Samenvatni Boek “Beijfseteiefek een ioeie zaak” vooj Beijfseteiefek (360036) 2017-2018.
Opbouw samenvatng:
In deze samenvatng zal enerzijds het boek, voor zo ver behandeld voor het vak Bedrijfsethiek,
samengevat staan in de volgorde waarin het vak is opgebouwd. Ook zal af en toe een verwijzing te
vinden zijn naar de colleges om beide met elkaar te kunnen verbinden en zo een zo goed mogelijk
overzicht van de stof te kunnen krijgen.
De samenvatng is uitgebreid in de zin dat ik heb geprobeerd er een beetje een lopend geheel van te
maken. Mocht je niet de tjd hebben om het verhaal erachter te begrijpen kun je de gemarkeerde
stukken lezen. Let wel op, veel theorie in dit vak is berust op argumentate. Ook op het tentamen zal je
dus moeten beargumenteren waarom je een bepaalde stelling in neemt.
Als je vragen hebt over de stof of de samenvatng, stuur gerust een berichtje of laat een reacte achter.
Succes met studeren!
,Ineouitopiave:
H1 Bedrijfsethiek en verantwoord ondernemen
H2 Morele verantwoordelijkheid in organisates
H4 Waarde en morele normen in de onderneming
H3 Integriteit
H10 Omgaan met corrupte en geschenken
H13 Ethiek organiseren
Artkel: Alzola, Miguel (2008): “Character and Environment: The Status of
Virtues in Organizations.” Journal of Business Ethics 78, no. 3: 343–57.
H5 Maatschappelijk verantwoord ondernemen en strategie
Artkel: Porter en Krramer 22006, 2002:: strategische rSR in 3 stappen
H7 Verantwoordelijkheid voor consumenten
H6 De belanghebbenden van de onderneming
Artkel Mitchell, Agle Woods: stakeholdertheorie.
H8.2 Verantwoordelijkheden van werkgevers en werknemers
H9 Natuur en milieu.
H11 Internatonaal zakendoen
Hoorcollege 12: Grenzen van de markt
,H1 Beijfseteiefek en vejaniwooji oniejnemen
§1.1 De tamenlevfni vjaaii om vejaniwoojielfske oniejnemfnien
Al duizenden jaren vraagt de samenleving van ondernemers om vanuit een besef van
verantwoordelijkheid te handelen. Dat ondernemingen worden aangesproken op hun
verantwoordelijkheid heef vandaag de dag een aantal redenen:
1. De vejaniejenie maaitceappelfske jol van eei beijfsetleven. De laatste jaren worden steeds
meer taken en bevoegdheden vanuit de overheid overgeheveld naar burgers, maatschappelijke
organisates en bedrijven 2deregulering:. Succesvolle deregulering op economisch terrein vraagt
echter om een toenemende zelfregulering van bedrijven en bedrijfstakken. Naarmate de
overheid zich minder centralistsch opstelt en meer overlaat aan individuele en collecteve
zelfregulering van ondernemingen, neemt de verantwoordelijkheid van ondernemingen toe.
2. Globalftejfni. Zakendoen wordt steeds internatonaler. Er zijn veel verschillende landen en
ieder land kent zijn eigen cultuur en wet- en regelgeving. Ondernemingen dienen zich hieraan
aan te passen wanneer zij in het gastland opereren. Maar wat moet je doen wanneer deze
normen in confict zijn met de eigen morele opvatngen van uitgezonden managers?
3. De iecenoloiftcee oniwfkkelfni. Tegenwoordig volgen de technische ontwikkelingen zich in
dusdanig rap tempo op dat het soms bijna niet meer mogelijk is om goed na te denken wat voor
gevolgen deze ontwikkelingen hebben voor de volgende alweer voor de deur staat. Daarnaast is
de hedendaagse technologie zo complex dat wij als mensheid in staat zijn dingen te creëren die
wij eerder niet konden. Denk bijvoorbeeld aan de robotca. Vanuit de ethiek volgt al snel de
vraag of een robot rechten en plichten zou moeten hebben en zo ja vanaf welk stadium zij daar
recht op zouden moeten hebben. Van de overheid wordt verwacht dat zij strategieën ontwikkelt
over zulke onderwerpen, maar de vraagstukken zijn zo complex en veelomvatend dat de
overheid bij het bedrijfsleven aanklopt met het verzoek om medewerking en eigen initateven.
4. Democjattejfni van eei mojeel iezai. Waar voorheen autoriteiten als de kerk, de overheid en
de wetenschap de dragers waren van morele autoriteit beginnen deze tegenwoordig steeds
meer op de achtergrond te raken. Vroeger was hun stem doorslaggevend maar tegenwoordig is
hun mening niet veel meer dan een van vele. De mening van de burger wordt steeds minder
gevormd rond wat de traditonele dragers van morele autoriteit uitspreken. Ieder persoon is
uniek en ieder persoon heef een eigen opvatng 2democratsering van moreel gezag:. Voor
bedrijven betekent deze democratsering van het moreel gezag dat zij in een voortdurende
dialoog met de samenleving zullen moeten zoeken naar de invulling van hun maatschappelijke
rol en de verantwoordelijkheden die daarbij horen.
, §1.2 Hei pejtpectee van ie beijfseteiefek
De maatschappelijke verantwoordelijkheid van ondernemingen kan van verschillende kanten worden
bekeken.
1. Strategisch; hoe antciperen ondernemingen op de veranderende verwachtngen van de
samenleving en de onvoorspelbaarheid die deze met zich meebrengen?
2. Public relatons; hoe houd je als onderneming contact met publieksgroepen?
3. Marketng; is er aandacht voor mogelijkheden om maatschappelijk verantwoord ondernemen in
te zeten als ‘unique selling point??
4. Personeelsmanagement; belangstelling voor maatschappelijk ondernemen kan de
betrokkenheid en de bedrijfstrots van medewerkers verhogen. Zo kan een onderneming een
beter imago opbouwen als werkgever.
Eieftce eanielen: “Ethisch handelen is het handelen in overeenstemming met de waarden en de
normen* waaraan wij onszelf en anderen in redelijkheid gehouden achten.”
*Over deze waarden en normen komen we terug in hoofdstuk 4.
In de defnite van ethisch handelen zien we twee zaken terugkomen:
- Nojmen en waajien 2h4:
- Reielfskeefi
o Gezien de eerdergenoemde democratsering van het moreel gezag houdt dit in; wat in
een openbaar debat onder alle betrokkenen als een voor allen acceptabele oplossing
geldt.
De maatschappelijke verantwoordelijkheid van ondernemingen speelt zich altjd af in relate tot een
concrete groep van belanghebbenden 2stakeholders:.
Siakeeoliejt: “Iedere partj wiens belangen kunnen worden beïnvloed door de actviteiten van de
onderneming, of die zelf invloed op de belangen van de onderneming kan uitoefenen.”
Een term die zeker later veel terug zal komen in deze samenvatng is 2maatschappelijk: verantwoord
ondernemen. Wanneer er spraken is van verantwoordelijkheid kun je hier iemand ook op aanspreken.
Het is dus wederkerig. Je hebt echter niet alleen maar persoonlijke verantwoordelijkheid.
Ondernemingen, de overheid en andere partjen zijn bijvoorbeeld op elkaar aangewezen en hebben een
gezamenlijke verantwoordelijkheid. Dit vraagt om een maatschappelijke dialoog over zaken van het
algemeen belang waaraan alle betrokken partjen deelnemen. Een term die vaak hierbij gebruikt wordt
is ‘civil society?.
Cfvfl tocfeiy: “De samenleving van mondige burgers en hun organisates, die samen de
verantwoordelijkheid nemen, ieder vanuit zijn eigen invalshoek, om actef bij te dragen aan de aanpak
van maatschappelijke problemen en om de maatschappelijke ontwikkelingen in goede banen te leiden.”
Opbouw samenvatng:
In deze samenvatng zal enerzijds het boek, voor zo ver behandeld voor het vak Bedrijfsethiek,
samengevat staan in de volgorde waarin het vak is opgebouwd. Ook zal af en toe een verwijzing te
vinden zijn naar de colleges om beide met elkaar te kunnen verbinden en zo een zo goed mogelijk
overzicht van de stof te kunnen krijgen.
De samenvatng is uitgebreid in de zin dat ik heb geprobeerd er een beetje een lopend geheel van te
maken. Mocht je niet de tjd hebben om het verhaal erachter te begrijpen kun je de gemarkeerde
stukken lezen. Let wel op, veel theorie in dit vak is berust op argumentate. Ook op het tentamen zal je
dus moeten beargumenteren waarom je een bepaalde stelling in neemt.
Als je vragen hebt over de stof of de samenvatng, stuur gerust een berichtje of laat een reacte achter.
Succes met studeren!
,Ineouitopiave:
H1 Bedrijfsethiek en verantwoord ondernemen
H2 Morele verantwoordelijkheid in organisates
H4 Waarde en morele normen in de onderneming
H3 Integriteit
H10 Omgaan met corrupte en geschenken
H13 Ethiek organiseren
Artkel: Alzola, Miguel (2008): “Character and Environment: The Status of
Virtues in Organizations.” Journal of Business Ethics 78, no. 3: 343–57.
H5 Maatschappelijk verantwoord ondernemen en strategie
Artkel: Porter en Krramer 22006, 2002:: strategische rSR in 3 stappen
H7 Verantwoordelijkheid voor consumenten
H6 De belanghebbenden van de onderneming
Artkel Mitchell, Agle Woods: stakeholdertheorie.
H8.2 Verantwoordelijkheden van werkgevers en werknemers
H9 Natuur en milieu.
H11 Internatonaal zakendoen
Hoorcollege 12: Grenzen van de markt
,H1 Beijfseteiefek en vejaniwooji oniejnemen
§1.1 De tamenlevfni vjaaii om vejaniwoojielfske oniejnemfnien
Al duizenden jaren vraagt de samenleving van ondernemers om vanuit een besef van
verantwoordelijkheid te handelen. Dat ondernemingen worden aangesproken op hun
verantwoordelijkheid heef vandaag de dag een aantal redenen:
1. De vejaniejenie maaitceappelfske jol van eei beijfsetleven. De laatste jaren worden steeds
meer taken en bevoegdheden vanuit de overheid overgeheveld naar burgers, maatschappelijke
organisates en bedrijven 2deregulering:. Succesvolle deregulering op economisch terrein vraagt
echter om een toenemende zelfregulering van bedrijven en bedrijfstakken. Naarmate de
overheid zich minder centralistsch opstelt en meer overlaat aan individuele en collecteve
zelfregulering van ondernemingen, neemt de verantwoordelijkheid van ondernemingen toe.
2. Globalftejfni. Zakendoen wordt steeds internatonaler. Er zijn veel verschillende landen en
ieder land kent zijn eigen cultuur en wet- en regelgeving. Ondernemingen dienen zich hieraan
aan te passen wanneer zij in het gastland opereren. Maar wat moet je doen wanneer deze
normen in confict zijn met de eigen morele opvatngen van uitgezonden managers?
3. De iecenoloiftcee oniwfkkelfni. Tegenwoordig volgen de technische ontwikkelingen zich in
dusdanig rap tempo op dat het soms bijna niet meer mogelijk is om goed na te denken wat voor
gevolgen deze ontwikkelingen hebben voor de volgende alweer voor de deur staat. Daarnaast is
de hedendaagse technologie zo complex dat wij als mensheid in staat zijn dingen te creëren die
wij eerder niet konden. Denk bijvoorbeeld aan de robotca. Vanuit de ethiek volgt al snel de
vraag of een robot rechten en plichten zou moeten hebben en zo ja vanaf welk stadium zij daar
recht op zouden moeten hebben. Van de overheid wordt verwacht dat zij strategieën ontwikkelt
over zulke onderwerpen, maar de vraagstukken zijn zo complex en veelomvatend dat de
overheid bij het bedrijfsleven aanklopt met het verzoek om medewerking en eigen initateven.
4. Democjattejfni van eei mojeel iezai. Waar voorheen autoriteiten als de kerk, de overheid en
de wetenschap de dragers waren van morele autoriteit beginnen deze tegenwoordig steeds
meer op de achtergrond te raken. Vroeger was hun stem doorslaggevend maar tegenwoordig is
hun mening niet veel meer dan een van vele. De mening van de burger wordt steeds minder
gevormd rond wat de traditonele dragers van morele autoriteit uitspreken. Ieder persoon is
uniek en ieder persoon heef een eigen opvatng 2democratsering van moreel gezag:. Voor
bedrijven betekent deze democratsering van het moreel gezag dat zij in een voortdurende
dialoog met de samenleving zullen moeten zoeken naar de invulling van hun maatschappelijke
rol en de verantwoordelijkheden die daarbij horen.
, §1.2 Hei pejtpectee van ie beijfseteiefek
De maatschappelijke verantwoordelijkheid van ondernemingen kan van verschillende kanten worden
bekeken.
1. Strategisch; hoe antciperen ondernemingen op de veranderende verwachtngen van de
samenleving en de onvoorspelbaarheid die deze met zich meebrengen?
2. Public relatons; hoe houd je als onderneming contact met publieksgroepen?
3. Marketng; is er aandacht voor mogelijkheden om maatschappelijk verantwoord ondernemen in
te zeten als ‘unique selling point??
4. Personeelsmanagement; belangstelling voor maatschappelijk ondernemen kan de
betrokkenheid en de bedrijfstrots van medewerkers verhogen. Zo kan een onderneming een
beter imago opbouwen als werkgever.
Eieftce eanielen: “Ethisch handelen is het handelen in overeenstemming met de waarden en de
normen* waaraan wij onszelf en anderen in redelijkheid gehouden achten.”
*Over deze waarden en normen komen we terug in hoofdstuk 4.
In de defnite van ethisch handelen zien we twee zaken terugkomen:
- Nojmen en waajien 2h4:
- Reielfskeefi
o Gezien de eerdergenoemde democratsering van het moreel gezag houdt dit in; wat in
een openbaar debat onder alle betrokkenen als een voor allen acceptabele oplossing
geldt.
De maatschappelijke verantwoordelijkheid van ondernemingen speelt zich altjd af in relate tot een
concrete groep van belanghebbenden 2stakeholders:.
Siakeeoliejt: “Iedere partj wiens belangen kunnen worden beïnvloed door de actviteiten van de
onderneming, of die zelf invloed op de belangen van de onderneming kan uitoefenen.”
Een term die zeker later veel terug zal komen in deze samenvatng is 2maatschappelijk: verantwoord
ondernemen. Wanneer er spraken is van verantwoordelijkheid kun je hier iemand ook op aanspreken.
Het is dus wederkerig. Je hebt echter niet alleen maar persoonlijke verantwoordelijkheid.
Ondernemingen, de overheid en andere partjen zijn bijvoorbeeld op elkaar aangewezen en hebben een
gezamenlijke verantwoordelijkheid. Dit vraagt om een maatschappelijke dialoog over zaken van het
algemeen belang waaraan alle betrokken partjen deelnemen. Een term die vaak hierbij gebruikt wordt
is ‘civil society?.
Cfvfl tocfeiy: “De samenleving van mondige burgers en hun organisates, die samen de
verantwoordelijkheid nemen, ieder vanuit zijn eigen invalshoek, om actef bij te dragen aan de aanpak
van maatschappelijke problemen en om de maatschappelijke ontwikkelingen in goede banen te leiden.”
