CCNM hoorcollege 2
Postman: cultuurpessimistisme (technologische vooruitgang is een verlies)
College 2
De politiek-economische benadering
o Hoe worden media geregueleerd
o Ideologisch gezien: neutraal, maar in de praktijk: kritisch
Intermezzo: achtergronden van theorievorming
Uses and gratifications
Politieke economie en media
Kijkt naar media en combineert daarbij klassiek-economische vraagstukken met
sociaal-politieke omgeving
Media als commercieel bedrijf (eigenaarschap; winst en verlies; bedrijfsvoering)
o Hoe draait dit bedrijf?
In relatie tot macht (controle; concentratie; regulering)
o Wie hebben er meer macht en wie hebben minder macht?
Media en macht
Media zijn zelf onderdeel van machtsverhouding mediaconcentratie (die de
overheid proberen te beheren)
Media worden ingezet in het spel macht, winst en verlies (lobby’en)
Politieke economie en media
In principe ‘neutrale’ benadering, maar …
In praktijk vaak kritisch:
o (Neo-)Marxistische benadering, gaat er vanuit dat er in de samenleving altijd
ongelijke machtsverhoudingen zijn en er is altijd een strijd tussen deze
groepen (macht behouden / vergroten versus meer macht krijgen)
o Ongelijke machtsverhoudingen in eigendom
o Media in dienst van (kapitalistische) machthebbers
o Misleiden’ consument: wie leidt, die misleidt
Politieke economie en media
Politieke economie: commercie
Commodificatie: van iets handelswaar maken
Inhoud ondergeschikt aan commercie
o Prime time programma’s hebben meestal niet veel inhoud, het gaat alleen
maar om het aantal kijkers
Oligopolie: aantal aanbieders is beperkt
Openbare toegankelijkheid beperkt (betaal-tv)
Inzet van media in politieke veld (Berlusconi; Murdoch)
Bedreiging pluriformiteit en diversiteit
Politieke economie: vervreemding
Theodor Adorno (1903-1969)
Frankfurter Schüle, neo-Marxistiche visie
Bestudeerde veranderingen in de maatschappij: kritische visie op massacultuur en rol
media
19e eeuw: Marx – kernbegrippen
Postman: cultuurpessimistisme (technologische vooruitgang is een verlies)
College 2
De politiek-economische benadering
o Hoe worden media geregueleerd
o Ideologisch gezien: neutraal, maar in de praktijk: kritisch
Intermezzo: achtergronden van theorievorming
Uses and gratifications
Politieke economie en media
Kijkt naar media en combineert daarbij klassiek-economische vraagstukken met
sociaal-politieke omgeving
Media als commercieel bedrijf (eigenaarschap; winst en verlies; bedrijfsvoering)
o Hoe draait dit bedrijf?
In relatie tot macht (controle; concentratie; regulering)
o Wie hebben er meer macht en wie hebben minder macht?
Media en macht
Media zijn zelf onderdeel van machtsverhouding mediaconcentratie (die de
overheid proberen te beheren)
Media worden ingezet in het spel macht, winst en verlies (lobby’en)
Politieke economie en media
In principe ‘neutrale’ benadering, maar …
In praktijk vaak kritisch:
o (Neo-)Marxistische benadering, gaat er vanuit dat er in de samenleving altijd
ongelijke machtsverhoudingen zijn en er is altijd een strijd tussen deze
groepen (macht behouden / vergroten versus meer macht krijgen)
o Ongelijke machtsverhoudingen in eigendom
o Media in dienst van (kapitalistische) machthebbers
o Misleiden’ consument: wie leidt, die misleidt
Politieke economie en media
Politieke economie: commercie
Commodificatie: van iets handelswaar maken
Inhoud ondergeschikt aan commercie
o Prime time programma’s hebben meestal niet veel inhoud, het gaat alleen
maar om het aantal kijkers
Oligopolie: aantal aanbieders is beperkt
Openbare toegankelijkheid beperkt (betaal-tv)
Inzet van media in politieke veld (Berlusconi; Murdoch)
Bedreiging pluriformiteit en diversiteit
Politieke economie: vervreemding
Theodor Adorno (1903-1969)
Frankfurter Schüle, neo-Marxistiche visie
Bestudeerde veranderingen in de maatschappij: kritische visie op massacultuur en rol
media
19e eeuw: Marx – kernbegrippen
