Bindweefsel
Definitie: weefsel dat dat vormgeeft (=verbinden) aan het lichaam en de extracellulaire matrix van de cellen
vormt. Kan voorkomen als: Fijnmazige netwerken in slijmvliezen. Dichte strengen in pezen. Compact bot.
Vloeistof in bloed.
Embryologie: ontstaan vanuit mesenchymcellen en beenmergstamcellen.
Functie: Steunfunctie, Transportfunctie: opgestapeld vocht, Bescherming/verdediging: rol in afweer,
Herstel/wondgenezing: littekenweefsel, Opslagfunctie: opslag van vocht en vet/(=thermoregulatie).
Extracellulaire matrix: Weerstaat druk -en trekkrachten en bestaat uit grondsubstanties van bindweefselvezels en
weefselvloeistof.
1. Grondsubstantie: Bestaat uit proteoglycanen, glycoproteïnen en watermoleculen.
2. Bindweefselvezels: Collageen, Reticuline, Elastine (Reticuline is eigenlijk ook een vorm van collageen)
3. Weefselvloeistof: een verschil in hydrostatische- en colloïd osmotische druk zorgt voor het afgeven en
opnemen van water. Enkel is het zo dat het opnemen-afgeven van het water niet volledig wordt
opgeheven. Het overtollige water wordt afgevoerd door de lymfevaten. STEL dat het water niet afgevoerd
kan worden ontstaat er een vochtstapeling = oedeem.
Proteoglycanen: lange ketens van glucosaminoglycanen die bestaan uit disachariden en op hun beurt bestaan uit
uronzuur en hexosamine en dus heel hydrofiel zijn en zorgen dus voor het opnemen van water.
(>hyaluronzuur= ongesulfateerd), (chondroïtinesulfaat =gesulfateerd).
Glycoproteïnen: complexen van eiwitten die een rol spelen bij de interactie tussen cellen of vezels. Er bestaan 3
soorten glycoproteïnen: Fibronectine dat zorgt voor adhesie en migratie en is afwezig in tumorcellen dat kan
koppelen met matrixreceptoren. Laminine dat zorgt voor de hechting van de
epitheelcellen aan het basaalmembraan. Chondronectine wordt gesynthetiseerd door
kraakbeencellen en hecht deze cellen aan type 2 collageen.
Bindweefselvezels:
1. Collageen: Zeer trekvast en bestaat uit glycine, proline en hydroxyproline. Tropocollageen
(die dus uit een drievoudige helix bestaan) vormen de basis van collageen. (Grootte orde
honderden nm). Is niet elastisch, maar grote trekvastheid.
Er bestaan een aantal types collageen:
Collageen type II Dit type vind je voornamelijk terug in kraakbeen en biedt weerstand.
Collageen type III reticulair netwerk dat de basis vormt van een lymfoïd orgaan.
Collageen type IV Onderdeel van lamina basalis (=basaalmembraan).
Collageen type VII Verankering in lamina basalis.
Vorming van collageen:
o Initiële vorming op RER: Collageen wordt gevormd door fibroblast (=actieve BW-cellen).
Fibroblasten (actief) en fibrocyten (passief) kunnen in elkaar veranderen. Vorming van colageen komt overeen met
de vorming van eiwitten. Het begint dus allemaal bij de ribosomen van het RER. Hier wordt de primaire en
secundaire eiwitstructuur gevormd. Daarna wordt er een hydroxylering uitgevoerd waarbij Vitamine C nodig is (><
scheurbuik). Als Laatste stap wordt er een drievoudige helix gevormd (= procollageen).
o Nabewerking op Golgi-apparaat: suikers worden toegevoegd en hierna wordt het eiwit via
exocytose vrijgesteld.
o Extracellulaire fase: Er wordt splicing gedaan door het tropocollageen molecule.
Stel dat er een afwezigheid optreedt van procollageen peptidase = Dermatospraxie. Waarbij de huid loslaat van
het onderliggend BW. Lathyrisme= neurologische ziekte door het eten van de planten “Lathyrus”.
2. Reticulaire vezels: opgebouwd uit collageen type 3 en veel fijnmaziger en voornamelijk in lymfoïde organen. Ze
zijn minder trekvast maar wel heel uittrekbaar. Ze zijn maw te vinden in de wanden van bloedvaten. Bestaat uit
de AZ: desmosine en isodesmosine.
Definitie: weefsel dat dat vormgeeft (=verbinden) aan het lichaam en de extracellulaire matrix van de cellen
vormt. Kan voorkomen als: Fijnmazige netwerken in slijmvliezen. Dichte strengen in pezen. Compact bot.
Vloeistof in bloed.
Embryologie: ontstaan vanuit mesenchymcellen en beenmergstamcellen.
Functie: Steunfunctie, Transportfunctie: opgestapeld vocht, Bescherming/verdediging: rol in afweer,
Herstel/wondgenezing: littekenweefsel, Opslagfunctie: opslag van vocht en vet/(=thermoregulatie).
Extracellulaire matrix: Weerstaat druk -en trekkrachten en bestaat uit grondsubstanties van bindweefselvezels en
weefselvloeistof.
1. Grondsubstantie: Bestaat uit proteoglycanen, glycoproteïnen en watermoleculen.
2. Bindweefselvezels: Collageen, Reticuline, Elastine (Reticuline is eigenlijk ook een vorm van collageen)
3. Weefselvloeistof: een verschil in hydrostatische- en colloïd osmotische druk zorgt voor het afgeven en
opnemen van water. Enkel is het zo dat het opnemen-afgeven van het water niet volledig wordt
opgeheven. Het overtollige water wordt afgevoerd door de lymfevaten. STEL dat het water niet afgevoerd
kan worden ontstaat er een vochtstapeling = oedeem.
Proteoglycanen: lange ketens van glucosaminoglycanen die bestaan uit disachariden en op hun beurt bestaan uit
uronzuur en hexosamine en dus heel hydrofiel zijn en zorgen dus voor het opnemen van water.
(>hyaluronzuur= ongesulfateerd), (chondroïtinesulfaat =gesulfateerd).
Glycoproteïnen: complexen van eiwitten die een rol spelen bij de interactie tussen cellen of vezels. Er bestaan 3
soorten glycoproteïnen: Fibronectine dat zorgt voor adhesie en migratie en is afwezig in tumorcellen dat kan
koppelen met matrixreceptoren. Laminine dat zorgt voor de hechting van de
epitheelcellen aan het basaalmembraan. Chondronectine wordt gesynthetiseerd door
kraakbeencellen en hecht deze cellen aan type 2 collageen.
Bindweefselvezels:
1. Collageen: Zeer trekvast en bestaat uit glycine, proline en hydroxyproline. Tropocollageen
(die dus uit een drievoudige helix bestaan) vormen de basis van collageen. (Grootte orde
honderden nm). Is niet elastisch, maar grote trekvastheid.
Er bestaan een aantal types collageen:
Collageen type II Dit type vind je voornamelijk terug in kraakbeen en biedt weerstand.
Collageen type III reticulair netwerk dat de basis vormt van een lymfoïd orgaan.
Collageen type IV Onderdeel van lamina basalis (=basaalmembraan).
Collageen type VII Verankering in lamina basalis.
Vorming van collageen:
o Initiële vorming op RER: Collageen wordt gevormd door fibroblast (=actieve BW-cellen).
Fibroblasten (actief) en fibrocyten (passief) kunnen in elkaar veranderen. Vorming van colageen komt overeen met
de vorming van eiwitten. Het begint dus allemaal bij de ribosomen van het RER. Hier wordt de primaire en
secundaire eiwitstructuur gevormd. Daarna wordt er een hydroxylering uitgevoerd waarbij Vitamine C nodig is (><
scheurbuik). Als Laatste stap wordt er een drievoudige helix gevormd (= procollageen).
o Nabewerking op Golgi-apparaat: suikers worden toegevoegd en hierna wordt het eiwit via
exocytose vrijgesteld.
o Extracellulaire fase: Er wordt splicing gedaan door het tropocollageen molecule.
Stel dat er een afwezigheid optreedt van procollageen peptidase = Dermatospraxie. Waarbij de huid loslaat van
het onderliggend BW. Lathyrisme= neurologische ziekte door het eten van de planten “Lathyrus”.
2. Reticulaire vezels: opgebouwd uit collageen type 3 en veel fijnmaziger en voornamelijk in lymfoïde organen. Ze
zijn minder trekvast maar wel heel uittrekbaar. Ze zijn maw te vinden in de wanden van bloedvaten. Bestaat uit
de AZ: desmosine en isodesmosine.
