apps zijn nog niet grootschalig beschikbaar en gebruiken niet allemaal technieken die
evidence based zijn. Ook zit er een verschil in het gebruik van een mobiel of een computer, een
computer gebruik je vaak voor langere tijd in vergelijking tot een app. Samenvattend, er is dus een
groot gat tussen de hoeveelheid beschikbare eMental health apps en de bewezen effectiviteit ervan.
Een website en app kunnen natuurlijk ook naast elkaar gebruik worden. Mobiele apps blijken meer
mogelijkheden te hebben, het is lastig of dit komt omdat telefoon steeds betaalbaarder worden,
vernieuwingen in de ontwikkeling van apps of vanwege de nieuwe technologie die kwam nadat er al
websites bestonden.
Games
Games zijn erg populair, waardoor ook eMental Health games zijn ontwikkeld. Hierbij zijn er 2 typen
applicaties:
2
Thema 1
Hoofdstuk 1
Why eHealth
De essentie van de gezondheidszorg is het leveren van de beste zorg dat patienten en zorgverleners in
hun behoeften voorziet. Een ouder wordende populatie zorgt ervoor dat de chronische ziektes
toenemen, deze kunnen niet worden genezen maar wel self-managed waardoor een bepaalde
kwaliteit van leven blijft bestaan. Een trend van vandaag de dag is dat patiënten zelf en hun informele
informatievoorzieners meer een hoofdrol spelen. Dit is in contrast met het traditionele model,
waarbij de dokter de leiding heeft en de keuzes maakt. Dit concept van participatieve gezondheid is
ook toepasbaar op preventie, fysieke fitheid, voeding, mentale gezondheid, zorg aan het eind van het
leven, thuiszorg en andere velden. Vanwege het gebruik van internet onder bijna de gehele
wereldbevolking, is de rol van technologie vergroot, zowel in de gezondheidszorg als daarbuiten
Ways of looking at technology to support health
Door het internet werd eHealth populair als een instrument tussen de zorgverlener en de patiënt.
Definitie eHealth: een manier om te communiceren via technologie maar ging niet in op de redenen
hiervoor en op de implicaties van het gebruik van technologie in de gezondheidszorg.
Thema 2
Hoofdstuk 5 Mental health and eHealth technology
Mental health and eHealth technology
eMental Health is het gebruik van digitale middelen met als doel het behandelen of voorkomen van
mentale ziektes. Dit begon vroeger met de vertaling van zelfhulp middelen naar websites.
Tegenwoordig gaat het meer over apps, of draagbare apparaten zoals horloges. Vroeger waren
eMental Health middelen alleen beschikbaar in standaard behandelingsetting, tegenwoordig zijn ze
breed beschikbaar. Ondanks de belovende resultaten voor veel van deze interventies, is er geen
effectief bewijs voor de implementatie van deze middelen in een klinische setting. Dus, alhoewel er
significant enthousiasme vanwege lage kosten, breed verkrijgbaar en preventief voor mensen over de
hele wereld, moet het nog worden gerealiseerd.
Types of eMental Health
Internet websites
De meeste eMental Health interventies zijn via internet websites. Bijna elke conditie dat
behandelbaar is met psychosociale interventies kan ook effectief worden behandeld door internet
interventies. Denk hierbij aan: depressies, angsten, eetproblemen, erectie dysfuncties,
paniekstoornis, rookverslaving en tinnitus. Bij internet interventies worden vooral vaardigheden en
manieren geïmiteerd van face to face therapie. Meeste interventies zijn didacties van aard,
leervaardigheden van evidence based practise en de mogelijkheid om te oefenen door huiswerk. De
lessen worden aangeboden volgens een tijdpad van 2 lessen per week. Veel interventies worden
aangeboden met een bepaalde vorm van menselijke steun, gebaseerd op het feit dat gesteunde
1
, interventies zorgen voor een langer voordelig effect en naleving van de interventie. Door het gebruik
van websites zijn gebruikers in staat om zelfstandig en via zelfmanagement aan de slag te gaan.
Massive open online interventions
Internetwebsites zijn effectief gebleken in de behandeling van mentale aandoeningen. In het geval
van depressie en angsten, zijn ongesteunde interventies geassoscieerd met een kleine tot medium
effectgrootte. De effectgrootte voor gesteunde interventies kunnen groter zijn en zelfs gelijk zijn aan
face to face therapie. Internet interventies bieden een ongeconsumeerd alternatief voor face to face
behandelingen, die wel worden geconsumeerd. Hiermee wordt bedoeld dat anderen het daarna niet
meer kunnen gebruiken en er dus niets aan hebben, zoals als je een uur bij de psycholoog bent
geweest. Terwijl internet interventies hun therapeutische kracht niet verliezen en anderen er ook
beter van kunnen worden. Dus ookal hebben ze wellicht een kleine effectgrootte kunnen ze wel van
belang zijn voor de publieke gezondheid omdat je meer mensen ermee bereikt. Door naar
interventies te kijken via Massive open online interventions (MOOI) wordt tijdens de evaluatie
rekening gehouden met hoeveel mensen de interventie gebruiken/bezoeken, de kosten om die
mensen te bereiken en de uitkomsten van deze mensen. Indien het doel is om één persoon beter te
maken is een gesteunde interventie beter dan een ongesteunde interventie (unsupported), vanwege
de grotere toewijding en betere mogelijkheden om de specifieke problemen aan te pakken. Bij MOOI
is vooral de autonomie van de gebruiker belangrijk voor de toewijding. Om bijvoorbeeld het bereik
van een internet interventie te vergroten is het aanbieden van verschillende talen een optie, hier
moet je alleen ook denken aan de culturele verschillen die hierbij komen kijken. Hoewel internet
websites werken, betekent het niet altijd dat dit de beste optie is. hierbij moet rekening gehouden
worden met beschikbare middelen, doelpopulatie en het overkoepelende doel van de website.
Internet websites worden vaak veel gebruikt door vrouwen die jonger zijn en een hoger
opleidingsniveau hebben. Verder onderzoek moet hierbij dan ook rekening houden en niet alleen of
de website werkt, maar ook welke kenmerken belangrijk zijn bij verandering, hoe je het beste
mensen kan rekruteren en betrokken houden.
Mobile Apps
Mobiele applicaties zijn software programma’s op een smartphone. Vanwege de toename van
mensen met een smarthphone is er in de wereld van eMental health ook meer aandacht gekomen
voor de ontwikkeling van apps om zo veel mensen te kunnen bereiken. Doordat de apps op de
telefoon staan en die dagelijks worden gebruikt, kan de interventie beter worden toegepast in de
routine van het dagelijkse leven. Desondanks is het aantal mentale ziektes die worden behandeld met
apps lager dan met websites, waarschijnlijk vanwege de grotere expertise die nodig is om apps te
ontwikkelen dan websites. Het bewijs dat een app werkt in de behandeling van mentale ziektes mist
nog. De apps zijn nog niet grootschalig beschikbaar en gebruiken niet allemaal technieken die
evidence based zijn. Ook zit er een verschil in het gebruik van een mobiel of een computer, een
computer gebruik je vaak voor langere tijd in vergelijking tot een app. Samenvattend, er is dus een
groot gat tussen de hoeveelheid beschikbare eMental health apps en de bewezen effectiviteit ervan.
Een website en app kunnen natuurlijk ook naast elkaar gebruik worden. Mobiele apps blijken meer
mogelijkheden te hebben, het is lastig of dit komt omdat telefoon steeds betaalbaarder worden,
vernieuwingen in de ontwikkeling van apps of vanwege de nieuwe technologie die kwam nadat er al
websites bestonden.
Games
Games zijn erg populair, waardoor ook eMental Health games zijn ontwikkeld. Hierbij zijn er 2 typen
applicaties:
2
