Samenvatting Chemie
Voeding en Diëtetiek BLOK 1.3
Colloïden, Emulgatoren, Diffusie en Osmose, Evenwichten,
Zuren en Basen, Stereochemie,
Aminozuren/Peptide/Ruimtelijke vorm eiwitten,
Energielevering
1
,Colloïden
Eigenschappen oplossingen
Suspensie: zichtbare deeltjes (bv. zand) in een oplossing en als je het laat staan zakken de
deeltjes naar beneden. Ze blijven hangen in een filter.
Colloïden: redelijk grote deeltjes in een oplossing en als je de oplossing laat staan zakken ze niet
naar beneden maar blijven in de oplossing verspreid. Blijven niet hangen in het filter (bv.
eiwitten opgelost in water).
Oplossing: hele kleine deeltjes opgelost in water. Is altijd helder!
Verschil oplossing en colloïden: colloïden gaan niet door een permeabel membraan en
oplossingen wel.
2
, Emulgatoren
Polaire stoffen: lossen goed op in water (hydrofiel)
Apolaire stoffen: lossen niet op in water (hydrofoob)
Water Hydrofiel
Olie Hydrofoob
Benzine Hydrofoob
Alcohol Hydrofiel (zit OH-groep in)
Stoffen die onderling dezelfde stoffen zijn lossen in elkaar op
dus olie en benzine kunnen in elkaar oplossen
Emulsie
twee vloeistoffen waarbij de ene vloeistof met kleine druppeltjes in de andere vloeistof zit
Bv. het mengen van water met olie
hele kleine druppeltjes olie in water (geen oplossing!)
ontmengt op een gegeven moment. De twee vloeistoffen worden dan 2 lagen op elkaar.
Je kan er voor zorgen dat een emulsie stabiel wordt: dat het niet ontmengt
hier heb je een emulgator voor nodig
Emulgator:
- molecuul met een lange apolaire staart en een kleine hydrofiele kop (zeep)
- de hydrofiele deeltjes gaan in het water zitten en de hydrofobe kant gaat in de olie
zitten.
Diffusie en Osmose
Passief transport
Passief transport
- kost geen energie
- kleine ongeladen deeltjes (bv. O2, CO2, ureum, alcohol, glycerol)
Actief transport
- kost energie (ATP)
- soorten deeltjes
ionen
grote deeltjes
tegen de concentratiegradiënt in
Concentratie: druk je uit in mol/L hoeveelheid deeltjes per liter
3
Voeding en Diëtetiek BLOK 1.3
Colloïden, Emulgatoren, Diffusie en Osmose, Evenwichten,
Zuren en Basen, Stereochemie,
Aminozuren/Peptide/Ruimtelijke vorm eiwitten,
Energielevering
1
,Colloïden
Eigenschappen oplossingen
Suspensie: zichtbare deeltjes (bv. zand) in een oplossing en als je het laat staan zakken de
deeltjes naar beneden. Ze blijven hangen in een filter.
Colloïden: redelijk grote deeltjes in een oplossing en als je de oplossing laat staan zakken ze niet
naar beneden maar blijven in de oplossing verspreid. Blijven niet hangen in het filter (bv.
eiwitten opgelost in water).
Oplossing: hele kleine deeltjes opgelost in water. Is altijd helder!
Verschil oplossing en colloïden: colloïden gaan niet door een permeabel membraan en
oplossingen wel.
2
, Emulgatoren
Polaire stoffen: lossen goed op in water (hydrofiel)
Apolaire stoffen: lossen niet op in water (hydrofoob)
Water Hydrofiel
Olie Hydrofoob
Benzine Hydrofoob
Alcohol Hydrofiel (zit OH-groep in)
Stoffen die onderling dezelfde stoffen zijn lossen in elkaar op
dus olie en benzine kunnen in elkaar oplossen
Emulsie
twee vloeistoffen waarbij de ene vloeistof met kleine druppeltjes in de andere vloeistof zit
Bv. het mengen van water met olie
hele kleine druppeltjes olie in water (geen oplossing!)
ontmengt op een gegeven moment. De twee vloeistoffen worden dan 2 lagen op elkaar.
Je kan er voor zorgen dat een emulsie stabiel wordt: dat het niet ontmengt
hier heb je een emulgator voor nodig
Emulgator:
- molecuul met een lange apolaire staart en een kleine hydrofiele kop (zeep)
- de hydrofiele deeltjes gaan in het water zitten en de hydrofobe kant gaat in de olie
zitten.
Diffusie en Osmose
Passief transport
Passief transport
- kost geen energie
- kleine ongeladen deeltjes (bv. O2, CO2, ureum, alcohol, glycerol)
Actief transport
- kost energie (ATP)
- soorten deeltjes
ionen
grote deeltjes
tegen de concentratiegradiënt in
Concentratie: druk je uit in mol/L hoeveelheid deeltjes per liter
3
