Farmacologie
ROGER MCFADDEN, JUSTUS HOLLANDER
MEDISCHE KENNIS PERIODE 2
,Samenvatning/Toetsmatrijs farmacoloingie.
Aan het einde van de samenvatni zijn de medicijn iroepen in een tabel iezet!
Week1
1.2
Cellen vormen weefsels, die op hun beurt organen vormen waaruit orgaansystemen zijn opgebouwd.
Cellen zijn zelf complexe structuren die bestaan uit organellen, die onder andere betrokken zijn bij
producte van energie (ccelademhaling en eiwitten (cproteïnnesynthese . Organellen die bij de
proteïnnesynthese betrokken zijn omvatten een celkern, het endoplasmatsch retculum. Dit zij de
volgende organellen: het Golingi-apparaat en de ribosomen. De mitochondriën produceren vrijwel alle
energie van de cel. Zij zetten ADP (cadenosinedifosfaat weer om in ATP (cadenosinetrifosfaat . Deze
energie is van belang voor het transporteren van stofen in en uit de cel boor het celmembraan.
1.3
Er zijn vele duizenden verschillende eiwitten in het lichaam. Deze vervullen dan ook heel veel
verschillende functes, onder andere de op de volgende gebieden:
- Structuur: eiwitten vormen pezen en ligamenten
- Beweingining: eiwitten is spieren zorgen voor spiercontracte
- Communicatie: veel hormonen zijn eiwitten
- Afweer: antlichamen die bacteriën aanvallen en vernietgen zijn eiwitten
- Zuurstofransport: hemoglobine in rode bloedcellen is een eiwit
Het lichaam kan niet functoneren zonder eiwitten. Eiwitten zijn ketens van aminozuren, kleine,
stkstof bevattende moleculen. Er komen 20 soorten aminozuren voor in menselijk eiwit. ee halen
deze aminozuren uit eiwitten en ons voedsel. Ons spijsverteringsstelsel breekt het eiwit in dit voedsel
af, zodat we de aminozuren op kunnen nemen ins lichaam. Onze cellen stellen er menselijke eiwitten
uit samen. De lengte van de eten en de volgorde van de aminozuren bepalen voor een groot
gedeelte de natuurlijke eigenschappen van het eiwit. Een ander kenmerk van elk eiwit is de manier
waarop de keten van aminozuren zich plooit tot zijn uiteindelijke ruimtelijke structuur. Sommige zijn
lang en dun, zoals het structuureiwit collaingeen dat in pezen zit. Dit worden filamenteuze eiwiten
genoemd. Andere zijn ronder, boller van vorm, zoals het hemoinglobine. Deze worden inglobulaire
eiwiten genoemd. Eiwitten zijn dan ook de belangrijkste aangrijpingspunten voor geneesmiddelen.
DNA in de celkern bevat de code voor onze eiwitten. Een gen is een stukje DNA met de code voor één
eiwit. Lipiden zijn een belangrijke energiebron en een belangrijk onderdeel van de celmembranen.
Zetmeel is onze voornaamste energiebron, maar moet worden afgebroken tot glucose om door de
cellen gebruikt te kunnen worden. Er zijn dan ook veel verschillende lipiden, maar ze kunnen in twee
grote groepen worden verdeeld:
- Oliën: deze zijn vloeibaar bij kamertempratuur
- Veten: deze zijn vast bij kamertempratuur
Vetzuren komen dan ook in verschillende vormen voor. Zo zijn er verzadigde vetzuren en
onverzadigde verzuren.
- Verzadiingde verzuren: zitten vooral in dierlijke vetten en bewerkt voedsel
- Enkelvoudiing en meervoudiing onverzadiingde vetzuren: zijn alleen van plantaardige oorsprong,
bijvoorbeeld olijfolie of zonnebloemolie.
Colesterol is een lipide die vooral in de lever wordt gemaakt, maar de stof zit ook in dierlijke
producten als eieren. ee krijgen cholesterol dus ook binnen via ons voedsel. Cholesterol is een
belangrijke stof omdat het de celmembranen stabiliseert ten opzichte van elkaar. Cholesterol is ook
een van de bestanddelen van gal, dat erg belangrijk is voor de spijsvertering die in het duodenum al
begint. Cholesterol valt ook nog onder te verdelen in twee groepen. ee onderscheiden namelijk
‘goed cholesterol’ (cHDL cholesterol en ‘slecht cholesterol’ (cLDL cholesterol . LDL cholesterol is de
oorzaak van hart- en vaatziekten en het HDL cholesterol verlaagd het risico op hart- en vaatziekten.
, Het komt er dus op neer dat cellen energie nodig hebben voor onze biochemische reactes. ATP is de
energie bron voor deze biochemische reactes, en word gemaakt door de mitochondriën. De energie
voor de producte van ATP komt voornamelijk uit energierijk voedsel. Het proces waarbij ATP wordt
gevormd wordt celademhalining genoemd. Bij het omzetten van ADP naar ATP (ccelademhaling is
zuurstof nodig, die vanuit de longen via het bloed aan het eiwit hemoglobine naar de cellen van het
lichaam worden vervoerd. Bij de celademhaling ontstaat koolstofdioxide, dat weer vanuit de cellen
via het bloed terug naar de longen word vervoerd. Alle cellen hebben immers energie nodig in de
vorm van ATP. Ze gebruiken de energie uit glucose en lipiden om ATP te maken.
2.1
Er komen veel verschillende eiwitten voor in veel verschillende weefsels, zodat we veel
aangrijpingspunten voor onze geneesmiddelen hebben. De meeste geneesmiddelen verbinden zich
dan ook met eiwitten die op het celmembraan zijn gelegen. Deze eiwitten kunnen ingedeeld worden
in vier categorieën: Receptoren, ionkanalen, enzymen en de transporteiwiten. Niet alle enzymen
zitten vast aan membranen, ze komen ook los binnen en buiten de cellen voor. Ook deze enzymen
kunnen het doelwit zijn van geneesmiddelen.
Eiwitten spelen een sleutelrol bij fysiologische processen en door geneesmiddelen hierop te laten
aangrijpen, kunnen we deze fysiologische processen beïnnvloeden. Verschillende weefsels maken dan
ook hun eigen, unieke eiwitten en geneesmiddelen kunnen dan op die eiwitten aangrijpen en zo hun
efect uitoefenen op die speciieke weefsels. Sommige weefsels maken dezelfde eiwitten als de
eiwitten in zieke weefsels waarop geneesmiddelen aangrijpen en kunnen daardoor zelf
aangrijpingspunt worden, met ongewenste bijwerkingen tot gevolg.
2.2
Receptoren zijn eiwitten die op het celmembraan zitten en ook binnen in cellen voorkomen.
Receptoren zijn aangrijpingspunten voor chemische boodschappers (cook wel endoingene liinganden
genoemd , zoals hormonen, neurotransmitters en mediatoren. Hormonen zijn chemische stofen die
door klierweefsel direct worden afgegeven aan de bloedbaan. Deze stofen circuleren in de
bloedbaan en komen zo in weefsels terecht, waar ze binden aan receptoren van bepaalde cellen en
daar een efect sorteren. eat dat voor soort efect is, hangt af van het soort receptor en het soort
cel. Neurotransmiters zijn chemische stofen die vrijkomen uit de uiteinden van neuronen
(czenuwcellen . Deze stofen binden aan receptoren op andere cellen of aan neuronen en sorteren
uiteenlopende efecten. Uit een motorische neuron kan bijvoorbeeld acetylcholine vrijkomen, dat
aan een acetylcholinereceptor op een spiercel bindt en er voor zorgt dat die cel samentrekt. Door
een sympathische neuron kan noradrenaline worden afgegeven, dat aan de noradrenalinereceptoren
op de arteriolen bindt. Noradrenaline zal de ateriele spiercellen doen samentrekken waardoor de
arteriolen vernauwen. Mediatoren zijn in het algemeen plaatselijk werkende stofen die zich binden
aan receptoren op aangrenzende of nabijgelegen cellen en daar een efect sorteren. Histamine is een
voorbeeld van en mediator die zich bindt aan histaminereceptoren op de cellen van de maagwand,
zodat die cellen worden gestmuleerd om maagzuur af te geven, dat voedseldeeltje afreekt in het
verteringsproces.
eanneer een chemische boodschapper aan een receptor bindt, geef dat een efect in die cel.
Geneesmiddelen hebben bijna dezelfde (cruimtelijke vorm als natuurlijke chemische boodschappers
en binden daardoor aan dezelfde receptoren. Geneesmiddelen met een agonistsche werking binden
zich aan receptoren en blokkeren deze receptoren, waardoor natuurlijke boodschappers geen efect
kunnen sorteren. Genees middelen met een agonistsche werking binden zich aan receptoren en
bootsen het efect van natuurlijke chemische boodschappen na. Er zijn subgroepen receptoren die
alleen op speciieke weefsels voorkomen, waardoor geneesmiddelen op die speciieke weefsels
kunnen aangrijpen.
ROGER MCFADDEN, JUSTUS HOLLANDER
MEDISCHE KENNIS PERIODE 2
,Samenvatning/Toetsmatrijs farmacoloingie.
Aan het einde van de samenvatni zijn de medicijn iroepen in een tabel iezet!
Week1
1.2
Cellen vormen weefsels, die op hun beurt organen vormen waaruit orgaansystemen zijn opgebouwd.
Cellen zijn zelf complexe structuren die bestaan uit organellen, die onder andere betrokken zijn bij
producte van energie (ccelademhaling en eiwitten (cproteïnnesynthese . Organellen die bij de
proteïnnesynthese betrokken zijn omvatten een celkern, het endoplasmatsch retculum. Dit zij de
volgende organellen: het Golingi-apparaat en de ribosomen. De mitochondriën produceren vrijwel alle
energie van de cel. Zij zetten ADP (cadenosinedifosfaat weer om in ATP (cadenosinetrifosfaat . Deze
energie is van belang voor het transporteren van stofen in en uit de cel boor het celmembraan.
1.3
Er zijn vele duizenden verschillende eiwitten in het lichaam. Deze vervullen dan ook heel veel
verschillende functes, onder andere de op de volgende gebieden:
- Structuur: eiwitten vormen pezen en ligamenten
- Beweingining: eiwitten is spieren zorgen voor spiercontracte
- Communicatie: veel hormonen zijn eiwitten
- Afweer: antlichamen die bacteriën aanvallen en vernietgen zijn eiwitten
- Zuurstofransport: hemoglobine in rode bloedcellen is een eiwit
Het lichaam kan niet functoneren zonder eiwitten. Eiwitten zijn ketens van aminozuren, kleine,
stkstof bevattende moleculen. Er komen 20 soorten aminozuren voor in menselijk eiwit. ee halen
deze aminozuren uit eiwitten en ons voedsel. Ons spijsverteringsstelsel breekt het eiwit in dit voedsel
af, zodat we de aminozuren op kunnen nemen ins lichaam. Onze cellen stellen er menselijke eiwitten
uit samen. De lengte van de eten en de volgorde van de aminozuren bepalen voor een groot
gedeelte de natuurlijke eigenschappen van het eiwit. Een ander kenmerk van elk eiwit is de manier
waarop de keten van aminozuren zich plooit tot zijn uiteindelijke ruimtelijke structuur. Sommige zijn
lang en dun, zoals het structuureiwit collaingeen dat in pezen zit. Dit worden filamenteuze eiwiten
genoemd. Andere zijn ronder, boller van vorm, zoals het hemoinglobine. Deze worden inglobulaire
eiwiten genoemd. Eiwitten zijn dan ook de belangrijkste aangrijpingspunten voor geneesmiddelen.
DNA in de celkern bevat de code voor onze eiwitten. Een gen is een stukje DNA met de code voor één
eiwit. Lipiden zijn een belangrijke energiebron en een belangrijk onderdeel van de celmembranen.
Zetmeel is onze voornaamste energiebron, maar moet worden afgebroken tot glucose om door de
cellen gebruikt te kunnen worden. Er zijn dan ook veel verschillende lipiden, maar ze kunnen in twee
grote groepen worden verdeeld:
- Oliën: deze zijn vloeibaar bij kamertempratuur
- Veten: deze zijn vast bij kamertempratuur
Vetzuren komen dan ook in verschillende vormen voor. Zo zijn er verzadigde vetzuren en
onverzadigde verzuren.
- Verzadiingde verzuren: zitten vooral in dierlijke vetten en bewerkt voedsel
- Enkelvoudiing en meervoudiing onverzadiingde vetzuren: zijn alleen van plantaardige oorsprong,
bijvoorbeeld olijfolie of zonnebloemolie.
Colesterol is een lipide die vooral in de lever wordt gemaakt, maar de stof zit ook in dierlijke
producten als eieren. ee krijgen cholesterol dus ook binnen via ons voedsel. Cholesterol is een
belangrijke stof omdat het de celmembranen stabiliseert ten opzichte van elkaar. Cholesterol is ook
een van de bestanddelen van gal, dat erg belangrijk is voor de spijsvertering die in het duodenum al
begint. Cholesterol valt ook nog onder te verdelen in twee groepen. ee onderscheiden namelijk
‘goed cholesterol’ (cHDL cholesterol en ‘slecht cholesterol’ (cLDL cholesterol . LDL cholesterol is de
oorzaak van hart- en vaatziekten en het HDL cholesterol verlaagd het risico op hart- en vaatziekten.
, Het komt er dus op neer dat cellen energie nodig hebben voor onze biochemische reactes. ATP is de
energie bron voor deze biochemische reactes, en word gemaakt door de mitochondriën. De energie
voor de producte van ATP komt voornamelijk uit energierijk voedsel. Het proces waarbij ATP wordt
gevormd wordt celademhalining genoemd. Bij het omzetten van ADP naar ATP (ccelademhaling is
zuurstof nodig, die vanuit de longen via het bloed aan het eiwit hemoglobine naar de cellen van het
lichaam worden vervoerd. Bij de celademhaling ontstaat koolstofdioxide, dat weer vanuit de cellen
via het bloed terug naar de longen word vervoerd. Alle cellen hebben immers energie nodig in de
vorm van ATP. Ze gebruiken de energie uit glucose en lipiden om ATP te maken.
2.1
Er komen veel verschillende eiwitten voor in veel verschillende weefsels, zodat we veel
aangrijpingspunten voor onze geneesmiddelen hebben. De meeste geneesmiddelen verbinden zich
dan ook met eiwitten die op het celmembraan zijn gelegen. Deze eiwitten kunnen ingedeeld worden
in vier categorieën: Receptoren, ionkanalen, enzymen en de transporteiwiten. Niet alle enzymen
zitten vast aan membranen, ze komen ook los binnen en buiten de cellen voor. Ook deze enzymen
kunnen het doelwit zijn van geneesmiddelen.
Eiwitten spelen een sleutelrol bij fysiologische processen en door geneesmiddelen hierop te laten
aangrijpen, kunnen we deze fysiologische processen beïnnvloeden. Verschillende weefsels maken dan
ook hun eigen, unieke eiwitten en geneesmiddelen kunnen dan op die eiwitten aangrijpen en zo hun
efect uitoefenen op die speciieke weefsels. Sommige weefsels maken dezelfde eiwitten als de
eiwitten in zieke weefsels waarop geneesmiddelen aangrijpen en kunnen daardoor zelf
aangrijpingspunt worden, met ongewenste bijwerkingen tot gevolg.
2.2
Receptoren zijn eiwitten die op het celmembraan zitten en ook binnen in cellen voorkomen.
Receptoren zijn aangrijpingspunten voor chemische boodschappers (cook wel endoingene liinganden
genoemd , zoals hormonen, neurotransmitters en mediatoren. Hormonen zijn chemische stofen die
door klierweefsel direct worden afgegeven aan de bloedbaan. Deze stofen circuleren in de
bloedbaan en komen zo in weefsels terecht, waar ze binden aan receptoren van bepaalde cellen en
daar een efect sorteren. eat dat voor soort efect is, hangt af van het soort receptor en het soort
cel. Neurotransmiters zijn chemische stofen die vrijkomen uit de uiteinden van neuronen
(czenuwcellen . Deze stofen binden aan receptoren op andere cellen of aan neuronen en sorteren
uiteenlopende efecten. Uit een motorische neuron kan bijvoorbeeld acetylcholine vrijkomen, dat
aan een acetylcholinereceptor op een spiercel bindt en er voor zorgt dat die cel samentrekt. Door
een sympathische neuron kan noradrenaline worden afgegeven, dat aan de noradrenalinereceptoren
op de arteriolen bindt. Noradrenaline zal de ateriele spiercellen doen samentrekken waardoor de
arteriolen vernauwen. Mediatoren zijn in het algemeen plaatselijk werkende stofen die zich binden
aan receptoren op aangrenzende of nabijgelegen cellen en daar een efect sorteren. Histamine is een
voorbeeld van en mediator die zich bindt aan histaminereceptoren op de cellen van de maagwand,
zodat die cellen worden gestmuleerd om maagzuur af te geven, dat voedseldeeltje afreekt in het
verteringsproces.
eanneer een chemische boodschapper aan een receptor bindt, geef dat een efect in die cel.
Geneesmiddelen hebben bijna dezelfde (cruimtelijke vorm als natuurlijke chemische boodschappers
en binden daardoor aan dezelfde receptoren. Geneesmiddelen met een agonistsche werking binden
zich aan receptoren en blokkeren deze receptoren, waardoor natuurlijke boodschappers geen efect
kunnen sorteren. Genees middelen met een agonistsche werking binden zich aan receptoren en
bootsen het efect van natuurlijke chemische boodschappen na. Er zijn subgroepen receptoren die
alleen op speciieke weefsels voorkomen, waardoor geneesmiddelen op die speciieke weefsels
kunnen aangrijpen.
