Lyndsey Bommer
Medische kennis
Airway & Centrale Wervelkolom (CWK)
Primary survey Bedreigd Acties
- CWK beoordelen + - Corpus alienum -CWK immobilisatie bij trauma tot
patiënt aanspreken in - Bloed, braaksel of slijm uitsluiting CT-nek
beide oren in mond of bovenste - Luchtwegmanoevres: head tilt/ chin-lift,
- Kijken: aangezichtsletsel, luchtweg jaw-thrust
inspectie mond (zwelling - Zwelling van trachea, - Oro- of nasofaryngeale luchtweg
tong, loszittende tong of lippen (Guedel, Mayo tube) bij tongobstructie
gebitsdelen, bloed, - Trauma aangezicht of - Orofaryngeale luchtweg meten
braaksel, corpus alienum) luchtpijp mondhoek tot oorholte
- Kijken: borstkas omhoog - Verminderd bewustzijn - Nasofaryngeale luchtweg beter bij
- Luisteren: hoorbare (GCS<9) of ernstig wakkere patiënt en gecontraïndiceerd
ademhaling en hoofdletsel bij bloed of breuken
bijgeluiden als stridor, - Afwijkende - Larynxmasker of larynxtube
snurken, rochelen, ademhalingsgeluiden (extraglottische luchtweg) bij niet
heesheid (dysfonie) - Misselijkheid mogelijke endotracheale intubatie of
- Voelen: luchtstroom braaksel zorgt voor masker-ballon beademing
voelen bedreiging - Oesofagusluchtweg door de poort af te
sluiten
- Intubatie met oro- of nasotracheale
tube, chirurgische luchtweg
- Op rug slaan/ Heimlich of
bronchoscopie (in longen) bij corpus
alienum
Inspiratoire stridor= geluid bij inademing, bovenste luchtwegobstructie.
Expiratoire stridor= geluid bij uitademing, onderste luchtwegobstructie.
Snurken= naar achteren gezakte tong.
Breathing
Primary survey Bedreigd Acties
Kijken: - Pneumonie verhoogde - Rechtop zetten
Inspectie hals: verwondingen of vaatpermeabiliteit exsudaat - Zuurstof toediening
huidafwijkingen, gestuwde in interstitiële ruimte (diffusie) - Pleurapunctie bij pleuravocht
halsvenen. - Longoedeem bij links DC druk - X-thorax
in longcapillairen verhoogd - Thoraxdrain bij
Centrale cyanose (zuurstofarme vocht lekt naar interstitiële hematothorax of
Hb), ademfrequentie, diepte ruimte druk stijgt vocht pneumothorax
van ademteugen, symmetrie, lekt in alveoli (diffusie) - Pijnstilling
hulpademhalingsspieren. - Acute Respiratory Distress - Intubatie bij ernstige hypoxie
Syndrome (ARDS)= eiwitten t.g.v. longcontusie
Luisteren: vesiculair slaan neer op alveolaire - Naaldthoracocentese
ademgeruis, stridor, rhonchi, membraan (diffusie) - Beta-2 symphaticomimetica
crepitaties (longoedeem), - Longembolieën (perfusie) (luchtwegverwijder) zoals
pleurawrijfgeruis (ontsteking - Shock (perfusie) salbutamol
long- en borstvlies). - Hoge interthoracale druk - Parasympathicolytica
(perfusie) (ipatropiumbromide)
Percuteren: demping, - Bronchospasmen door astma, - Corticosteroïden
hypersonore percussie COPD, medicijnen, allergie, DC - Beademen
- Vernevelen
Voelen: subcutaan emfyseem,
compressiepijn sternum
Pagina 1 van 14
, Lyndsey Bommer
(TRAUMA)
Meten: zuurstofsaturatie,
ademhalingsfrequentie.
Ademhaling
Inademen zuurstofopname alveoli gaswisseling alveoli en bloed O2 binding aan Hb in erytrocyten
transport bloed naar weefsels zuurstofafgifte interstitiële weefsels en opname in weefsels.
De mate van zuurstofopname:
- Ventilatie= luchtverplaatsing in alveoli op basis van drukverschillen.
- Diffusie= gasuitwisseling van longblaasjes naar bloed en vice versa op basis van
concentratieverschillen.
- Perfusie= doorbloeding longblaasjes.
Compliantie= terugveren van longweefsel.
Recoilkrachten= oppervlaktespanning luchtwegen door waterlaagje.
Diffusie verloopt sneller door groot oppervlak, kleine afstand, grote concentratieverschillen en eigenschappen
van gas. CO2 diffundeert 20 keer zo snel als O2, hierdoor is PaO2 sneller verstoord dan de PaCO.
Diffusiecapaciteit kan verhogen door toename aan bloedoppervlak (snel stromend bloed) en verbetering van
de ventilatie-perfusie verhouding bij zware inspanning.
Zuurstofsaturatie wordt beïnvloed door pH, lichaamstemperatuur en PCO2. De ademprikkel wordt gereguleerd
door de PCO2.
De ventilatie-perfusie verhouding (V/Q) is bij geen ventilatie en wel perfusie 0 en bij ventilatie en geen perfusie
oneindig.
Zuur base evenwicht
Respiratoire acidose= koolstofdioxide onvoldoende verwijderd uit perifere weefsels en stapelt op in het bloed.
Respiratoire alkalose= koolstofdioxide te veel uit het bloed verwijderd.
Metabole acidose= metabole zuren stijgen door verminderde uitscheiding en verlies bicarbonaationen.
Metabole alkalose= verlies van metabole zuren door uitscheiding waterstofionen en vasthouden
bicarbonaationen.
Compensatie buffers (intra- en extracellulair), respiratoir (snel) ademhaling, metabool (langzaam)
bicarbonaat in nieren.
Shunting= geen ventilatie, wel perfusie.
Doderuimte ventilatie= wel ventilatie, geen perfusie.
Dyspneu
Dyspneu= kortademigheid.
Oorzaken: toename ademarbeid, zwakte ademhalingsspieren, toegenomen O2-behoefte, astma, COPD,
longembolie, pleuravocht, DC en gevolgen van behandeling.
Respiratoire insufficiëntie
Hypoxie= zuurstoftekort in weefsels.
Hypoxemie= zuurstoftekort in bloed.
Symptomen: toe- of afgenomen ademarbied, afwijkende ademgeluiden, cardiovasculaire verschijnselen,
neurologische verschijnselen, cyanose en bleekheid.
Alarmsymptomen:
- Respiratoir
o Bradypneu
o Hypopneu
o Apneu
- Circulatoir
o Bradycardie
o Asystolie
Pagina 2 van 14
Medische kennis
Airway & Centrale Wervelkolom (CWK)
Primary survey Bedreigd Acties
- CWK beoordelen + - Corpus alienum -CWK immobilisatie bij trauma tot
patiënt aanspreken in - Bloed, braaksel of slijm uitsluiting CT-nek
beide oren in mond of bovenste - Luchtwegmanoevres: head tilt/ chin-lift,
- Kijken: aangezichtsletsel, luchtweg jaw-thrust
inspectie mond (zwelling - Zwelling van trachea, - Oro- of nasofaryngeale luchtweg
tong, loszittende tong of lippen (Guedel, Mayo tube) bij tongobstructie
gebitsdelen, bloed, - Trauma aangezicht of - Orofaryngeale luchtweg meten
braaksel, corpus alienum) luchtpijp mondhoek tot oorholte
- Kijken: borstkas omhoog - Verminderd bewustzijn - Nasofaryngeale luchtweg beter bij
- Luisteren: hoorbare (GCS<9) of ernstig wakkere patiënt en gecontraïndiceerd
ademhaling en hoofdletsel bij bloed of breuken
bijgeluiden als stridor, - Afwijkende - Larynxmasker of larynxtube
snurken, rochelen, ademhalingsgeluiden (extraglottische luchtweg) bij niet
heesheid (dysfonie) - Misselijkheid mogelijke endotracheale intubatie of
- Voelen: luchtstroom braaksel zorgt voor masker-ballon beademing
voelen bedreiging - Oesofagusluchtweg door de poort af te
sluiten
- Intubatie met oro- of nasotracheale
tube, chirurgische luchtweg
- Op rug slaan/ Heimlich of
bronchoscopie (in longen) bij corpus
alienum
Inspiratoire stridor= geluid bij inademing, bovenste luchtwegobstructie.
Expiratoire stridor= geluid bij uitademing, onderste luchtwegobstructie.
Snurken= naar achteren gezakte tong.
Breathing
Primary survey Bedreigd Acties
Kijken: - Pneumonie verhoogde - Rechtop zetten
Inspectie hals: verwondingen of vaatpermeabiliteit exsudaat - Zuurstof toediening
huidafwijkingen, gestuwde in interstitiële ruimte (diffusie) - Pleurapunctie bij pleuravocht
halsvenen. - Longoedeem bij links DC druk - X-thorax
in longcapillairen verhoogd - Thoraxdrain bij
Centrale cyanose (zuurstofarme vocht lekt naar interstitiële hematothorax of
Hb), ademfrequentie, diepte ruimte druk stijgt vocht pneumothorax
van ademteugen, symmetrie, lekt in alveoli (diffusie) - Pijnstilling
hulpademhalingsspieren. - Acute Respiratory Distress - Intubatie bij ernstige hypoxie
Syndrome (ARDS)= eiwitten t.g.v. longcontusie
Luisteren: vesiculair slaan neer op alveolaire - Naaldthoracocentese
ademgeruis, stridor, rhonchi, membraan (diffusie) - Beta-2 symphaticomimetica
crepitaties (longoedeem), - Longembolieën (perfusie) (luchtwegverwijder) zoals
pleurawrijfgeruis (ontsteking - Shock (perfusie) salbutamol
long- en borstvlies). - Hoge interthoracale druk - Parasympathicolytica
(perfusie) (ipatropiumbromide)
Percuteren: demping, - Bronchospasmen door astma, - Corticosteroïden
hypersonore percussie COPD, medicijnen, allergie, DC - Beademen
- Vernevelen
Voelen: subcutaan emfyseem,
compressiepijn sternum
Pagina 1 van 14
, Lyndsey Bommer
(TRAUMA)
Meten: zuurstofsaturatie,
ademhalingsfrequentie.
Ademhaling
Inademen zuurstofopname alveoli gaswisseling alveoli en bloed O2 binding aan Hb in erytrocyten
transport bloed naar weefsels zuurstofafgifte interstitiële weefsels en opname in weefsels.
De mate van zuurstofopname:
- Ventilatie= luchtverplaatsing in alveoli op basis van drukverschillen.
- Diffusie= gasuitwisseling van longblaasjes naar bloed en vice versa op basis van
concentratieverschillen.
- Perfusie= doorbloeding longblaasjes.
Compliantie= terugveren van longweefsel.
Recoilkrachten= oppervlaktespanning luchtwegen door waterlaagje.
Diffusie verloopt sneller door groot oppervlak, kleine afstand, grote concentratieverschillen en eigenschappen
van gas. CO2 diffundeert 20 keer zo snel als O2, hierdoor is PaO2 sneller verstoord dan de PaCO.
Diffusiecapaciteit kan verhogen door toename aan bloedoppervlak (snel stromend bloed) en verbetering van
de ventilatie-perfusie verhouding bij zware inspanning.
Zuurstofsaturatie wordt beïnvloed door pH, lichaamstemperatuur en PCO2. De ademprikkel wordt gereguleerd
door de PCO2.
De ventilatie-perfusie verhouding (V/Q) is bij geen ventilatie en wel perfusie 0 en bij ventilatie en geen perfusie
oneindig.
Zuur base evenwicht
Respiratoire acidose= koolstofdioxide onvoldoende verwijderd uit perifere weefsels en stapelt op in het bloed.
Respiratoire alkalose= koolstofdioxide te veel uit het bloed verwijderd.
Metabole acidose= metabole zuren stijgen door verminderde uitscheiding en verlies bicarbonaationen.
Metabole alkalose= verlies van metabole zuren door uitscheiding waterstofionen en vasthouden
bicarbonaationen.
Compensatie buffers (intra- en extracellulair), respiratoir (snel) ademhaling, metabool (langzaam)
bicarbonaat in nieren.
Shunting= geen ventilatie, wel perfusie.
Doderuimte ventilatie= wel ventilatie, geen perfusie.
Dyspneu
Dyspneu= kortademigheid.
Oorzaken: toename ademarbeid, zwakte ademhalingsspieren, toegenomen O2-behoefte, astma, COPD,
longembolie, pleuravocht, DC en gevolgen van behandeling.
Respiratoire insufficiëntie
Hypoxie= zuurstoftekort in weefsels.
Hypoxemie= zuurstoftekort in bloed.
Symptomen: toe- of afgenomen ademarbied, afwijkende ademgeluiden, cardiovasculaire verschijnselen,
neurologische verschijnselen, cyanose en bleekheid.
Alarmsymptomen:
- Respiratoir
o Bradypneu
o Hypopneu
o Apneu
- Circulatoir
o Bradycardie
o Asystolie
Pagina 2 van 14
