Samenvatting
GGZ2024
ANXIETY DISORDERS
Isabel Weijtens
FHML | MAASTRICHT UNIVERSITY
,Inhoud
Tutorial 1 – GAD, SAD, PD ....................................................................................................................... 2
Tutorial 2 – PTSD, ODD ............................................................................................................................ 6
Tutorial 3 – Specifieke fobie en leertheorie .......................................................................................... 11
Tutorial 4 – Biologie en medicatie ......................................................................................................... 17
Tutorial 5 - Bias en informatieverwerking ............................................................................................. 19
Tutorial 6 – Safety behaviour, EMDR & Imagenary rescripting............................................................. 23
1
, Tutorial 1 – GAD, SAD, PD
Gegeneraliseerde angststoornis (GAD)
DSM 5 criteria
A Excessieve angst en bezorgdheid (bange voorgevoelens) die gedurende minstens zes maanden
vaker wel dan niet aanwezig zijn en betrekking hebben op een aantal gebeurtenissen of activiteiten
(zoals prestaties op het werk of op school).
B De betrokkene vindt het moeilijk om de bezorgdheid onder controle te houden.
C De angst en bezorgdheid gaan gepaard met drie (of meer) van de volgende zes symptomen
(waarbij minstens enkele symptomen de afgelopen zes maanden meer dan wel dan niet aanwezig
zijn geweest):
1. Rusteloosheid; opgedraaid of gespannen gevoel.
2. Snel vermoeid raken.
3. Moeite met zich concentreren, of ergens niet op kunnen komen.
4. Prikkelbaarheid.
5. Spierspanning.
6. Slaapstoornis.
D De angst, de bezorgdheid of de lichamelijke klachten veroorzaken klinisch significante lijdensdruk
of beperkingen in het sociale of beroepsmatige functioneren of het functioneren op andere
belangrijke terreinen.
E De stoornis kan niet worden toegeschreven aan de fysiologische effecten van een middel of een
somatische aandoening.
Kenmerken
GAD wordt, anders dan andere angststoornissen, niet gekenmerkt door motorische vermijding of
stoornis-specifieke situaties. Het gebrek aan aandacht voor het huidige moment, zorgt ervoor dat het
lastig is om op de huidige moment te focussen, wat anders voor plezier gezorgd zou hebben.
GAD een chronische stoornis met beperkte kans op herstel als het niet behandeld wordt. Ook onder
de cliënten die wel behandeld worden is de kans op terugval hoog. De hoge mate van comorbiditeit
draagt bij aan het chronische verloop.
Doordat cliënten met GAD niet motorisch vermijden, is er een andere behandeling nodig dan bij de
meeste andere angststoornissen. Er wordt daardoor gefocust op vijf probleemgebieden:
• Non-adaptive awareness: Continue focus op toekomstige bedreiging
• Non-adaptive physiology: Alleen spierspanning, geen andere fysieke symptomen
• Non-adaptive behavior: Als gevolg van de angst gaan ze vermijden
• Non-adaptive cognition: Worrying is hun coping style
• Non-adaptive emotions: Ervaren negatieve emoties intenser
Differentiaal diagnose
• Paniekstoornis
o GAD is chronischer en heeft een variabelere onset
o Wel associate met het worry-like proces
• Sociale angst stoornis
o In GAD gaat het worrying niet alleen over sociale context, bij SAD wel
o GAD worried meer
o Bij SAD meer autonomic arousal, bij GAD meer cognitieve arousal
• OCD
o Worries zijn anders dan obsessies
o In GAD geen compulsies
2
GGZ2024
ANXIETY DISORDERS
Isabel Weijtens
FHML | MAASTRICHT UNIVERSITY
,Inhoud
Tutorial 1 – GAD, SAD, PD ....................................................................................................................... 2
Tutorial 2 – PTSD, ODD ............................................................................................................................ 6
Tutorial 3 – Specifieke fobie en leertheorie .......................................................................................... 11
Tutorial 4 – Biologie en medicatie ......................................................................................................... 17
Tutorial 5 - Bias en informatieverwerking ............................................................................................. 19
Tutorial 6 – Safety behaviour, EMDR & Imagenary rescripting............................................................. 23
1
, Tutorial 1 – GAD, SAD, PD
Gegeneraliseerde angststoornis (GAD)
DSM 5 criteria
A Excessieve angst en bezorgdheid (bange voorgevoelens) die gedurende minstens zes maanden
vaker wel dan niet aanwezig zijn en betrekking hebben op een aantal gebeurtenissen of activiteiten
(zoals prestaties op het werk of op school).
B De betrokkene vindt het moeilijk om de bezorgdheid onder controle te houden.
C De angst en bezorgdheid gaan gepaard met drie (of meer) van de volgende zes symptomen
(waarbij minstens enkele symptomen de afgelopen zes maanden meer dan wel dan niet aanwezig
zijn geweest):
1. Rusteloosheid; opgedraaid of gespannen gevoel.
2. Snel vermoeid raken.
3. Moeite met zich concentreren, of ergens niet op kunnen komen.
4. Prikkelbaarheid.
5. Spierspanning.
6. Slaapstoornis.
D De angst, de bezorgdheid of de lichamelijke klachten veroorzaken klinisch significante lijdensdruk
of beperkingen in het sociale of beroepsmatige functioneren of het functioneren op andere
belangrijke terreinen.
E De stoornis kan niet worden toegeschreven aan de fysiologische effecten van een middel of een
somatische aandoening.
Kenmerken
GAD wordt, anders dan andere angststoornissen, niet gekenmerkt door motorische vermijding of
stoornis-specifieke situaties. Het gebrek aan aandacht voor het huidige moment, zorgt ervoor dat het
lastig is om op de huidige moment te focussen, wat anders voor plezier gezorgd zou hebben.
GAD een chronische stoornis met beperkte kans op herstel als het niet behandeld wordt. Ook onder
de cliënten die wel behandeld worden is de kans op terugval hoog. De hoge mate van comorbiditeit
draagt bij aan het chronische verloop.
Doordat cliënten met GAD niet motorisch vermijden, is er een andere behandeling nodig dan bij de
meeste andere angststoornissen. Er wordt daardoor gefocust op vijf probleemgebieden:
• Non-adaptive awareness: Continue focus op toekomstige bedreiging
• Non-adaptive physiology: Alleen spierspanning, geen andere fysieke symptomen
• Non-adaptive behavior: Als gevolg van de angst gaan ze vermijden
• Non-adaptive cognition: Worrying is hun coping style
• Non-adaptive emotions: Ervaren negatieve emoties intenser
Differentiaal diagnose
• Paniekstoornis
o GAD is chronischer en heeft een variabelere onset
o Wel associate met het worry-like proces
• Sociale angst stoornis
o In GAD gaat het worrying niet alleen over sociale context, bij SAD wel
o GAD worried meer
o Bij SAD meer autonomic arousal, bij GAD meer cognitieve arousal
• OCD
o Worries zijn anders dan obsessies
o In GAD geen compulsies
2
