WEEK 12 – MISBRUIK VAN BELASTINGVERDRAGEN
Literatuur
• OECD BEPS Action plan 6:
o pagina’s 1 t/m 69 (introductie en onderdeel A.1.a)
o pagina’s 91 t/m 93 (onderdeel B)
• Multilateral instrument:
o Artikelen 6 en 7
Jurisprudentie week 12
• HR 6 april 1994, BNB 1994/217 (dividendstripping)
OECD BEPS Action plan 6
Bestaat uit drie hoofdzaken:
1) statement to avoid non-taxation or reduced taxation through tax evasion or avoidance
2) specifieke antimisbruikregel (limitation on benifts LOB)
3) algemene antimisbruikregel gebaseerd op het doel van de transacties of het samenstel van
transacties (principal purposes test PPT)
Volgens de staatssecretaris wordt bij de invulling van de PPT in concrete gevallen getoetst aan de
hand van de volgende twee vragen:
1. Heeft de belastingplichtige geldige zakelijke redenen voor de desbetreffende structuur of transactie,
of zijn deze vooral opgezet om belasting te besparen?
2. Past de uitkomst bij doel en strekking van de belastingverdragen, te weten dubbele belasting te
voorkomen door heffingsrechten te verdelen tussen de twee betrokken staten?
Daarvoor al had de staatssecretaris te kennen gegeven dat de main purpose test (hierna: MPT) die
Nederland in een aantal van zijn belastingverdragen is overeengekomen, in grote lijnen overeenkomt
met de PPT uit het rapport bij BEPS-actiepunt 6 en in artikel 7, lid 1, MLI. In zijn brief van 21 maart
2017 herhaalt de staatssecretaris dit standpunt.
Wat betreft de ‘minimum standards’ voor verdragsmisbruik (BEPS-actiepunt 6), kiest Nederland voor
de Principal Purpose Test (PPT). Daarmee kunnen verdragsvoordelen worden geweigerd bij
transacties of structuren waarbij het verkrijgen van verdragsvoordelen een van de hoofddoelen is.
LOB is objectieve toets: materiele criteria.
Main purpose test: open norm. Motiefvereiste. Geen tenzij!
Principal purpose test: open norm. Ook hier motiefvereiste of doel van verkrijgen verdragsvoordeel
voor het opzetten van de structuur. Tenzij de weigering van het voordeel in strijd is met doel en
strekking van het verdrag. Je kunt dan alsnog de voordelen verkrijgen.
Je checkt bij de casus of de structuur zo opgezet is om de verdragsvoordelen te verkrijgen.
HC
Mag fraus legis gebruikt worden voor de toepassing van belastingverdragen? Ja mag, maar je loopt
snel tegen het doel op: een verdrag is er om dubbele belasting te voorkomen. Doel en strekking van
een verdragsbepaling bepalen is erg lastig.
Bij het tussenplaatsen van een Nederlandse bv bij een dividenduitkering om bronheffing in een
bepaald land te omzeilen. Gaat om puur oneigenlijk gebruik van het verdrag zelf. Daarom is het arrest
van dividendstripping relevant deze week.
BNB 1991/248: je past het verdrag autonoom toe. Je negeert de nationale wet.
Positie OESO: verhouding nationale wetgeving tov verdragen. De nationale wetgeving stelt de feiten
vast en de verdragstoepassing is gebaseerd op die feiten. Die nationale regels worden niet opzij
gezet. Het gaat om gekunstelde situaties.
HR laat fraus legis bij verdragen niet toe. Het is een apart leerstuk dat niet valt onder de ‘basic rules
set by domestic tax laws’. Nederland staat de toepassing niet toe. Andere landen gebruiken de uitleg
van de OESO om een brug te slaan tussen het verdrag en de nationale wetgeving.
Literatuur
• OECD BEPS Action plan 6:
o pagina’s 1 t/m 69 (introductie en onderdeel A.1.a)
o pagina’s 91 t/m 93 (onderdeel B)
• Multilateral instrument:
o Artikelen 6 en 7
Jurisprudentie week 12
• HR 6 april 1994, BNB 1994/217 (dividendstripping)
OECD BEPS Action plan 6
Bestaat uit drie hoofdzaken:
1) statement to avoid non-taxation or reduced taxation through tax evasion or avoidance
2) specifieke antimisbruikregel (limitation on benifts LOB)
3) algemene antimisbruikregel gebaseerd op het doel van de transacties of het samenstel van
transacties (principal purposes test PPT)
Volgens de staatssecretaris wordt bij de invulling van de PPT in concrete gevallen getoetst aan de
hand van de volgende twee vragen:
1. Heeft de belastingplichtige geldige zakelijke redenen voor de desbetreffende structuur of transactie,
of zijn deze vooral opgezet om belasting te besparen?
2. Past de uitkomst bij doel en strekking van de belastingverdragen, te weten dubbele belasting te
voorkomen door heffingsrechten te verdelen tussen de twee betrokken staten?
Daarvoor al had de staatssecretaris te kennen gegeven dat de main purpose test (hierna: MPT) die
Nederland in een aantal van zijn belastingverdragen is overeengekomen, in grote lijnen overeenkomt
met de PPT uit het rapport bij BEPS-actiepunt 6 en in artikel 7, lid 1, MLI. In zijn brief van 21 maart
2017 herhaalt de staatssecretaris dit standpunt.
Wat betreft de ‘minimum standards’ voor verdragsmisbruik (BEPS-actiepunt 6), kiest Nederland voor
de Principal Purpose Test (PPT). Daarmee kunnen verdragsvoordelen worden geweigerd bij
transacties of structuren waarbij het verkrijgen van verdragsvoordelen een van de hoofddoelen is.
LOB is objectieve toets: materiele criteria.
Main purpose test: open norm. Motiefvereiste. Geen tenzij!
Principal purpose test: open norm. Ook hier motiefvereiste of doel van verkrijgen verdragsvoordeel
voor het opzetten van de structuur. Tenzij de weigering van het voordeel in strijd is met doel en
strekking van het verdrag. Je kunt dan alsnog de voordelen verkrijgen.
Je checkt bij de casus of de structuur zo opgezet is om de verdragsvoordelen te verkrijgen.
HC
Mag fraus legis gebruikt worden voor de toepassing van belastingverdragen? Ja mag, maar je loopt
snel tegen het doel op: een verdrag is er om dubbele belasting te voorkomen. Doel en strekking van
een verdragsbepaling bepalen is erg lastig.
Bij het tussenplaatsen van een Nederlandse bv bij een dividenduitkering om bronheffing in een
bepaald land te omzeilen. Gaat om puur oneigenlijk gebruik van het verdrag zelf. Daarom is het arrest
van dividendstripping relevant deze week.
BNB 1991/248: je past het verdrag autonoom toe. Je negeert de nationale wet.
Positie OESO: verhouding nationale wetgeving tov verdragen. De nationale wetgeving stelt de feiten
vast en de verdragstoepassing is gebaseerd op die feiten. Die nationale regels worden niet opzij
gezet. Het gaat om gekunstelde situaties.
HR laat fraus legis bij verdragen niet toe. Het is een apart leerstuk dat niet valt onder de ‘basic rules
set by domestic tax laws’. Nederland staat de toepassing niet toe. Andere landen gebruiken de uitleg
van de OESO om een brug te slaan tussen het verdrag en de nationale wetgeving.
