Arbeidspsychologie UU 2024: samenvatting nieuwe boek (deeltoets I)

Samenvatting boek Arbeidspsychologie UU 2024 (deeltoets
I)

An Introduction to Contemporary Work Psychology:
Second Edition
Literatuur week 1: H1 & H3....................................................................................................................2
Hoofdstuk 1 – Setting the Scene: People at Work...............................................................................2
Hoofdstuk 3 – Motivating Employees Using Self-Determination Theory............................................3
Literatuur week 2: H6, H8 & H19............................................................................................................6
Hoofdstuk 6 – Job Demands...............................................................................................................6
Hoofdstuk 8 - Social Stressors in Organizations..................................................................................8
Hoofdstuk 19 - Work Performance...................................................................................................10
Literatuur week 3: H4 & H5..................................................................................................................11
Hoofdstuk 4 – The Classic Models that Made Psychology Work.......................................................11
Hoofdstuk 5 – Current Theoretical Perspectives in Work Psychology...............................................18
Literatuur week 4: H9 & H11................................................................................................................21
Hoofdstuk 9 – Conservation of Resource Theory..............................................................................21
Hoofdstuk 11 – Personal Resources..................................................................................................23




Door Tim Baets

,Literatuur week 1: H1 & H3

Hoofdstuk 1 – Setting the Scene: People at Work
Definitie werk:
1. Werk moet een doel hebben
2. Werk moet gecoördineerd zijn
3. Werk moet gedaan worden in ruil voor iets anders
 Tastbaar: geld, goederen
 Niet-tastbaar (emotioneel): voldoening, persoonlijke missie, sociale contacten


Definitie the world’s workforce:
- Mensen van 15 jaar of ouder;
- die goederen of diensten produceren/vervullen
- gedurende een periode.
 Studenten en vrijwillige werkers tellen niet mee, maar zijn wel workers


Grofweg drie categorieën werksectoren
1. Agricultuur: boeren, vissers en jagers.
2. Industrieel: produceren van goederen
3. Services: diensten
 Popcultuur (series, muziek) brengt inzicht in wat leuke/saaie banen zijn


Marie Johada: Relative Deprivation Model  Waarom werken mensen?
a. Tijdsstructuur
b. Kansen om sociale contacten op te doen
c. Het delen van een gezamenlijk doel
d. Sociale identiteit en status
e. Men ziet het als een reguliere activiteit


De wijze waarop taken gedaan moeten worden bestaat al sinds de Oude Grieken
 Hippocratic Collection (rond 400 v. chr.): 60 boeken over handelswijze voor
Griekse dokters
 De Re Metallica (rond 1500): begin bescherming eigen werknemers: voorschriften
voorkomen astma bij mijnwerkers
 Industriële revolutie (1750-1850): nog steeds relatief slechte werkomstandigheden
 Taylorisme (1850-1930): taken werknemers specificeren zodat elke sukkel het kan,
want de meeste arbeiders zijn dom en lui. 5 stappen:
1. Taken simplificeren

2

, 2. Uitzoeken wat de efficiëntste manier is om een taak te doen
3. Werknemers trainen
4. Werknemers moeten zo veel mogelijk bezig zijn met uitvoeren ipv plannen
5. Selecteer werknemer voor een bepaalde taak a.d.h.v. diens kwaliteiten
 Luiheid aanpakken met pay-for-performance-systeem
 Werk psychologie (1930-heden):
 Human relations movement: tegenreactie op Taylorisme: focus op de menselijke
kant van werk, bv. welzijn en motivatie
 Contemporary work psychology: interdisciplinaire visie op productiviteit
werknemers, focus op: gezondheid, ergonomie, sociologie en
organisatie-/sociale-/persoonlijkheidspsychologie


Het werkveld is door de tijd veranderd:
- Het soort werk: van fysiek werk naar mentaal belastend werk
- De soorten werknemers: diversiteit en inclusie worden belangrijker
- De flexibiliteit: Flexible Work Arrangements (FWA) voor combinatie familieleven
tegen stress en burn-outs (versterkt door Covid-19)
- De organisatie: veel zijn slechts een onderdeel van een bedrijf wat de markt beheert
(Trivago, Thuisbezorgd, Amazon, AliExpress)
 Voordeel: goede ratings bij hoge kwaliteit/tevredenheid, verhoogde effectiviteit
 Nadeel: ultieme concurrentie, lage prijzen
- Het kantoor: meer thuiswerken na Covid-19, hybride ook meer mogelijk

Doordat steeds meer werknemers willen doorgroeien, wisselen ze vaker van baan, gevolgen:
- Betere werkomstandigheden voor werknemers
- Meer i-contracts (individuele afspraken)
- Meer autonomie
 Hierdoor verandert het psychologisch contract tussen werkgever en werknemer


Hoofdstuk 3 – Motivating Employees Using Self-Determination Theory

Motivatie kan voorspellen:
- welke taak een werknemer gaat kiezen;
- hoe veel energie/moeite ze in de taak gaan stoppen; en
- hoe lang ze de taak volhouden


Self-Determination Theory (SDT) (Ryan & Deci, 2000 & ed. 2017):
- Uitgangspunt  mensen hebben een aangeboren neiging om:
a. actieve wezens te zijn (mits basic psychological needs gegeven worden);
b. die op zoek zijn naar persoonlijke groei en ontwikkeling en;
c. betekenisvolle sociale banden met anderen zoeken.


3