Module IBJV
Voorwoord.
Deze syllabus hoort bij de module IBJV. Dit is een basismodule in de bedrijfseconomie, waarin
basisbegrippen met betrekking tot de balans worden behandeld.
Ook als jurist kom je in de toekomst in aanraking met jaarrekeningen van bedrijven en dien je
een inschatting te kunnen maken van de financiële positie van een persoon of een bedrijf. Om
enige (basis)kennis hierover te bezitten wordt deze module aangeboden. Voor een nadere uitleg
waarom deze module ook voor jullie studie van belang is, wordt verwezen naar het voorwoord
van jullie leerboek.
Bij met name de juridische modules Ondernemingsrecht en Faillissementsrecht komt de inhoud
van IBJV terug.
De module is met ingang van het studiejaar 2017-2018 ingrijpend veranderd, niet zo zeer qua
inhoud maar wel qua boek/syllabus/toetsvorm/volgorde van de te behandelen stof.
Er wordt een nieuw leerboek gebruikt. In dat leerboek zijn geen opgaven opgenomen, die zijn
allemaal opgenomen in deze syllabus. Daarnaast worden sommige onderwerpen in het leerboek
onderbelicht (met name balansveranderingen en overlopende posten). De aanvullende theorie
daarover is ook opgenomen in deze syllabus. Zorg ervoor dat je deze syllabus altijd bij je hebt
tijdens de colleges (in digitale vorm of op papier).
Van sommige opgaven is de uitwerking opgenomen in de syllabus, van de meeste opgaven niet.
De uitwerking daarvan wordt tijdens de colleges behandeld (en wordt niet digitaal beschikbaar
gesteld).
Mocht de uitleg in de les, het boek, de syllabus voor jou niet toereikend zijn om de leerstof te
begrijpen, dan bestaat er natuurlijk tegenwoordig de mogelijkheid om op het web te gaan
zoeken naar aanvullende uitleg. Deze syllabus is opgebouwd per lesweek (of 2 lesweken).
Telkens wordt dat op een tussenblad aangekondigd. Op dat tussenblad wordt telkens ook naar
YouTube-filmpjes verwezen, waarin je een aanvullende uitleg kunt bekijken van de leerstof van
die week. Veelal niet de meest inspirerende filmpjes, maar ja. Ongetwijfeld zijn er nog meer
filmpjes / blogs / ….. te vinden. Tips zijn welkom.
Let wel: de uitleg van de leerstof in college/boek/syllabus is bindend voor het tentamen.
Deze module wordt afgesloten met een individuele toets IBJV.1 (die bestaat uit stellingen,
meerkeuzevragen en open vragen). Wat je voor deze schriftelijke toets precies behoort te
bestuderen, kun je aflezen aan de studiewijzer (zie bladzijde 3 en 4 van deze syllabus). Voor de
toets dient een voldoende (>=55) behaald te worden en als dat het geval is worden jou 2.5 ec
toegekend.
Materiaal behorend bij deze module:
Het boek ‘Elementair Balanslezen’, G. de Man en A.M. Franssen-Honings, Wolters-
Noordhoff, 4e druk (ISBN 9789001706746).
Deze syllabus 6659 (alleen digitaal beschikbaar)
November 2018
Rudie van Onzen (moduleverantwoordelijke)
Syllabus 6659 HBO-Rechten IBJV, vanaf 2018-2019 pagina 1
, Paratekennis
Een student die extra ondersteuning wenst, op het gebied van rekenvaardigheid en/of op het
gebied van balanslezen, wordt gewezen op de mogelijkheden die de digitale omgeving
Paratekennis in deze biedt.
a) Rekenvaardigheid
Studenten met problemen op het gebied van rekenvaardigheid worden gewezen naar de
website www.paratekennis.com. Met behulp van deze website (cursus Rekenvaardigheid voor
Juristen; tegen geringe kosten) kun je zelf jouw eventuele achterstand op het gebied van die
rekenvaardigheid proberen bij te werken (op een manier, die vergelijkbaar is met die bij
‘hogeschooltaal’). De berekeningen die je overigens bij deze module moet maken, beperken
zich tot de rekenkundige symbolen “+, -, x en :”.
Ter ondersteuning van deze cursus worden – onder begeleiding van studentondersteuners –
ook oefensessies georganiseerd:
Van lesweek 2 tot en met 6 gedurende de lesblokken 1 en 3
Op de dinsdagavond (18.15-22.30 uur) in Arnhem
Op de donderdagavond (18.15-22.30 uur) in Nijmegen
In de computerlokalen
b) Balanslezen voor Juristen
Bij ‘Werken en Leren’ (HR-deeltijd) wordt meer met ‘afstandsonderwijs’ (minder colleges / meer
zelfstandig oefenen) gewerkt. Daartoe is binnen www.paratekennis.com de module Balanslezen
voor Juristen ontwikkeld. Deze module is ook door voltijdse studenten ‘aan te schaffen’ (€ 20).
Daarbij kun je, op een wijze die vergelijkbaar is aan die bij ‘hogeschooltaal’, de theorie eigen
maken en oefenen met opgaven.
Let wel: de inhoud van deze module komt niet voor 100% overeen met die van IBJV (andere
volgorde, sommige onderwerpen worden – ten opzichte van IBJV – onderbelicht / overbelicht.
De leerstof, zoals die wordt behandeld tijdens de colleges IBJV en de bij IBJV gebruikte
literatuur, is leidend voor het tentamen IBJV.1!
Enkele afwijkingen (niet uitputtend) van www.paratekennis.com ten opzichte van IBJV:
Eenmanszaak
2c Inkopen en verkopen met BTW - wordt hier uitgebreider behandeld dan bij IBJV
2d Aangifte met OB - niet bij IBJV
Rechtspersonen
3a - niet ‘gebonden en vrij eigen vermogen’
3b - bij IBJV uitgebreider dan bij deze module
3d - wordt bij de voltijd behandeld bij de juridische onderdelen
(ondernemingsrecht/faillissementsrecht)
Kengetallen
4b en 4c - bij IBJV geen aandacht voor het ‘hefboomeffect
Syllabus 6659 HBO-Rechten IBJV, vanaf 2018-2019 pagina 2
,Inhoudsopgave
Week Onderwerp Bladzijde
Voorwoord 1
Paratekennis 2
Inhoudsopgave 3
Studiewijzer 4
1+2 De balans - basis 6
2+3 Balansveranderingen 10
- Aanvullende theorie 11
- Opdrachten 20
4 Groepsopdrachten A+B 24
5+6 De linkerzijde van de balans 30
6+7 Overlopende posten 34
- Aanvullende theorie 35
- Opdrachten 44
8 Groepsopdrachten C+D 46
9 De rechterzijde van de balans 50
a) Samenvattend de begrippen van het EV bij een NV/BV 51
b) Opdrachten 52
10 De 3 overzichten (B/LR/RR) afzonderlijk
en de verbanden daartussen 54
11 Tussentoets 67
12 Ratio-analyse / Kengetallen 68
13 Groepsopdrachten E+F 73
14 Oefententamens 80
Bijlage Uitwerking van sommige opdrachten uit deze syllabus 93
Syllabus 6659 HBO-Rechten IBJV, vanaf 2018-2019 pagina 3
, Studiewijzer module IBJV
Week Onderwerp Boek Syllabus Opdracht (syllabus) Opgave
groep
Hst. NIET College Huiswerk Extra
(blz. = bladzijde; par.=paragraaf)
1 Uitleg module
Balans – de basis 1 1 2
Onderscheid fiscale en 3
commerciële balans 24-1
Jaarrekening (regelgeving)
Soorten organisaties 5
2 Uitloop week 1
Balansveranderingen Theorie 4 5 25a
Balansveranderingen 6
3 Uitloop week 2
Mogelijk: start week 5
4 Groepsopdracht A+B
5 Linkerzijde van de balans 2 Blz. 19 onderste alinea 7 8 13
(o.a. voorraadwaardering, Blz. 24 Voorbeeld 10 9 14
Blz. 26 2e alinea
afschrijven, basis van Blz. 28 laatste 7 regels 11
‘overlopende posten’) 12
6 Par. 6.1 vanaf Instandhoudings- 26-4
criteria
Par. 6.2
Par. 6.3
Par. 6.4 regel 1+2 en regel 7-13
Par. 6.5 regel 3-5 en blz. 62
6 Vervolg week 5
Overlopende posten Theorie 15
(debet en credit) Overlopende posten
7 Uitloop week 6 16 18
17 19
20
Syllabus 6659 HBO-Rechten IBJV, vanaf 2018-2019 pagina 4
Voorwoord.
Deze syllabus hoort bij de module IBJV. Dit is een basismodule in de bedrijfseconomie, waarin
basisbegrippen met betrekking tot de balans worden behandeld.
Ook als jurist kom je in de toekomst in aanraking met jaarrekeningen van bedrijven en dien je
een inschatting te kunnen maken van de financiële positie van een persoon of een bedrijf. Om
enige (basis)kennis hierover te bezitten wordt deze module aangeboden. Voor een nadere uitleg
waarom deze module ook voor jullie studie van belang is, wordt verwezen naar het voorwoord
van jullie leerboek.
Bij met name de juridische modules Ondernemingsrecht en Faillissementsrecht komt de inhoud
van IBJV terug.
De module is met ingang van het studiejaar 2017-2018 ingrijpend veranderd, niet zo zeer qua
inhoud maar wel qua boek/syllabus/toetsvorm/volgorde van de te behandelen stof.
Er wordt een nieuw leerboek gebruikt. In dat leerboek zijn geen opgaven opgenomen, die zijn
allemaal opgenomen in deze syllabus. Daarnaast worden sommige onderwerpen in het leerboek
onderbelicht (met name balansveranderingen en overlopende posten). De aanvullende theorie
daarover is ook opgenomen in deze syllabus. Zorg ervoor dat je deze syllabus altijd bij je hebt
tijdens de colleges (in digitale vorm of op papier).
Van sommige opgaven is de uitwerking opgenomen in de syllabus, van de meeste opgaven niet.
De uitwerking daarvan wordt tijdens de colleges behandeld (en wordt niet digitaal beschikbaar
gesteld).
Mocht de uitleg in de les, het boek, de syllabus voor jou niet toereikend zijn om de leerstof te
begrijpen, dan bestaat er natuurlijk tegenwoordig de mogelijkheid om op het web te gaan
zoeken naar aanvullende uitleg. Deze syllabus is opgebouwd per lesweek (of 2 lesweken).
Telkens wordt dat op een tussenblad aangekondigd. Op dat tussenblad wordt telkens ook naar
YouTube-filmpjes verwezen, waarin je een aanvullende uitleg kunt bekijken van de leerstof van
die week. Veelal niet de meest inspirerende filmpjes, maar ja. Ongetwijfeld zijn er nog meer
filmpjes / blogs / ….. te vinden. Tips zijn welkom.
Let wel: de uitleg van de leerstof in college/boek/syllabus is bindend voor het tentamen.
Deze module wordt afgesloten met een individuele toets IBJV.1 (die bestaat uit stellingen,
meerkeuzevragen en open vragen). Wat je voor deze schriftelijke toets precies behoort te
bestuderen, kun je aflezen aan de studiewijzer (zie bladzijde 3 en 4 van deze syllabus). Voor de
toets dient een voldoende (>=55) behaald te worden en als dat het geval is worden jou 2.5 ec
toegekend.
Materiaal behorend bij deze module:
Het boek ‘Elementair Balanslezen’, G. de Man en A.M. Franssen-Honings, Wolters-
Noordhoff, 4e druk (ISBN 9789001706746).
Deze syllabus 6659 (alleen digitaal beschikbaar)
November 2018
Rudie van Onzen (moduleverantwoordelijke)
Syllabus 6659 HBO-Rechten IBJV, vanaf 2018-2019 pagina 1
, Paratekennis
Een student die extra ondersteuning wenst, op het gebied van rekenvaardigheid en/of op het
gebied van balanslezen, wordt gewezen op de mogelijkheden die de digitale omgeving
Paratekennis in deze biedt.
a) Rekenvaardigheid
Studenten met problemen op het gebied van rekenvaardigheid worden gewezen naar de
website www.paratekennis.com. Met behulp van deze website (cursus Rekenvaardigheid voor
Juristen; tegen geringe kosten) kun je zelf jouw eventuele achterstand op het gebied van die
rekenvaardigheid proberen bij te werken (op een manier, die vergelijkbaar is met die bij
‘hogeschooltaal’). De berekeningen die je overigens bij deze module moet maken, beperken
zich tot de rekenkundige symbolen “+, -, x en :”.
Ter ondersteuning van deze cursus worden – onder begeleiding van studentondersteuners –
ook oefensessies georganiseerd:
Van lesweek 2 tot en met 6 gedurende de lesblokken 1 en 3
Op de dinsdagavond (18.15-22.30 uur) in Arnhem
Op de donderdagavond (18.15-22.30 uur) in Nijmegen
In de computerlokalen
b) Balanslezen voor Juristen
Bij ‘Werken en Leren’ (HR-deeltijd) wordt meer met ‘afstandsonderwijs’ (minder colleges / meer
zelfstandig oefenen) gewerkt. Daartoe is binnen www.paratekennis.com de module Balanslezen
voor Juristen ontwikkeld. Deze module is ook door voltijdse studenten ‘aan te schaffen’ (€ 20).
Daarbij kun je, op een wijze die vergelijkbaar is aan die bij ‘hogeschooltaal’, de theorie eigen
maken en oefenen met opgaven.
Let wel: de inhoud van deze module komt niet voor 100% overeen met die van IBJV (andere
volgorde, sommige onderwerpen worden – ten opzichte van IBJV – onderbelicht / overbelicht.
De leerstof, zoals die wordt behandeld tijdens de colleges IBJV en de bij IBJV gebruikte
literatuur, is leidend voor het tentamen IBJV.1!
Enkele afwijkingen (niet uitputtend) van www.paratekennis.com ten opzichte van IBJV:
Eenmanszaak
2c Inkopen en verkopen met BTW - wordt hier uitgebreider behandeld dan bij IBJV
2d Aangifte met OB - niet bij IBJV
Rechtspersonen
3a - niet ‘gebonden en vrij eigen vermogen’
3b - bij IBJV uitgebreider dan bij deze module
3d - wordt bij de voltijd behandeld bij de juridische onderdelen
(ondernemingsrecht/faillissementsrecht)
Kengetallen
4b en 4c - bij IBJV geen aandacht voor het ‘hefboomeffect
Syllabus 6659 HBO-Rechten IBJV, vanaf 2018-2019 pagina 2
,Inhoudsopgave
Week Onderwerp Bladzijde
Voorwoord 1
Paratekennis 2
Inhoudsopgave 3
Studiewijzer 4
1+2 De balans - basis 6
2+3 Balansveranderingen 10
- Aanvullende theorie 11
- Opdrachten 20
4 Groepsopdrachten A+B 24
5+6 De linkerzijde van de balans 30
6+7 Overlopende posten 34
- Aanvullende theorie 35
- Opdrachten 44
8 Groepsopdrachten C+D 46
9 De rechterzijde van de balans 50
a) Samenvattend de begrippen van het EV bij een NV/BV 51
b) Opdrachten 52
10 De 3 overzichten (B/LR/RR) afzonderlijk
en de verbanden daartussen 54
11 Tussentoets 67
12 Ratio-analyse / Kengetallen 68
13 Groepsopdrachten E+F 73
14 Oefententamens 80
Bijlage Uitwerking van sommige opdrachten uit deze syllabus 93
Syllabus 6659 HBO-Rechten IBJV, vanaf 2018-2019 pagina 3
, Studiewijzer module IBJV
Week Onderwerp Boek Syllabus Opdracht (syllabus) Opgave
groep
Hst. NIET College Huiswerk Extra
(blz. = bladzijde; par.=paragraaf)
1 Uitleg module
Balans – de basis 1 1 2
Onderscheid fiscale en 3
commerciële balans 24-1
Jaarrekening (regelgeving)
Soorten organisaties 5
2 Uitloop week 1
Balansveranderingen Theorie 4 5 25a
Balansveranderingen 6
3 Uitloop week 2
Mogelijk: start week 5
4 Groepsopdracht A+B
5 Linkerzijde van de balans 2 Blz. 19 onderste alinea 7 8 13
(o.a. voorraadwaardering, Blz. 24 Voorbeeld 10 9 14
Blz. 26 2e alinea
afschrijven, basis van Blz. 28 laatste 7 regels 11
‘overlopende posten’) 12
6 Par. 6.1 vanaf Instandhoudings- 26-4
criteria
Par. 6.2
Par. 6.3
Par. 6.4 regel 1+2 en regel 7-13
Par. 6.5 regel 3-5 en blz. 62
6 Vervolg week 5
Overlopende posten Theorie 15
(debet en credit) Overlopende posten
7 Uitloop week 6 16 18
17 19
20
Syllabus 6659 HBO-Rechten IBJV, vanaf 2018-2019 pagina 4
