Week 1 voorbereiding – Verpleegkundig redeneren
Preventie en gezondheidsbevordering door verpleegkundigen van
Barbara Sassen
Hoofdstuk 1 – Gezondheid
1.1 INTRO: Visies op gezondheid
Gezondheid omvat waarderende, normerende en culturele aspecten die in
tijd en plaats kunnen variëren
1.2 Medische, monocausale visie op gezondheid
In de klassieke medische benadering -> gezondheid gezien van
afwezigheid van ziekte en lichaamsgebrek -> professionele benadering
1.3 Biologische visie op gezondheid
Voortdurend sprake van aanpassing van fysiologische processen en
biochemische reacties in het lichaam aan externe omstandigheden.
- Inwendige milieu in stand houden
- Zicht van biologische visie krijgen door opnemen van bv.
Lichaamstemperatuur
1.4 Psychologische visie op gezondheid
Persoon is gezond als hij of zij zijn zelf gestelde doelen kan behalen en
geestelijke behoeften kan voorzien
1.5 Sociale visie op gezondheid
Gezond als hij of zijn de sociale rollen kan vervullen met de geldende
normen en waarden
1.6 Multicausale visie op gezondheid
Verbindt het geestelijk, sociaal en lichamelijk welbevinden samen
1.7 Dynamische visie op gezondheid
In balans zijn met het externe milieu
Aanpassingsvermogen van de mens en het bereiken van evenwicht met de
omgeving
Zelf de regie over de gezondheid
1.8 Positieve gezondheid
Pijlers voor positieve gezondheid:
Lichaamsfuncties
- Medische feiten
- Medische waarnemingen
- Fysiek functioneren
- Klachten en pijn
- Energie
Mentaal welbevinden
- Cognitief functioneren
- Emotionele toestand
- Eigenwaarde/zelfrespect
- Gevoel controle te hebben
- Zelfmanagement
- Veerkracht
Spirituele dimensie
- Zingeving
- Doelen en idealen nastreven
- Toekomstperspectief
- Acceptatie
,Kwaliteit van leven
- Kwaliteit van welbevinden
- Geluk beleven
- Genieten
- Ervaren gezondheid
- Lekker in je vel zitten
- Levenslust
- Balans
Sociaal-maatschappelijk participeren
- Sociale communicatieve vaardigheden
- Betekenisvolle relatie
- Sociale contacten
- Geaccepteerd worden
- Maatschappelijke betrokkenheid
- Betekenisvol werk
Dagelijks functioneren
- ADL basis
- Instrumentele ADL
- Werkvermogen
- Health literacy
Hoofdstuk 2 – Gezondheidsmodellen
2.1 INTRO: Kijken naar gezondheid en gezondheidsdeterminanten vanuit
gezondheidsmodellen
Gezondheidsdeterminanten: groepen factoren die een kader bieden om
gezondheidsproblemen te analyseren
Ook wel een handvat voor het optimaliseren van gezondheidsproblemen
2.2 Gezondheidsdeterminanten in het Health Concept van Lalonde
Endogene gezondheidsdeterminanten: intern milieu (human biology)
Gezondheidsdeterminant leefstijl & gedrag (lifestyle)
Exogene gezondheidsdeterminanten: extern milieu, fysieke omgeving en
maatschappelijke omgeving
Gezondheidsdeterminant medische zorg & preventie
2.3 Endogene, persoonsgebonden gezondheidsdeterminant
Fysiologische en psychische factoren in de mens hebben invloed op
gezondheid:
, - Genetische factoren: afwijkingen in de genen, afwijkingen in
chromosomen, multifactoriële gezondheidsproblemen, aanleg voor
gezondheidsproblemen
- Verworven eigenschappen: zoals hoge bloeddruk, afwijking in
immuunsysteem, hoog cholesterolgehalte, wisselende
glucosespiegel, overgewicht en obesitas, psychische gezondheid,
veroudering
2.4 Gezondheidsdeterminant leefstijl & (gezondheids)gedrag
Gezondheidsdeterminant leefstijl en gedrag in Health concept van Lalonde
omvat allerlei gedragingen die een positieve of negatieve invloed hebben
op de gezondheid en/of gezondheidsprobleem, zoals
gezondheidsvaardigheden, voedingsgedrag, alcohol- en drugsgebruik,
bewegingsgedrag, geneesmiddelengebruik en gezondheidsvaardigheden
Gezondheidsdeterminant gaat over allerlei gedragingen, ook over het
zelfmanagement en leefstijlgedrag
2.6 Extern milieu: gezondheidsdeterminant fysieke omgeving
Exogene gezondheidsdeterminant fysieke omgeving
De invloed van de omgeving op de gezondheid en op het ontstaan van
gezondheidsproblemen: fysische, chemische en biotische
- Bijvoorbeeld stressverschijnselen
- Blootstelling aan chemische factoren
- Blootstelling aan fysische en biotische factoren
2.7 Extern milieu: gezondheidsdeterminant maatschappelijke omgeving
De invloed van werk, school, sociaaleconomische positie en sociale
omgeving op de gezondheid
- Etnische achtergrond
- Andere factoren die gezondheid verminderen zoals beroep of laag
inkomen
- Weinig sociale steun
- Gecombineerde factoren
2.8 Gezondheidsdeterminant medische zorg & preventie
Positieve effecten: daling sterfte, betere kwaliteit van leven, tijdige zorg en
behandeling
Negatieve effecten: resistentie tegen antibiotica, ziekenhuisinfecties en
bijwerkingen van geneesmiddelen
2.10 ICF International Classification of Functioning, Disability and Health
Classificatie van gezondheid en gezondheid gerelateerde domeinen
ICF geeft weer hoe mensen omgaan met hun gezondheid en neemt
gezondheidsprobleem als uitgangspunt
Preventie en gezondheidsbevordering door verpleegkundigen van
Barbara Sassen
Hoofdstuk 1 – Gezondheid
1.1 INTRO: Visies op gezondheid
Gezondheid omvat waarderende, normerende en culturele aspecten die in
tijd en plaats kunnen variëren
1.2 Medische, monocausale visie op gezondheid
In de klassieke medische benadering -> gezondheid gezien van
afwezigheid van ziekte en lichaamsgebrek -> professionele benadering
1.3 Biologische visie op gezondheid
Voortdurend sprake van aanpassing van fysiologische processen en
biochemische reacties in het lichaam aan externe omstandigheden.
- Inwendige milieu in stand houden
- Zicht van biologische visie krijgen door opnemen van bv.
Lichaamstemperatuur
1.4 Psychologische visie op gezondheid
Persoon is gezond als hij of zij zijn zelf gestelde doelen kan behalen en
geestelijke behoeften kan voorzien
1.5 Sociale visie op gezondheid
Gezond als hij of zijn de sociale rollen kan vervullen met de geldende
normen en waarden
1.6 Multicausale visie op gezondheid
Verbindt het geestelijk, sociaal en lichamelijk welbevinden samen
1.7 Dynamische visie op gezondheid
In balans zijn met het externe milieu
Aanpassingsvermogen van de mens en het bereiken van evenwicht met de
omgeving
Zelf de regie over de gezondheid
1.8 Positieve gezondheid
Pijlers voor positieve gezondheid:
Lichaamsfuncties
- Medische feiten
- Medische waarnemingen
- Fysiek functioneren
- Klachten en pijn
- Energie
Mentaal welbevinden
- Cognitief functioneren
- Emotionele toestand
- Eigenwaarde/zelfrespect
- Gevoel controle te hebben
- Zelfmanagement
- Veerkracht
Spirituele dimensie
- Zingeving
- Doelen en idealen nastreven
- Toekomstperspectief
- Acceptatie
,Kwaliteit van leven
- Kwaliteit van welbevinden
- Geluk beleven
- Genieten
- Ervaren gezondheid
- Lekker in je vel zitten
- Levenslust
- Balans
Sociaal-maatschappelijk participeren
- Sociale communicatieve vaardigheden
- Betekenisvolle relatie
- Sociale contacten
- Geaccepteerd worden
- Maatschappelijke betrokkenheid
- Betekenisvol werk
Dagelijks functioneren
- ADL basis
- Instrumentele ADL
- Werkvermogen
- Health literacy
Hoofdstuk 2 – Gezondheidsmodellen
2.1 INTRO: Kijken naar gezondheid en gezondheidsdeterminanten vanuit
gezondheidsmodellen
Gezondheidsdeterminanten: groepen factoren die een kader bieden om
gezondheidsproblemen te analyseren
Ook wel een handvat voor het optimaliseren van gezondheidsproblemen
2.2 Gezondheidsdeterminanten in het Health Concept van Lalonde
Endogene gezondheidsdeterminanten: intern milieu (human biology)
Gezondheidsdeterminant leefstijl & gedrag (lifestyle)
Exogene gezondheidsdeterminanten: extern milieu, fysieke omgeving en
maatschappelijke omgeving
Gezondheidsdeterminant medische zorg & preventie
2.3 Endogene, persoonsgebonden gezondheidsdeterminant
Fysiologische en psychische factoren in de mens hebben invloed op
gezondheid:
, - Genetische factoren: afwijkingen in de genen, afwijkingen in
chromosomen, multifactoriële gezondheidsproblemen, aanleg voor
gezondheidsproblemen
- Verworven eigenschappen: zoals hoge bloeddruk, afwijking in
immuunsysteem, hoog cholesterolgehalte, wisselende
glucosespiegel, overgewicht en obesitas, psychische gezondheid,
veroudering
2.4 Gezondheidsdeterminant leefstijl & (gezondheids)gedrag
Gezondheidsdeterminant leefstijl en gedrag in Health concept van Lalonde
omvat allerlei gedragingen die een positieve of negatieve invloed hebben
op de gezondheid en/of gezondheidsprobleem, zoals
gezondheidsvaardigheden, voedingsgedrag, alcohol- en drugsgebruik,
bewegingsgedrag, geneesmiddelengebruik en gezondheidsvaardigheden
Gezondheidsdeterminant gaat over allerlei gedragingen, ook over het
zelfmanagement en leefstijlgedrag
2.6 Extern milieu: gezondheidsdeterminant fysieke omgeving
Exogene gezondheidsdeterminant fysieke omgeving
De invloed van de omgeving op de gezondheid en op het ontstaan van
gezondheidsproblemen: fysische, chemische en biotische
- Bijvoorbeeld stressverschijnselen
- Blootstelling aan chemische factoren
- Blootstelling aan fysische en biotische factoren
2.7 Extern milieu: gezondheidsdeterminant maatschappelijke omgeving
De invloed van werk, school, sociaaleconomische positie en sociale
omgeving op de gezondheid
- Etnische achtergrond
- Andere factoren die gezondheid verminderen zoals beroep of laag
inkomen
- Weinig sociale steun
- Gecombineerde factoren
2.8 Gezondheidsdeterminant medische zorg & preventie
Positieve effecten: daling sterfte, betere kwaliteit van leven, tijdige zorg en
behandeling
Negatieve effecten: resistentie tegen antibiotica, ziekenhuisinfecties en
bijwerkingen van geneesmiddelen
2.10 ICF International Classification of Functioning, Disability and Health
Classificatie van gezondheid en gezondheid gerelateerde domeinen
ICF geeft weer hoe mensen omgaan met hun gezondheid en neemt
gezondheidsprobleem als uitgangspunt
