Samenvatting De Geo HAVO Aardrijkskunde Arm en Rijk Hoofdstuk 4

Arm en Rijk
Hoofdstuk 4



Globalisering

 Economieën raken steeds meer met elkaar verweven door de toenemende
internationalisering van goeden en diensten
- Dit heet globalisering
 Globalisering heef eeect op de economische groei, de werkgelegenheid, de
productie, de arbeidsproductiviteit, de lonen en de innovatie

 Kenmerken voor het proces van economische globalisering zijn:
 Groeiende internationaal handel
 Toegenomen betekening van multinationals
 Directe buitenlandse investeringen (dbi’s)
o Directe buitenlandse investeringen vinden plaats wanneer
een bedrijf direct investeert in de productie in een ander
land, bijv. door daar een bedrijf te starten of door een lokaal
bedrijf over te nemen
o Vaak wordt dit gedaan door multinationals
o Globalisering is mogelijk dankzij ontwikkelingen in transport
en techniek

 Dankzij de vooruitgang in de transportechnologie werden de vervoermiddelen de afgelopen
eeuw steeds sneller en groter
- Vooruitgang in de communicatietechnologie maakt een uiterst efciënte logistiek
mogelijk
 Logistiek is de manier waarop het vervoer, de opslag en de distributie van
goederen worden georganiseerd

- Als gevolg van schaalvergroting in de transportwereld dalen de vervoerskosten per
eenheid product
 Doordat tegelijkertijd de snelheid toeneemt waarmee wordt gereden, zijn
ook de relatieve afstanden afgenomen
 Dit is de tijddruimtecompressie (het in elkaar persen van tijd en
ruimte)



Voor- en nadelen van globalisering

 Positieve gevolgen:
- Er is meer keuze aan producten en ze zijn goedkoper
 Dit komt door het afschaeen van invoerrechten en dus meer vrijhandel in
gebieden als de EU en ASEAN
- De economie is wereldwijd sterk gegroeid

, - Meer werkgelegenheid in gebieden die productiewerk hebben overgenomen
 Negatieve gevolgen:
- De werkgelegenheid is afgenomen in gebieden waar het productiewerk weg is
gehaald
- Werknemers en nationale overheden hebben door de macht van multinationals
minder invloed
- Meer transport van goederen gaat ten kosten van het milieu
- De kloof tussen arme en rijke landen neemt toe
- De kloof binnen landen tussen arme en rijke mensen is toegenomen




Global shif

 Doordat er steeds meer handel met Azië
plaatsvindt, is er sprake van een global shif:
een verschuiving van het economische
zwaartepunt in de wereld
- Er is een driehoek ontstaan tussen
de drie belangrijkste
handelsgebieden (Europa,
Verenigde Staten en Azië) de triade

 Sinds de tweede wereldoorlog is de
wereldeconomie snel gegroeid
- De productie van goeden
verdriedubbelde Wereldhandel van de triade
- Nooit eerder bereikte zo veel mensen in zo veel landen zo’n hoge welvaart
- De globalisering had finke kapitaalstromen tot gevolg: als betaling voor goederen en
diensten, maar ook in de vorm van investeringen
 Dit zijn de directe buitenlandse investeringen (dbi’s)

 Met de ontwikkeling van periferielanden zoals India en China tot semiperiferielanden wordt
in deze landen ook steeds vaker hooggekwalifceerd werk gedaan
- Dit is de nieuwe internationale arbeidsverdeling

 Of de voorspelde groei van de zogenaamde ZuiddZuidhandel doorzet, hangt af van veel
interne en externe factoren
- Bijvoorbeeld: corruptie, investeringen in onderwijs en infrastructuur en de staat van
de wereldeconomie