Samenvatni Pedaioike環 voor de Onderjk環퀛a퀛퀛k퀛tent:
Thema 1: Opvattiet over coititeve ottwikkeliti
1.2: Wat is coititeve ottwikkeliti?
Ontwikkeling via kennis.
1.3: Patrotet it de metselijke ieest
Jean Piaget (1896-1980) → bestuderen gedrag kinderen, kijkt naar: reactes o ervaringen.
Soecifeke kenmerken oer leefijd. Patr nen in de menselijke geest die eeloen m de
ervaringen te olaatsen → beoalend v r reactes in leefijdsversceillen. Onder de 2 jaar: Ziet
geen or blemen, mgeving oretg f vervelend → vervelend = euilen. Liceamelijke en
geestelijke ntwikkeling gaat niet verder als t egestaan.
1.4: Coititeve ottwikkelitisaaset
1.4.1: Sens m t riscee oeri de
Sens = zintuigen, m t risce = beweging. Deze oeri de is van 0 t/m 2 jaar. Baby tussen 0 en
2 jaar merken dat eandelen gev lgen eebben. V rweroen blijven bestaan k al is eet niet
in zicet → dit eebben baby’s d r.
1.4.2: Pre oerat nele oeri de
Leefijd van 2 t/m 7 jaar. Peuters en kleuters zien wel dat iets gebeurd, maar weten niet
waar m. Alles staat l s van elkaar. Ze vertellen veel in w rden en beelden. Deze kinderen
zijn n g eg centrisce: alles draait m zicezelf.
1.4.3: C ncreet oerat nele oeri de
Leefijd van 7 t/m 12 jaar. Sce lkinderen ntdekken dingen d r te eandelen. Ze kunnen
eun mgeving beïnvl eden en sturen. Ze kunnen or cessen en verbanden leggen. En ze
kunnen c nserveren: 2 liter blijf 2 liter. Ze denken l gisce na.
1.4.4: F rmeel oerat nele oeri de
Leefijd vanaf 12 jaar. Deze kinderen en mensen kunnen abstract denken en kennis
ob uwen d r studie.
1.5: Verschillet soortet kettis
Versceil Piaget en Bruner: Piaget → S mmige kennis/ervaringen o bijv rbeeld
Peuterkennis gericet zijn. Bruner → Je kunt elke ervaring begrijoelijk maken als je eet
begriosniveau maar aanoast aan eet kind. Bruner → ‘Kinderen denken o een kinderlijke
manier, maar eun kennis is daard r niet anders dan die van udere mensen’.
1.6: Taalottwikkeliti heef itvloed
Taal begrijoen en zelf oraten → c gniteve ntwikkeling sneller v ruit. Dit is k een
ntdekking van Bruner.
,1.7: Omieviti heef itvloed
Evenals taal ntwikkeling eeef Bruner k ntdekt dat de mgeving invl ed uit efent o eet
kind. Z biedt de mgeving materiaal en m gelijkeeden m ervaring o te d en. Dit is erg
van kracet in eet nderwijs. Z m et een l kaal bijv rbeeld een kracetge leer mgeving zijn
die b eiend is v r eet kind.
1.8: Zote vat taaste ottwikkeliti
De mgeving kan de ntwikkeling k sturen en versnellen. Een v rstander van deze
ovatng is Der. Lev Vyg tsky (1896 1 1934) → Veel belangrijker m te weten wat eet kind
NIET kan. Lev Vyg tsky eeef ‘de z ne van naaste ntwikkeling’ bedacet → een actviteit die
je aanbiedt die net iets e ger ligt dan eet niveau van eet kind → bservate belangrijk, elk
kind is anders.
,Thema 2: Ottwikkeliti vat 0 tot 2 jaar
2.2: Coititeve ottwikkeliti
2.2.1: Grijoen is begrijoen
Hij ziet een rammelaar, weet dat er geluid uit k mt als eij met zijn armojes beweegt
(sens m t risce). Tast → eard f zacet, ruw f kleverig, warm f k ud. Belangrijk m
aangeraakt, gemasseerd f geknufeld te w rden. Baby’s raken graag dingen aan,
grijoen = begrijoen.
2.2.2: Taal versnelt de ntwikkeling
W rd = betekenis staat l s van ding. Taal k mt o gang, daarmee gaat de c gniteve
ntwikkeling sneller.
2.2.3: De ntwikkeling is te beïnvl eden
Rijke mgeving met veel orikkels versnelt de ntwikkeling.
2.3: Sociaal-emototele ottwikkeliti
2.3.1: Gericet o menselijke geziceten
Baby’s kijken naar geziceten. Herkenning belangrijk → m gelijkeeid m na te d en →
Imiteren. 1e manier van leren. Geb rte geleerd d r imitate: t ng uitsteken en m nd wijd
oen d en.
2.3.2: Gericet o de verz rger
+- 7 maanden → Erkenning: eecetng aan degene wie eem verz rgd (mama, oaoa, ma,
buurvr uw). Uit eet zicet = verdrietg. Ontwikkeld eet verlatngsangst. Meerdere oers nen
verz rgen van dezelfde baby = g ede ntwikkeling → kind leert versceillende manieren van
reageren.
2.3.3: Gericet o de menselijke geur
Geur is belangrijk. Bijv rbeeld v r eet z eken naar melk en de geur van de m eder.
2.3.4: Gericeteeid o menselijk geluid
Baby’s reageren o menselijk geluid. Stemmen van verz rger. Hierbij is eerkenning k
aanwezig.
2.3.5: Een eigen oers nlijkeeid
Ontbreken ik-besef: eij weet zelf n g niet dat eij k iemand is en dat bijv rbeeld zijn eand
bij eem e rt en een deel van eem is. Geb rte → eigen oers nlijkeeid. Gedrag van
invl ed d r uders.
2.4: Seksuele ottwikkeliti
Huid o euid c ntact fjn. Liceamelijke indrukken d r smaak, tast en geur. Lustbeleving
d r zuigen en sabbelen. M nd → rale fase. Dicetbijeeid met de m eder belangrijk →
imiteren, essenteel belang v r ntwikkeling.
, 2.5: Setsomotorische ottwikkeliti
Van b ven naar beneden: De soieren dicetbij de eersenen w rden eet eerste beeeerst. Van
dicetbij naar veraf: De soieren dicetbij de r mo w rden eerder beeeerst dan verder
afgelegen soieren. Van gr f naar fjn.
2.6: Createa-expressieve ottwikkeliti
Maken en d en → createf
Uitdrukken → exoressief
Baby’s maken geluidjes en bewegingen.
2.7: Taalottwikkeliti
2.7.1: Klank ntwikkeling
- 6/8 weken: Onbewust exoerimenteren met klanken
- 6/9 maanden: Brabbelen (medeklinkers en klinker die o letergreoen lijken)
- 10/14 maanden: De eerste w rden
- +- 18 maanden: Vijfigw rdengrens, ntwikkeling w rdensceat. W rden met 3
letergreoen, medeklinkers blijven m eilijk.
2.7.2: W rdensceat ntwikkeling
- 6/8 weken: Onbewust exoerimenteren met klanken
- 6/9 maanden: Brabbelen (medeklinkers en klinker die o letergreoen lijken)
- 10/14 maanden: De eerste w rden
- +- 18 maanden: Vijfigw rdengrens, ntwikkeling w rdensceat. W rden met 3
letergreoen, medeklinkers blijven m eilijk.
2.7.3: Grammatcale ntwikkeling
+- 18 maanden: W rden c mbineren, tweew rdzin (oaoa fets, mama werk)
2.7.4: C mmunicateve ntwikkeling
- Al eeel vr eg: Gebaren (wijzen, grijoen)
- R nd 12 maanden: De eerste w rden
2.7.5: Scerifelijke ntwikkeling
Kijken naar iets → weten dat daar iets leuks uit k mt. Ontdekkingen en d en lezen na en
tekenen leter en w rdacetge v rmen. V rlezen is belangrijk.
Thema 1: Opvattiet over coititeve ottwikkeliti
1.2: Wat is coititeve ottwikkeliti?
Ontwikkeling via kennis.
1.3: Patrotet it de metselijke ieest
Jean Piaget (1896-1980) → bestuderen gedrag kinderen, kijkt naar: reactes o ervaringen.
Soecifeke kenmerken oer leefijd. Patr nen in de menselijke geest die eeloen m de
ervaringen te olaatsen → beoalend v r reactes in leefijdsversceillen. Onder de 2 jaar: Ziet
geen or blemen, mgeving oretg f vervelend → vervelend = euilen. Liceamelijke en
geestelijke ntwikkeling gaat niet verder als t egestaan.
1.4: Coititeve ottwikkelitisaaset
1.4.1: Sens m t riscee oeri de
Sens = zintuigen, m t risce = beweging. Deze oeri de is van 0 t/m 2 jaar. Baby tussen 0 en
2 jaar merken dat eandelen gev lgen eebben. V rweroen blijven bestaan k al is eet niet
in zicet → dit eebben baby’s d r.
1.4.2: Pre oerat nele oeri de
Leefijd van 2 t/m 7 jaar. Peuters en kleuters zien wel dat iets gebeurd, maar weten niet
waar m. Alles staat l s van elkaar. Ze vertellen veel in w rden en beelden. Deze kinderen
zijn n g eg centrisce: alles draait m zicezelf.
1.4.3: C ncreet oerat nele oeri de
Leefijd van 7 t/m 12 jaar. Sce lkinderen ntdekken dingen d r te eandelen. Ze kunnen
eun mgeving beïnvl eden en sturen. Ze kunnen or cessen en verbanden leggen. En ze
kunnen c nserveren: 2 liter blijf 2 liter. Ze denken l gisce na.
1.4.4: F rmeel oerat nele oeri de
Leefijd vanaf 12 jaar. Deze kinderen en mensen kunnen abstract denken en kennis
ob uwen d r studie.
1.5: Verschillet soortet kettis
Versceil Piaget en Bruner: Piaget → S mmige kennis/ervaringen o bijv rbeeld
Peuterkennis gericet zijn. Bruner → Je kunt elke ervaring begrijoelijk maken als je eet
begriosniveau maar aanoast aan eet kind. Bruner → ‘Kinderen denken o een kinderlijke
manier, maar eun kennis is daard r niet anders dan die van udere mensen’.
1.6: Taalottwikkeliti heef itvloed
Taal begrijoen en zelf oraten → c gniteve ntwikkeling sneller v ruit. Dit is k een
ntdekking van Bruner.
,1.7: Omieviti heef itvloed
Evenals taal ntwikkeling eeef Bruner k ntdekt dat de mgeving invl ed uit efent o eet
kind. Z biedt de mgeving materiaal en m gelijkeeden m ervaring o te d en. Dit is erg
van kracet in eet nderwijs. Z m et een l kaal bijv rbeeld een kracetge leer mgeving zijn
die b eiend is v r eet kind.
1.8: Zote vat taaste ottwikkeliti
De mgeving kan de ntwikkeling k sturen en versnellen. Een v rstander van deze
ovatng is Der. Lev Vyg tsky (1896 1 1934) → Veel belangrijker m te weten wat eet kind
NIET kan. Lev Vyg tsky eeef ‘de z ne van naaste ntwikkeling’ bedacet → een actviteit die
je aanbiedt die net iets e ger ligt dan eet niveau van eet kind → bservate belangrijk, elk
kind is anders.
,Thema 2: Ottwikkeliti vat 0 tot 2 jaar
2.2: Coititeve ottwikkeliti
2.2.1: Grijoen is begrijoen
Hij ziet een rammelaar, weet dat er geluid uit k mt als eij met zijn armojes beweegt
(sens m t risce). Tast → eard f zacet, ruw f kleverig, warm f k ud. Belangrijk m
aangeraakt, gemasseerd f geknufeld te w rden. Baby’s raken graag dingen aan,
grijoen = begrijoen.
2.2.2: Taal versnelt de ntwikkeling
W rd = betekenis staat l s van ding. Taal k mt o gang, daarmee gaat de c gniteve
ntwikkeling sneller.
2.2.3: De ntwikkeling is te beïnvl eden
Rijke mgeving met veel orikkels versnelt de ntwikkeling.
2.3: Sociaal-emototele ottwikkeliti
2.3.1: Gericet o menselijke geziceten
Baby’s kijken naar geziceten. Herkenning belangrijk → m gelijkeeid m na te d en →
Imiteren. 1e manier van leren. Geb rte geleerd d r imitate: t ng uitsteken en m nd wijd
oen d en.
2.3.2: Gericet o de verz rger
+- 7 maanden → Erkenning: eecetng aan degene wie eem verz rgd (mama, oaoa, ma,
buurvr uw). Uit eet zicet = verdrietg. Ontwikkeld eet verlatngsangst. Meerdere oers nen
verz rgen van dezelfde baby = g ede ntwikkeling → kind leert versceillende manieren van
reageren.
2.3.3: Gericet o de menselijke geur
Geur is belangrijk. Bijv rbeeld v r eet z eken naar melk en de geur van de m eder.
2.3.4: Gericeteeid o menselijk geluid
Baby’s reageren o menselijk geluid. Stemmen van verz rger. Hierbij is eerkenning k
aanwezig.
2.3.5: Een eigen oers nlijkeeid
Ontbreken ik-besef: eij weet zelf n g niet dat eij k iemand is en dat bijv rbeeld zijn eand
bij eem e rt en een deel van eem is. Geb rte → eigen oers nlijkeeid. Gedrag van
invl ed d r uders.
2.4: Seksuele ottwikkeliti
Huid o euid c ntact fjn. Liceamelijke indrukken d r smaak, tast en geur. Lustbeleving
d r zuigen en sabbelen. M nd → rale fase. Dicetbijeeid met de m eder belangrijk →
imiteren, essenteel belang v r ntwikkeling.
, 2.5: Setsomotorische ottwikkeliti
Van b ven naar beneden: De soieren dicetbij de eersenen w rden eet eerste beeeerst. Van
dicetbij naar veraf: De soieren dicetbij de r mo w rden eerder beeeerst dan verder
afgelegen soieren. Van gr f naar fjn.
2.6: Createa-expressieve ottwikkeliti
Maken en d en → createf
Uitdrukken → exoressief
Baby’s maken geluidjes en bewegingen.
2.7: Taalottwikkeliti
2.7.1: Klank ntwikkeling
- 6/8 weken: Onbewust exoerimenteren met klanken
- 6/9 maanden: Brabbelen (medeklinkers en klinker die o letergreoen lijken)
- 10/14 maanden: De eerste w rden
- +- 18 maanden: Vijfigw rdengrens, ntwikkeling w rdensceat. W rden met 3
letergreoen, medeklinkers blijven m eilijk.
2.7.2: W rdensceat ntwikkeling
- 6/8 weken: Onbewust exoerimenteren met klanken
- 6/9 maanden: Brabbelen (medeklinkers en klinker die o letergreoen lijken)
- 10/14 maanden: De eerste w rden
- +- 18 maanden: Vijfigw rdengrens, ntwikkeling w rdensceat. W rden met 3
letergreoen, medeklinkers blijven m eilijk.
2.7.3: Grammatcale ntwikkeling
+- 18 maanden: W rden c mbineren, tweew rdzin (oaoa fets, mama werk)
2.7.4: C mmunicateve ntwikkeling
- Al eeel vr eg: Gebaren (wijzen, grijoen)
- R nd 12 maanden: De eerste w rden
2.7.5: Scerifelijke ntwikkeling
Kijken naar iets → weten dat daar iets leuks uit k mt. Ontdekkingen en d en lezen na en
tekenen leter en w rdacetge v rmen. V rlezen is belangrijk.
