Klinische les
Geriatrie afdeling St. Antonius Ziekenhuis
Sofie van Rooijen en Marije Vasse
, Klinische les
Geriatrie afdeling St. Antonius Ziekenhuis
Sofie van Rooijen 373677
Marije Vasse 370666
Hanze hogeschool
Voeding en diëtetiek: minor voeding en zorg
Ingeleverd op 16 mei, te Groningen
2
,Voorwoord
De klinische les gaan wij presenteren in het St. Antonius Ziekenhuis in Utrecht,
Leidsche Rijn. Sofie haar moeder is verpleegkundige in dit ziekenhuis op de
afdeling geriatrie. Zij vertelde dat zij in een commissie zat voor wondzorg en ze
hier binnenkort een informatieavond voor ging plannen. Toen zij hoorde over
deze opdracht heeft zij ons gevraagd om te spreken op deze avond. Zij en het
afdelingshoofd, Sjors van der Maat, vroegen of wij wat meer informatie zouden
willen geven over de rol van voeding bij de verschillende wonden die voorkomen
op de geriatrie afdeling en ondervoeding wat ook veel voorkomt bij oudere
bedlegerige patiënten. Op de opleiding hebben wij niet heel veel informatie
gekregen over decubitus en skin tear daarom lijkt het ons interessant om hier
meer over uit te zoeken. Over ondervoeding hebben wij wel veel gehad op de
opleiding en die kennis kunnen wij toepassen tijdens de klinische les.
De presentatie zullen wij geven aan de verpleegkundigen van de afdeling
geriatrie. Dit zijn MBO-verpleegkundigen die niet veel kennis hebben van goede
voeding. Zo vertelde Sofie haar moeder over een aantal snacks die patiënten
krijgen op de afdeling. Ze had het over chocolaatjes, worstjes en nootjes. Dit
lijken veelal suikerrijke en vette producten die niet specifiek zullen bijdragen
aan ziektes zoals decubitus of ondervoeding. Het leek ons daarom een goed idee
om uit te zoeken wat voor voeding belangrijk is bij dit ziektebeeld. Het is daarbij
belangrijk dat we specifieke voedingsadviezen op gaan stellen en dit vertalen
naar echte snacks, die eventueel aan de patiënten gegeven kunnen worden.
Daarnaast willen we de verpleegkundigen wat bijbrengen over het belang van
een goede voedingstoestand. Een goede voedingstoestand kan veel bijdragen aan
de preventie of vermindering van bepaalde ziekte.
Daarnaast willen ook graag wat vertellen over ondervoeding. Dit komt geregeld
voor op deze afdeling en daarom is het belangrijk dat de verpleegkundigen hier
kennis van hebben. Ze gebruiken momenteel al een screeningsmethode, maar
hier is zeker nog ruimte voor ontwikkeling.
Als tip werd meegegeven dat we de presentatie interactief moeten houden om de
aandacht niet te verliezen. Daarom zullen wij gaan zoeken naar een manier om
de verpleegkundigen bij de les te houden en ervoor te zorgen dat de les niet saai
wordt. Daarnaast gaan we de informatie ook door middel van tabellen en
plaatjes overbrengen zodat het intressanter is dan enkel tekst.
Ons doel voor de klinische les is om kennis bij te brengen aan verpleegkundigen
zodat zij weten hoe ze moeten handelen bij patiënten met voedingsproblematiek
op de afdeling geriatrie. Daarnaast willen we het belang van een goede
voedingstoestand overbrengen.
3
, INHOUDSOPGAVE
INLEIDING 5
ST. ANTONIUS ZIEKENHUIS 5
GERIATRIE AFDELING 7
GERIATRIE PATIËNTEN 8
DOELEN 9
DECUBITUS 10
PREVALENTIE 11
RISICOFACTOREN 12
GEVOLGEN 12
PREVENTIE & CURATIEVE MAATREGELEN 12
ROL VOEDINGSSTOFFEN EN RICHTLIJN VOEDING 13
ENERGIE 13
EIWIT 13
VOCHT 13
VITAMINE C, VITAMINE E EN ZINK 14
LITERATUUR OVER VITAMINES EN MINERALEN ADVIEZEN 15
HET NUT VAN EIWITTEN BIJ DECUBITUS 15
VOORBEELD DAGMENU PERSOON MET DECUBITUS 16
WANNEER HAAL JE DE DIËTIST ERBIJ? 18
PRAKTISCHE TIPS VOOR VERPLEEGKUNDIGE OP EEN RIJTJE 18
ONDERVOEDING 19
PREVALENTIE 20
OORZAKEN 20
RISICO FACTOREN 21
GEVOLGEN 22
ROL VERPLEEGKUNDIGE BIJ ONDERVOEDING 25
DOEL BEHANDELPLAN 27
VOEDINGSINTERVENTIE BIJ ONDERVOEDING 27
HUIDIGE AANPAK ONDERVOEDING 28
VOEDINGSRICHTLIJN OUDEREN MET ONDERVOEDING 28
VERGELIJKING DAGMENU GEZONDE PATIËNT EN ONDERVOEDE PATIËNT 30
BEWEEGINTERVENTIES BIJ ONDERVOEDING IN HET ZIEKENHUIS 32
AANBEVELINGEN EN ADVIEZEN VOOR DE VERPLEEGKUNDIGE 32
BIJLAGES 34
BIJLAGE 1: EIWITRIJKE TUSSENDOORTJES VAN HET MEDISCH CENTRUM LEEUWARDEN 34
BIJLAGE 2: EIWITGEHALTE IN VERSCHILLENDE PRODUCTEN 35
BIJLAGE 3: HUIDIGE TUSSENTIJDSE VERSTREKKINGEN 36
LITERATUURLIJST 37
4
Geriatrie afdeling St. Antonius Ziekenhuis
Sofie van Rooijen en Marije Vasse
, Klinische les
Geriatrie afdeling St. Antonius Ziekenhuis
Sofie van Rooijen 373677
Marije Vasse 370666
Hanze hogeschool
Voeding en diëtetiek: minor voeding en zorg
Ingeleverd op 16 mei, te Groningen
2
,Voorwoord
De klinische les gaan wij presenteren in het St. Antonius Ziekenhuis in Utrecht,
Leidsche Rijn. Sofie haar moeder is verpleegkundige in dit ziekenhuis op de
afdeling geriatrie. Zij vertelde dat zij in een commissie zat voor wondzorg en ze
hier binnenkort een informatieavond voor ging plannen. Toen zij hoorde over
deze opdracht heeft zij ons gevraagd om te spreken op deze avond. Zij en het
afdelingshoofd, Sjors van der Maat, vroegen of wij wat meer informatie zouden
willen geven over de rol van voeding bij de verschillende wonden die voorkomen
op de geriatrie afdeling en ondervoeding wat ook veel voorkomt bij oudere
bedlegerige patiënten. Op de opleiding hebben wij niet heel veel informatie
gekregen over decubitus en skin tear daarom lijkt het ons interessant om hier
meer over uit te zoeken. Over ondervoeding hebben wij wel veel gehad op de
opleiding en die kennis kunnen wij toepassen tijdens de klinische les.
De presentatie zullen wij geven aan de verpleegkundigen van de afdeling
geriatrie. Dit zijn MBO-verpleegkundigen die niet veel kennis hebben van goede
voeding. Zo vertelde Sofie haar moeder over een aantal snacks die patiënten
krijgen op de afdeling. Ze had het over chocolaatjes, worstjes en nootjes. Dit
lijken veelal suikerrijke en vette producten die niet specifiek zullen bijdragen
aan ziektes zoals decubitus of ondervoeding. Het leek ons daarom een goed idee
om uit te zoeken wat voor voeding belangrijk is bij dit ziektebeeld. Het is daarbij
belangrijk dat we specifieke voedingsadviezen op gaan stellen en dit vertalen
naar echte snacks, die eventueel aan de patiënten gegeven kunnen worden.
Daarnaast willen we de verpleegkundigen wat bijbrengen over het belang van
een goede voedingstoestand. Een goede voedingstoestand kan veel bijdragen aan
de preventie of vermindering van bepaalde ziekte.
Daarnaast willen ook graag wat vertellen over ondervoeding. Dit komt geregeld
voor op deze afdeling en daarom is het belangrijk dat de verpleegkundigen hier
kennis van hebben. Ze gebruiken momenteel al een screeningsmethode, maar
hier is zeker nog ruimte voor ontwikkeling.
Als tip werd meegegeven dat we de presentatie interactief moeten houden om de
aandacht niet te verliezen. Daarom zullen wij gaan zoeken naar een manier om
de verpleegkundigen bij de les te houden en ervoor te zorgen dat de les niet saai
wordt. Daarnaast gaan we de informatie ook door middel van tabellen en
plaatjes overbrengen zodat het intressanter is dan enkel tekst.
Ons doel voor de klinische les is om kennis bij te brengen aan verpleegkundigen
zodat zij weten hoe ze moeten handelen bij patiënten met voedingsproblematiek
op de afdeling geriatrie. Daarnaast willen we het belang van een goede
voedingstoestand overbrengen.
3
, INHOUDSOPGAVE
INLEIDING 5
ST. ANTONIUS ZIEKENHUIS 5
GERIATRIE AFDELING 7
GERIATRIE PATIËNTEN 8
DOELEN 9
DECUBITUS 10
PREVALENTIE 11
RISICOFACTOREN 12
GEVOLGEN 12
PREVENTIE & CURATIEVE MAATREGELEN 12
ROL VOEDINGSSTOFFEN EN RICHTLIJN VOEDING 13
ENERGIE 13
EIWIT 13
VOCHT 13
VITAMINE C, VITAMINE E EN ZINK 14
LITERATUUR OVER VITAMINES EN MINERALEN ADVIEZEN 15
HET NUT VAN EIWITTEN BIJ DECUBITUS 15
VOORBEELD DAGMENU PERSOON MET DECUBITUS 16
WANNEER HAAL JE DE DIËTIST ERBIJ? 18
PRAKTISCHE TIPS VOOR VERPLEEGKUNDIGE OP EEN RIJTJE 18
ONDERVOEDING 19
PREVALENTIE 20
OORZAKEN 20
RISICO FACTOREN 21
GEVOLGEN 22
ROL VERPLEEGKUNDIGE BIJ ONDERVOEDING 25
DOEL BEHANDELPLAN 27
VOEDINGSINTERVENTIE BIJ ONDERVOEDING 27
HUIDIGE AANPAK ONDERVOEDING 28
VOEDINGSRICHTLIJN OUDEREN MET ONDERVOEDING 28
VERGELIJKING DAGMENU GEZONDE PATIËNT EN ONDERVOEDE PATIËNT 30
BEWEEGINTERVENTIES BIJ ONDERVOEDING IN HET ZIEKENHUIS 32
AANBEVELINGEN EN ADVIEZEN VOOR DE VERPLEEGKUNDIGE 32
BIJLAGES 34
BIJLAGE 1: EIWITRIJKE TUSSENDOORTJES VAN HET MEDISCH CENTRUM LEEUWARDEN 34
BIJLAGE 2: EIWITGEHALTE IN VERSCHILLENDE PRODUCTEN 35
BIJLAGE 3: HUIDIGE TUSSENTIJDSE VERSTREKKINGEN 36
LITERATUURLIJST 37
4
