2.1.4 WEEK 13
H31 HA-GENEESKUNDE: MISSELIJKHEID EN OVERGEVEN
Misselijkheid is een veel voorkomend symptoom met uiteenlopende oorzaken. Bij
herhaaldelijk overgeven kunnen complicaties optreden: uitdroging, zuur-base
balans, bloeding oesoafgus.
Pathofysiologie
Door mogelijke schadelijke stoffen uit de maag te duwen voorkomt het lichaam
dat deze worden opgenomen. Zenuwen uit de medulla oblongata waarschuwen
het vomiting centre, waar allerlei neurotransmitters voor worden gebruikt.
Daarna wordt vanuit het jejunum een sterke retrograde peristaltiek ingezet. Het
is een samenwerking van: respiratoire spieren, diafragma, buikspieren en
ontspanning van de slokdarm.
,Differentiaaldiagnose
Anamnese
Kleur, geur, structuur en smaak
Voorgeschiedenis
Type: projectiel = snel en hard
Verloop, start, frequentie en intensiteit
Factoren die het beïnvloeden: voedsel, beweging, stress, intoxicaties,
zwangerschap
Oorzaak
Na maatlijd: ulcer/ gastroparese
Misselijkheid tijdens maaltijd: psychogeen
Buikpijn: regio oorzaak
Hoofdpijn: neurologisch
Diarree: gastroenteritis
Opkomend maagzuur: GERD
Dyspneu/pijn op de borst: cardiaal
Gewichtsverlies: psychogeen/maligniteit
Duideligheid: vestibulair
,Alarmsignalen:
In geval acute overgeven:
- Bloed overgeven
- Ernstige hoofdpijn of nekstijfheid
- Verwarring en overgeven
- Ernstige abdominale pijn
- Koorts
- Dyspneu en/of pijn op de borst bij ouderen
In geval van regelmatig overgeven:
- Gewichtsverlies
- Slik of transit aandoening
Lichamelijk onderzoek
Examinatie:
o Abdominale distentie: ileus of obstructie
o Zichtbare peristaltie in maag baby: hypertrofische pelorische
stenose
Auscultatie
o Hoge murmur: obstructie
o Langdurig gebrek geluid: ileus
Palpatie
o Stevigheid RUQ: cholecystitis of galweg aandoening
o Zwelling kan gevoeld worden bij pylorische ontsteking
o Appendictis: eerst pijn epigastrium en daarna rechts onder buik
, Andere testen:
Neurologische test: hersenaandoeningen
Bloedtest: Hb, elektrolyten, levenenzymen, zwangerschap (eventueel
urinetest)
Ontlasting: chronische misselijkheid door gastroenteritis met diarree
zoeken wormeitjes en cysten
X-ray: ileus of pneunomie
Echo: structuren buik galstenen
Gastroscopie: gastritis, maagzweer, duodenale ulcer, maligniteit
Gastric emptying test: maagproblemen die niet reageren op therapie en
waar gastroscopie geen abnormaliteiten heeft gevonden
H32: NIET ACUTE BOVENBUIKKLACHTEN
3 categorieën bovenbuikklachten:
1. Overgeven en misselijkheid
2. Boeren en reflux
3. Obstipatie en buikpijn
Meestal zijn klachten van korte duur en zelflimiterend: minder dan 1/4 e van de
patiënten die door de huisarts wordt behandeld, vereist 2 e lijnszorg
Pathofysiologie
Elk van de processen in het GI-tract kan leiden tot ziekte. Er is peristaltie nodig
om de boel te verplaatsen, er wordt gal en maagzuur gemaakt voor de vertering.
- Reflux: zuur gebaseerd
- Dyspepsie: mechanisch probleem
H31 HA-GENEESKUNDE: MISSELIJKHEID EN OVERGEVEN
Misselijkheid is een veel voorkomend symptoom met uiteenlopende oorzaken. Bij
herhaaldelijk overgeven kunnen complicaties optreden: uitdroging, zuur-base
balans, bloeding oesoafgus.
Pathofysiologie
Door mogelijke schadelijke stoffen uit de maag te duwen voorkomt het lichaam
dat deze worden opgenomen. Zenuwen uit de medulla oblongata waarschuwen
het vomiting centre, waar allerlei neurotransmitters voor worden gebruikt.
Daarna wordt vanuit het jejunum een sterke retrograde peristaltiek ingezet. Het
is een samenwerking van: respiratoire spieren, diafragma, buikspieren en
ontspanning van de slokdarm.
,Differentiaaldiagnose
Anamnese
Kleur, geur, structuur en smaak
Voorgeschiedenis
Type: projectiel = snel en hard
Verloop, start, frequentie en intensiteit
Factoren die het beïnvloeden: voedsel, beweging, stress, intoxicaties,
zwangerschap
Oorzaak
Na maatlijd: ulcer/ gastroparese
Misselijkheid tijdens maaltijd: psychogeen
Buikpijn: regio oorzaak
Hoofdpijn: neurologisch
Diarree: gastroenteritis
Opkomend maagzuur: GERD
Dyspneu/pijn op de borst: cardiaal
Gewichtsverlies: psychogeen/maligniteit
Duideligheid: vestibulair
,Alarmsignalen:
In geval acute overgeven:
- Bloed overgeven
- Ernstige hoofdpijn of nekstijfheid
- Verwarring en overgeven
- Ernstige abdominale pijn
- Koorts
- Dyspneu en/of pijn op de borst bij ouderen
In geval van regelmatig overgeven:
- Gewichtsverlies
- Slik of transit aandoening
Lichamelijk onderzoek
Examinatie:
o Abdominale distentie: ileus of obstructie
o Zichtbare peristaltie in maag baby: hypertrofische pelorische
stenose
Auscultatie
o Hoge murmur: obstructie
o Langdurig gebrek geluid: ileus
Palpatie
o Stevigheid RUQ: cholecystitis of galweg aandoening
o Zwelling kan gevoeld worden bij pylorische ontsteking
o Appendictis: eerst pijn epigastrium en daarna rechts onder buik
, Andere testen:
Neurologische test: hersenaandoeningen
Bloedtest: Hb, elektrolyten, levenenzymen, zwangerschap (eventueel
urinetest)
Ontlasting: chronische misselijkheid door gastroenteritis met diarree
zoeken wormeitjes en cysten
X-ray: ileus of pneunomie
Echo: structuren buik galstenen
Gastroscopie: gastritis, maagzweer, duodenale ulcer, maligniteit
Gastric emptying test: maagproblemen die niet reageren op therapie en
waar gastroscopie geen abnormaliteiten heeft gevonden
H32: NIET ACUTE BOVENBUIKKLACHTEN
3 categorieën bovenbuikklachten:
1. Overgeven en misselijkheid
2. Boeren en reflux
3. Obstipatie en buikpijn
Meestal zijn klachten van korte duur en zelflimiterend: minder dan 1/4 e van de
patiënten die door de huisarts wordt behandeld, vereist 2 e lijnszorg
Pathofysiologie
Elk van de processen in het GI-tract kan leiden tot ziekte. Er is peristaltie nodig
om de boel te verplaatsen, er wordt gal en maagzuur gemaakt voor de vertering.
- Reflux: zuur gebaseerd
- Dyspepsie: mechanisch probleem
