Hoofdstuk 6
6.2 Synergie:als het effect van 2 gescheiden functies groter is dan de som van de functie die elk
orgaan alleen kan uitoefenen.
rechtenethiek zorgethiek
Gelijkheid Verschil
Universele waarden Relatieve waarden
Objectieve werkelijkheid Contextgebonden werkelijkheid
Rationeel Emotioneel
Aansprakelijkheid Betrokkenheid
Autonomie Afhankelijkheid
Controle Binding
Rechten behoefte
Plichten altruïsme
6.3 Samenwerking met beide oriëntaties (voorbeelden in boek blz. 155 t/m 157)
Zorgethiek Rechtenethiek Raakvlakbegrip
Betrokkenheid Aansprakelijkheid Verantwoordelijkheid
Contextgericht Einzelfallgerechtigkeit maatwerk
Empathie/aandacht Procedure Zorgvuldigheid
Emotioneel Rationeel communicatie
Behoefte (wens) Rechten (omdat) Opdat-oplossingen
6.4 de balans tussen hulp en recht is behalve in de contacten tussen professional en cliënt ook van
belang tussen frontliniewerkers onderling. (politie en reclassering hebben veel te maken met
frontliniewerkers van jeugdhulpverlening, de leerplichtambtenaar)
Straf en maatregelrecht: Heeft het spanningsveld tussen hulp en recht de langste traditie. Als het
gaat om mensen die over de schreef zijn gegaan, wordt er in de zorgethiek ook gekeken naar wat
daar achter zit.
Re-integratiebeleid komt voort uit de rechtenethiek, maar omdat in de uitvoering de
mogelijkheden van de cliënt centraal staan en er maatwerk geleverd moet worden, kan de
uitvoering niet zonder zorgethiek.
Familie en jeugdrecht: Familie en jeugdrecht is sterk in beweging. Alleen gaan de bewegingen in
tegengestelde richtingen aan de andere kant is er een verschuiving van dejuridificering, minder recht
dus (echtscheiding)
Sociale zekerheid: De sociale zekerheidswetgeving balanceert per definitie op het snijvlak van hulp
en recht. Het gaat hierbij om materiële hulp die mensen op de been houdt als het minder goed gaat.
Vreemdelingenrecht: Balans tussen hulp en recht in vreemdelingenrecht vormt een bron van
spanning: De rechtenethiek in de zin van Nederlandse staatsburgerschap zorgt ervoor dat
vreemdelingen zonder rechtsgeldige verblijfstitel worden uitgesloten van de burgerrechten zoals
werk en huisvesting.
De nationale ombudsman
Een instelling die de burger beschermt tegen onbehoorlijk overheidsoptreden en waar burgers een
klacht kunnen indienen tegen instellingen die de vreemdelingenwet uitvoeren zoals de IND.
6.2 Synergie:als het effect van 2 gescheiden functies groter is dan de som van de functie die elk
orgaan alleen kan uitoefenen.
rechtenethiek zorgethiek
Gelijkheid Verschil
Universele waarden Relatieve waarden
Objectieve werkelijkheid Contextgebonden werkelijkheid
Rationeel Emotioneel
Aansprakelijkheid Betrokkenheid
Autonomie Afhankelijkheid
Controle Binding
Rechten behoefte
Plichten altruïsme
6.3 Samenwerking met beide oriëntaties (voorbeelden in boek blz. 155 t/m 157)
Zorgethiek Rechtenethiek Raakvlakbegrip
Betrokkenheid Aansprakelijkheid Verantwoordelijkheid
Contextgericht Einzelfallgerechtigkeit maatwerk
Empathie/aandacht Procedure Zorgvuldigheid
Emotioneel Rationeel communicatie
Behoefte (wens) Rechten (omdat) Opdat-oplossingen
6.4 de balans tussen hulp en recht is behalve in de contacten tussen professional en cliënt ook van
belang tussen frontliniewerkers onderling. (politie en reclassering hebben veel te maken met
frontliniewerkers van jeugdhulpverlening, de leerplichtambtenaar)
Straf en maatregelrecht: Heeft het spanningsveld tussen hulp en recht de langste traditie. Als het
gaat om mensen die over de schreef zijn gegaan, wordt er in de zorgethiek ook gekeken naar wat
daar achter zit.
Re-integratiebeleid komt voort uit de rechtenethiek, maar omdat in de uitvoering de
mogelijkheden van de cliënt centraal staan en er maatwerk geleverd moet worden, kan de
uitvoering niet zonder zorgethiek.
Familie en jeugdrecht: Familie en jeugdrecht is sterk in beweging. Alleen gaan de bewegingen in
tegengestelde richtingen aan de andere kant is er een verschuiving van dejuridificering, minder recht
dus (echtscheiding)
Sociale zekerheid: De sociale zekerheidswetgeving balanceert per definitie op het snijvlak van hulp
en recht. Het gaat hierbij om materiële hulp die mensen op de been houdt als het minder goed gaat.
Vreemdelingenrecht: Balans tussen hulp en recht in vreemdelingenrecht vormt een bron van
spanning: De rechtenethiek in de zin van Nederlandse staatsburgerschap zorgt ervoor dat
vreemdelingen zonder rechtsgeldige verblijfstitel worden uitgesloten van de burgerrechten zoals
werk en huisvesting.
De nationale ombudsman
Een instelling die de burger beschermt tegen onbehoorlijk overheidsoptreden en waar burgers een
klacht kunnen indienen tegen instellingen die de vreemdelingenwet uitvoeren zoals de IND.
