Hoofdstuk 1 De leraar als begeleider
Begeleiding van leerlingen kent drie aandachtsvelden: studie, keuzen, en sociaal-emotioneel
functioneren.
1.1 Geïntegreerde begeleiding vakdocent of mentor heeft meeste contact
1.2 Begeleiding vraagt om een relatie. Vier factoren van invloed:
- Persoon van de begeleider
- Persoon de leerling
- Ervaringen die beiden in het verleden met elkaar hebben opgedaan
- Situatie waarin ze elkaar ontmoeten
1.3 De houding van de begeleider
- Echt zijn
- Zich inleven
- Respecteren
1.4 Houding, vaardigheid en techniek heb je alle drie nodig, anders werkt het niet
1.5 Oefenen in vaardigheden
2 Hoofdstuk 2 Het gesprek onder de loep: formele gesprekken vanuit begeleidersfunctie
2.1 De ruimteverdeling in het gesprek – verhouding praten/luisteren. Ruimte geven, delen,
nemen.
2.2 Het doel van het gesprek – afhankelijk van het doel van het gesprek bepaal je hoeveel ruimte
je geeft, deelt, of neemt. Verschillende gesprekstypen:
- Kennismakingsgesprek
- Oriënterend of diagnostisch gesprek
- Helpend gesprek
- Adviesgesprek
- Feedback-gesprek
- Slecht-nieuwsgesprek
- Disciplinegesprek
- Bemiddelingsgesprek
2.3 De opbouw of procedure van het gesprek
- Opening: welkom, vorm (tijd afspreken), aanleiding
- Oriëntatie: thema, toelichting gespreksonderwerp
- Uitdieping: achtergronden, samenhang, gevolgen. Plaatsen in bredere context.
- Conclusie: volgt logisch uit voorgaande stappen
- Afronding: aandacht voor leerling, hoe ging het gesprek? Samenvatting gesprek
2.4 Interventies en gesprekniveaus
- Gespreksinterventie: alles wat de leraar zegt of doet tijdens het gesprek. Hiermee kun je
ruimte geven/nemen/delen
- Gespreksniveaus:
o Inhoud/onderwerp
o Procedure
o Interactie
o Gevoelens
3 Hoofdstuk 3 Interventies tijdens een gesprek
Page 1 of 6
, 3.1 Verschillende soorten interventies (12 vaardigheden)
1 Zich openstellen
2 Luisteren
3 Terugkoppelen
4 Verhelderen
5 Vragend aansluiten
6 Sturen
7 Stimuleren
8 Vragend toevoegen
9 Informatie geven
10 Adviseren
11 Oordelen
12 Opleggen
Page 2 of 6