Samenvatting Anesthesie
Geschiedenis anesthesie:
- Neanderthalers gebruikten meer dan 50.000 jaar geleden al verdoving d.m.v. koeling
- 25.000-40.000 jaar geleden gebruikte de Cro-Magnon mens het inhaleren van rook met
therapeutische stoffen
- In het oude Egypte gebruikten ze compressie
- Indianen in Peru kauwden op cocabladeren > verdovende werking van cocaïne
1844: Horace Wells:! ! lachgas, algehele anesthesie
1884: S. Freud:! ! experiment met cocaine
1891: Bier/Hildebrandt: ! experiment met ruggenprik! > veel systemische en lokale bezwaren
! ! ! ! ! ! ! ! zoals hoofdpijn, duizeligheid
! ! ! ! ! ! ! ! en overgeven
1864: Halsted:! ! 1e tandheelkundige geleidingsanesthesie
- zware collaps, ademhalingsstoornissen en sterfgevallen
- leidde tot zoektocht naar veiligere alternatieven
1901:! toevoeging van adrenaline was grote stap voorwaarts
1905:! veiliger alternatief procaine (novocaine)
WO II: Lofgren lidocaine; sneller en krachtiger dan cocaine zonder verslavingsverschijnselen
1970:! articaine
______________________________________________________________________
Wetgeving - Wet BIG (Beroepen Individuele Gezondheidszorg):
- onbekwaam is onbevoegd
- niet-voorbehouden handelingen
- voorbehouden handelingen
- zelfstandig bevoegd
- functioneel zelfstandig
Niet-voorbehouden handelingen = handelingen die in principe iedere zorgverlener mag uitvoeren
mits bekwaam
Voorbehouden handelingen = handelingen die naar het oordeel van de wetgever een aanmerkelijk
gevaar opleveren als ze worden verricht door een ondeskundige
- heelkundige handelingen: extracties, endo, prepareren van caviteiten
- geven van injecties: zoals lokale anesthesie
- brengen onder narcose
- handelingen op het gebied van de individuele gezondheidszorg met gebruikmaking van
radioactieve stoffen of ioniserende straling
Zelfstandig bevoegd = je mag ook voorbehouden handelingen uitvoeren zonder toezicht of
opdracht, mits bekwaam
,Functionele zelfstandigheid = wanneer een niet zelfstandig bevoegde beroepsbeoefenaar met
grote regelmaat en met een grote mate van zelfstandigheid op deskundige wijze een
voorbehouden handeling uitvoert, waarbij is vastgesteld dat tussenkomst door de zelfstandig
bevoegde niet noodzakelijk is
- prepareren primaire caviteiten
- geven lokale anesthesie
- NIET het maken van rontgenfoto!
Voorwaarden voor overdragen:
- er moet een opdracht zijn van een zelfstandig bevoegd opdrachtgever (tandarts)
- degene aan wie een voorbehouden handeling wordt opgedragen moet bekwaam zijn
- opdrachtgever moet indien nodig beschikbaar zijn
- patient moet op de hoogte zijn van de kwalificaties van degene die hem helpt
- als de opdrachtgever extra aanwijzingen geeft moeten deze worden opgevolgd
Student:
- voorbehouden handelingen mogen alleen worden uitgevoerd als een tandarts-docent aanwezig is
- als er geen tandarts-docent aanwezig is moet de docent de anesthesie geven
______________________________________________________________________
Informed Consent:
- toestemmingsvereiste
- Wet WGBO (Wet op de Geneeskundige Behandelingsovereenkomst)
- de hulpverlener licht de patient op duidelijke wijze en desgewenst schriftelijk in over:
- het voorgenomen onderzoek
- voorgestelde behandeling
- ontwikkelingen omtrent het onderzoek
- de behandeling
- gezondheidstoestand van de patient
- hierbij laat de hulpverlener zich leiden door:
- hetgeen de patient redelijkerwijs dient te weten ten aanzien van de aard op het doel van
het onderzoek of de behandeling die hij noodzakelijk acht en van de uit te voeren
verrichtingen
- de te verwachten gevolgen en risico’s daarvan voor de gezondheid van de patient
- andere methoden van onderzoek of behandeling die in aanmerking komen
- de staat en de vooruitzichten m.b.t. diens gezondheid wat betreft het terrein van het
onderzoek of de behandeling
- bij de informed consent mag worden uitgegaan van de Reasonable Standard Person
- bij verrichtingen van niet-ingrijpende aard mag toestemming worden verondersteld
- kans op bijwerkingen melden norm: vanaf 0,5% (1 op de 200)
- kans op blijvend letsel bij lokale anesthesie kleiner dan 0,5%
______________________________________________________________________
, Zenuwstelsel:
- CZS: hersenen en ruggenmerg
- PZS: overige delen
Perifeer zenuwstelsel:
- Autonoom/onwillekeurig: werking inwendige organen, vitale functies (ademhaling, hartslag,
spijsvertering)
- Somatisch/willekeurig: interacties met de buitenwereld
! - Sensorisch: informatie uit huid/ogen/oren etc. van PZS naar CZS
! - Motorisch: besturen van skeletspieren, van CZS naar PZS
- receptoren zorgen voor registratie van prikkels
- uiteinden van zenuwen zelf of speciale receptoren:
! - Mechanoreceptoren: druk
! - Thermoreceptoren: temperatuur
! - Nocireceptoren: beschadiging/pijn
Transductie = omzetten van een waarneming in een elektrisch signaal
Transmissie = transport van de zenuwprikkel naar de hersenen waar ze geinterpreteerd worden
Pijn (WHO) = een onplezierige gewaarwording die optreedt bij dreigende weefselbeschadiging,
een waarschuwingssysteem
Perceptie:
- om pijn te kunnen ervaren is bewustzijn nodig
- pijnbeleving factoren: man/vrouw, sociaal-cultureel, emotionele toestand, omgevingsfactoren
______________________________________________________________________
Geschiedenis anesthesie:
- Neanderthalers gebruikten meer dan 50.000 jaar geleden al verdoving d.m.v. koeling
- 25.000-40.000 jaar geleden gebruikte de Cro-Magnon mens het inhaleren van rook met
therapeutische stoffen
- In het oude Egypte gebruikten ze compressie
- Indianen in Peru kauwden op cocabladeren > verdovende werking van cocaïne
1844: Horace Wells:! ! lachgas, algehele anesthesie
1884: S. Freud:! ! experiment met cocaine
1891: Bier/Hildebrandt: ! experiment met ruggenprik! > veel systemische en lokale bezwaren
! ! ! ! ! ! ! ! zoals hoofdpijn, duizeligheid
! ! ! ! ! ! ! ! en overgeven
1864: Halsted:! ! 1e tandheelkundige geleidingsanesthesie
- zware collaps, ademhalingsstoornissen en sterfgevallen
- leidde tot zoektocht naar veiligere alternatieven
1901:! toevoeging van adrenaline was grote stap voorwaarts
1905:! veiliger alternatief procaine (novocaine)
WO II: Lofgren lidocaine; sneller en krachtiger dan cocaine zonder verslavingsverschijnselen
1970:! articaine
______________________________________________________________________
Wetgeving - Wet BIG (Beroepen Individuele Gezondheidszorg):
- onbekwaam is onbevoegd
- niet-voorbehouden handelingen
- voorbehouden handelingen
- zelfstandig bevoegd
- functioneel zelfstandig
Niet-voorbehouden handelingen = handelingen die in principe iedere zorgverlener mag uitvoeren
mits bekwaam
Voorbehouden handelingen = handelingen die naar het oordeel van de wetgever een aanmerkelijk
gevaar opleveren als ze worden verricht door een ondeskundige
- heelkundige handelingen: extracties, endo, prepareren van caviteiten
- geven van injecties: zoals lokale anesthesie
- brengen onder narcose
- handelingen op het gebied van de individuele gezondheidszorg met gebruikmaking van
radioactieve stoffen of ioniserende straling
Zelfstandig bevoegd = je mag ook voorbehouden handelingen uitvoeren zonder toezicht of
opdracht, mits bekwaam
,Functionele zelfstandigheid = wanneer een niet zelfstandig bevoegde beroepsbeoefenaar met
grote regelmaat en met een grote mate van zelfstandigheid op deskundige wijze een
voorbehouden handeling uitvoert, waarbij is vastgesteld dat tussenkomst door de zelfstandig
bevoegde niet noodzakelijk is
- prepareren primaire caviteiten
- geven lokale anesthesie
- NIET het maken van rontgenfoto!
Voorwaarden voor overdragen:
- er moet een opdracht zijn van een zelfstandig bevoegd opdrachtgever (tandarts)
- degene aan wie een voorbehouden handeling wordt opgedragen moet bekwaam zijn
- opdrachtgever moet indien nodig beschikbaar zijn
- patient moet op de hoogte zijn van de kwalificaties van degene die hem helpt
- als de opdrachtgever extra aanwijzingen geeft moeten deze worden opgevolgd
Student:
- voorbehouden handelingen mogen alleen worden uitgevoerd als een tandarts-docent aanwezig is
- als er geen tandarts-docent aanwezig is moet de docent de anesthesie geven
______________________________________________________________________
Informed Consent:
- toestemmingsvereiste
- Wet WGBO (Wet op de Geneeskundige Behandelingsovereenkomst)
- de hulpverlener licht de patient op duidelijke wijze en desgewenst schriftelijk in over:
- het voorgenomen onderzoek
- voorgestelde behandeling
- ontwikkelingen omtrent het onderzoek
- de behandeling
- gezondheidstoestand van de patient
- hierbij laat de hulpverlener zich leiden door:
- hetgeen de patient redelijkerwijs dient te weten ten aanzien van de aard op het doel van
het onderzoek of de behandeling die hij noodzakelijk acht en van de uit te voeren
verrichtingen
- de te verwachten gevolgen en risico’s daarvan voor de gezondheid van de patient
- andere methoden van onderzoek of behandeling die in aanmerking komen
- de staat en de vooruitzichten m.b.t. diens gezondheid wat betreft het terrein van het
onderzoek of de behandeling
- bij de informed consent mag worden uitgegaan van de Reasonable Standard Person
- bij verrichtingen van niet-ingrijpende aard mag toestemming worden verondersteld
- kans op bijwerkingen melden norm: vanaf 0,5% (1 op de 200)
- kans op blijvend letsel bij lokale anesthesie kleiner dan 0,5%
______________________________________________________________________
, Zenuwstelsel:
- CZS: hersenen en ruggenmerg
- PZS: overige delen
Perifeer zenuwstelsel:
- Autonoom/onwillekeurig: werking inwendige organen, vitale functies (ademhaling, hartslag,
spijsvertering)
- Somatisch/willekeurig: interacties met de buitenwereld
! - Sensorisch: informatie uit huid/ogen/oren etc. van PZS naar CZS
! - Motorisch: besturen van skeletspieren, van CZS naar PZS
- receptoren zorgen voor registratie van prikkels
- uiteinden van zenuwen zelf of speciale receptoren:
! - Mechanoreceptoren: druk
! - Thermoreceptoren: temperatuur
! - Nocireceptoren: beschadiging/pijn
Transductie = omzetten van een waarneming in een elektrisch signaal
Transmissie = transport van de zenuwprikkel naar de hersenen waar ze geinterpreteerd worden
Pijn (WHO) = een onplezierige gewaarwording die optreedt bij dreigende weefselbeschadiging,
een waarschuwingssysteem
Perceptie:
- om pijn te kunnen ervaren is bewustzijn nodig
- pijnbeleving factoren: man/vrouw, sociaal-cultureel, emotionele toestand, omgevingsfactoren
______________________________________________________________________
