Huwelijksvermogensrecht
Hoorcollege week 10: vergoedingsrechten
Onder het oude recht: als je iets geschonken krijgt onder uitsluitngsclausule is dit prive.
Onder het nieuwe recht: als je iets erf dan is het direct prive.
Als je erfelastng betaalt met geld uit de gemeenschap ontstaat er een probleem. De
erfelastng is een prive schuld, want het heef betrekking op een prive goed.
levert een vergoedingsrecht op.
Je moet je iedere keer afvragen of het vergoedingsrecht is ontstaan voor of na 2012.
Het erven van een huis, zonder het geld te hebben om de belastng te betalen.
HR Kriek-Smit: echtpaar buiten gemeenschap van goederen gehuwd. Vrouw is eigenaar van
woning nummer 1. Vervolgens wordt die woning tjdens het huwelijk verkocht en daar komt
geld voor in de plaats. Leerstuk van de zaaksvervanging, dus het geld is van haar.
Dan wordt woning 2 aangekocht en deze woning werd automatsch op de naam van de man
gezet. De koopsom van de vrouw werd hiervoor gebruikt.
Woning nummer 2 wordt verkocht en dan komt woning nummer 3.
Huwelijk tussen het echtpaar komt ten einde door een echtscheiding.
Vrouw gaat huwelijk in met een woning en eindigt met ?
Stel dat zij het huishouden heef gedaan en geen inkomsten had dan is dat geld dat ze
eigenlijk had weg, want het is geïnvesteerd in huis van man.
Man moet dan vergoeden aan vrouw. Zij moet dat geld terugkrijgen. Maar vrouw wil het
daar niet bij laten. Ze wil niet alleen geld terug maar ze wil meer. Ze wil meedelen in de
waardeontwikkeling van het pand bij de man. Want woning nummer 2 en 3 zijn fink in
waarde gestegen. Dat kon alleen maar door het geld van vrouw. Als ze de woning op haar
naam had gehad had zij die waardeontwikkeling ook gekregen.
Uitkomst: nominaal. Dus alleen het geld wat zij heef geïnvesteerd.
Hoofdregel: je krijg je geld nominaal terug. Dat bedrag dat destjds is geïnvesteerd in woning
man.
De Hoge Raad formuleert een aantal uitzonderingen op grond waarvan je anders kan
vergoeden, waarbij je ook mee deelt in de waardestjging.
Als er exceptonele uitzonderingen zijn, dan brengt de goede trouw mee dat je meer
dan nominaal mag ontvangen. Dan moet je wel die exceptonele omstandigheden hebben.
Als er bijvoorbeeld sprake is van infate, een enorme waardestjging van het onroerend goed
en het moet gaan om de echtelijke woning dan krijg je meer dan nominaal.
NB: het gaat hier niet om een evenredigheid.
Als je 1/3 hebt geïnvesteerd dan betekent het niet dat je 1/3 van de waardestjging krijgt.
Het is niet zoals ze alles heef betaald bij meneer, dat zij ook alle waarde daarna krijgt.
Ze krijgt een soort opslag.
Als het vergoedingsrecht voor 2012 is ontstaan dan hebben ze de rechtsregel van HR Kriek-
Smit: dus nominaal, tenzij. Maar dit moet je stellen en bewijzen.
Als het vergoedingsrecht na 2012 is ontstaan.
, Geld van de gemeenschap kan worden gebruikt voor privé, maar ook privé kan worden
gebruikt voor de gemeenschap.
In 2008 kwam een tweede uitspraak van de Hoge Raad over een vergoedingsrecht.
Geld uit de gemeenschap wordt gebruikt voor privé vrouw.
Ze hebben een gemeenschap van goederen en vrouw heef een stuk grond geërfd met een
bouwval erop, onder uitsluitngsclausule. Vervolgens hebben ze de bouwval gesloopt en de
echtelijke woning die tot de gemeenschap behoorde verkocht. Daar kwam geld vrij en dat
geld is gebruikt om op de kavel een nieuwe woning te bouwen.
Die nieuwe woning is privé door natrekking.
Je hebt grond wat privé was. En door de bouw van de nieuwe woning is deze woning door
natrekking privé.
Ook hier ontstaat een echtscheiding. Hierbij wil man een vergoeding aan de gemeenschap.
Want vrouw is in privé verrijkt en de gemeenschap is verarmd.
Vrouw vond het prima op basis van HR Kriek-Smit: nominaal.
Maar de woning is fink in waarde gestegen en man wil meedelen in de waardestjging.
HR: aan de tenzij is voldaan van HR Kriek-Smit. Er was een enorme waardestjging van de
echtelijke woning en bij het Hof is komen vast te staan dat de partjen zich dit niet hadden
gerealiseerd.
<2012: echtparen die vermogensverschuivingen laten plaatsvinden zijn in beginsel nominaal.
Wat je niet kunt doen als rechter of advocaat is zeggen dat je art 1:87 BW alvast toepast.
Wel heef de Hoge Raad gezegd dat er gebruik mag worden gemaakt van art 1:87 lid 4 BW.
Bijvoorbeeld onderhands afwijken van de regel hoe je gaat vergoeden.
Hoofdregel is HR Kriek-Smit: nominaal. Per overeenkomst (anders dan notariële akte) kan je
dan afspreken dat je meer dan nominaal kan vergoeden.
>2012:
art 1:87 BW.
De vergoeding beloopt een gedeelte van de waarde van het goed op het tjdstp waarop de
vergoeding wordt voldaan.
In 2012 huwelijk, in 2013 door man een huis verworven met geld van de vrouw. Dan gaat het
er om dat je de waarde wil hebben van het pand later, namelijk als je de vergoeding wil.
Dit kan zijn binnen het huwelijk maar dit is niet zo gebruikelijk.
Het meest voor de hand liggende is bij de echtscheiding.
Art 1:87 lid 2 onder a BW: als het huis 100.000€ heef gekost (tegenprestate) en vrouw heef
50.000€ betaalt.
Dan is de rekensom: 50.000/100.000 x waarde ten tjde vergoeding.
Stel het is in waarde verdubbeld: 50.000/100.000 x 200.000 = 100.000€ gaat dan naar
vrouw.
Ander voorbeeld: pand kost 600.000€. Vrouw investeert 60.000€ en het huis is daarna waard
800.000€.
Dan is het: 60.000/600.000 x 800.000 = 1/10 is 80.000€
Hoorcollege week 10: vergoedingsrechten
Onder het oude recht: als je iets geschonken krijgt onder uitsluitngsclausule is dit prive.
Onder het nieuwe recht: als je iets erf dan is het direct prive.
Als je erfelastng betaalt met geld uit de gemeenschap ontstaat er een probleem. De
erfelastng is een prive schuld, want het heef betrekking op een prive goed.
levert een vergoedingsrecht op.
Je moet je iedere keer afvragen of het vergoedingsrecht is ontstaan voor of na 2012.
Het erven van een huis, zonder het geld te hebben om de belastng te betalen.
HR Kriek-Smit: echtpaar buiten gemeenschap van goederen gehuwd. Vrouw is eigenaar van
woning nummer 1. Vervolgens wordt die woning tjdens het huwelijk verkocht en daar komt
geld voor in de plaats. Leerstuk van de zaaksvervanging, dus het geld is van haar.
Dan wordt woning 2 aangekocht en deze woning werd automatsch op de naam van de man
gezet. De koopsom van de vrouw werd hiervoor gebruikt.
Woning nummer 2 wordt verkocht en dan komt woning nummer 3.
Huwelijk tussen het echtpaar komt ten einde door een echtscheiding.
Vrouw gaat huwelijk in met een woning en eindigt met ?
Stel dat zij het huishouden heef gedaan en geen inkomsten had dan is dat geld dat ze
eigenlijk had weg, want het is geïnvesteerd in huis van man.
Man moet dan vergoeden aan vrouw. Zij moet dat geld terugkrijgen. Maar vrouw wil het
daar niet bij laten. Ze wil niet alleen geld terug maar ze wil meer. Ze wil meedelen in de
waardeontwikkeling van het pand bij de man. Want woning nummer 2 en 3 zijn fink in
waarde gestegen. Dat kon alleen maar door het geld van vrouw. Als ze de woning op haar
naam had gehad had zij die waardeontwikkeling ook gekregen.
Uitkomst: nominaal. Dus alleen het geld wat zij heef geïnvesteerd.
Hoofdregel: je krijg je geld nominaal terug. Dat bedrag dat destjds is geïnvesteerd in woning
man.
De Hoge Raad formuleert een aantal uitzonderingen op grond waarvan je anders kan
vergoeden, waarbij je ook mee deelt in de waardestjging.
Als er exceptonele uitzonderingen zijn, dan brengt de goede trouw mee dat je meer
dan nominaal mag ontvangen. Dan moet je wel die exceptonele omstandigheden hebben.
Als er bijvoorbeeld sprake is van infate, een enorme waardestjging van het onroerend goed
en het moet gaan om de echtelijke woning dan krijg je meer dan nominaal.
NB: het gaat hier niet om een evenredigheid.
Als je 1/3 hebt geïnvesteerd dan betekent het niet dat je 1/3 van de waardestjging krijgt.
Het is niet zoals ze alles heef betaald bij meneer, dat zij ook alle waarde daarna krijgt.
Ze krijgt een soort opslag.
Als het vergoedingsrecht voor 2012 is ontstaan dan hebben ze de rechtsregel van HR Kriek-
Smit: dus nominaal, tenzij. Maar dit moet je stellen en bewijzen.
Als het vergoedingsrecht na 2012 is ontstaan.
, Geld van de gemeenschap kan worden gebruikt voor privé, maar ook privé kan worden
gebruikt voor de gemeenschap.
In 2008 kwam een tweede uitspraak van de Hoge Raad over een vergoedingsrecht.
Geld uit de gemeenschap wordt gebruikt voor privé vrouw.
Ze hebben een gemeenschap van goederen en vrouw heef een stuk grond geërfd met een
bouwval erop, onder uitsluitngsclausule. Vervolgens hebben ze de bouwval gesloopt en de
echtelijke woning die tot de gemeenschap behoorde verkocht. Daar kwam geld vrij en dat
geld is gebruikt om op de kavel een nieuwe woning te bouwen.
Die nieuwe woning is privé door natrekking.
Je hebt grond wat privé was. En door de bouw van de nieuwe woning is deze woning door
natrekking privé.
Ook hier ontstaat een echtscheiding. Hierbij wil man een vergoeding aan de gemeenschap.
Want vrouw is in privé verrijkt en de gemeenschap is verarmd.
Vrouw vond het prima op basis van HR Kriek-Smit: nominaal.
Maar de woning is fink in waarde gestegen en man wil meedelen in de waardestjging.
HR: aan de tenzij is voldaan van HR Kriek-Smit. Er was een enorme waardestjging van de
echtelijke woning en bij het Hof is komen vast te staan dat de partjen zich dit niet hadden
gerealiseerd.
<2012: echtparen die vermogensverschuivingen laten plaatsvinden zijn in beginsel nominaal.
Wat je niet kunt doen als rechter of advocaat is zeggen dat je art 1:87 BW alvast toepast.
Wel heef de Hoge Raad gezegd dat er gebruik mag worden gemaakt van art 1:87 lid 4 BW.
Bijvoorbeeld onderhands afwijken van de regel hoe je gaat vergoeden.
Hoofdregel is HR Kriek-Smit: nominaal. Per overeenkomst (anders dan notariële akte) kan je
dan afspreken dat je meer dan nominaal kan vergoeden.
>2012:
art 1:87 BW.
De vergoeding beloopt een gedeelte van de waarde van het goed op het tjdstp waarop de
vergoeding wordt voldaan.
In 2012 huwelijk, in 2013 door man een huis verworven met geld van de vrouw. Dan gaat het
er om dat je de waarde wil hebben van het pand later, namelijk als je de vergoeding wil.
Dit kan zijn binnen het huwelijk maar dit is niet zo gebruikelijk.
Het meest voor de hand liggende is bij de echtscheiding.
Art 1:87 lid 2 onder a BW: als het huis 100.000€ heef gekost (tegenprestate) en vrouw heef
50.000€ betaalt.
Dan is de rekensom: 50.000/100.000 x waarde ten tjde vergoeding.
Stel het is in waarde verdubbeld: 50.000/100.000 x 200.000 = 100.000€ gaat dan naar
vrouw.
Ander voorbeeld: pand kost 600.000€. Vrouw investeert 60.000€ en het huis is daarna waard
800.000€.
Dan is het: 60.000/600.000 x 800.000 = 1/10 is 80.000€
