Samenvatting Hoofdstuk 4 De Brabander
'De boel bij elkaar houden'
4.1 De democratie democratische rechtsstaat
*Principes van de rechtsstaat
Deze principes zijn: vrijheid, gelijkheid, bescherming tegen de macht van de regering en de
scheiding van de kerk en de staat.
*Scheiding der machten (Montesquieu)
Ook wel de trias politica genoemd, Montesquieu was de bedenker
van deze scheiding der machten. Dit zorgt ervoor dat de overheid
niet zomaar de wet kan veranderen. Montesquieu zei dat er bij de
trias politica 3 soorten machten horen:
1. Wetgevende macht> orgaan of persoon die de wetten maakt
bepaalt of iets goed of niet goed is> voorbeeld: regering
2. Rechterlijke macht> bepalen of het wel of niet goed is>
voorbeeld: de rechter
3. Uitvoerende macht> degene die de straffen uitvoert>
voorbeeld: de politie
*Rechtsbescherming
-Houdt in dat de overheid een onthoudingsplicht heeft. Vrijheden van mensen mogen niet
worden ingeperkt.
-Mensen mogen zich verdedigen, wanneer ze worden aangeklaagd.
-Iedereen moet zijn vervolging kunnen laten toetsen door een rechter, dit wordt ook wel de
habeas corpus- bepaling genoemd.
*De rechtstaat en het sociaal werk
-Maatschappelijk werkers mogen niet een kind uit huis plaatsen
-We mogen verstandelijk gehandicapten niet verbieden een kind te nemen.
-De overheid kent ook een zorgplicht, dit is dat ze een actieve houding en een positieve
verplichting hebben tegenover haar burgers ten aanzien van het realiseren van sociale
grondrechten.
Natuurstaat= een toestand zonder regels, wetten, normen, rechten en plichten waaraan we
ons moeten houden en die het samenleven regelen.
Het begrip ‘natuurstaat’ staat verbonden met het begrip; ‘natuurrecht’.
Natuurrecht= Een onvervreemdbaar recht dat onlosmakelijk is verbonden met het feit dat
we mens zijn. Voorbeelden van natuurrechten zijn: vrijheid en gelijkheid, zodra er
natuurrechten worden afgenomen, wordt ons mens- zijn aangetast.
Sociaal contract= een metafoor (beeldspraak) en geeft antwoord op de vraag hoe de
verhoudingen, rechten en plichten tussen burgers en overheid moeten worden geregeld, het
sociaal contract beschrijft aan welke eisen en voorwaarden moet worden voldaan om een
ideale, veilige samenleving te realiseren waarin het natuurrecht op vrijheid en gelijkheid
wordt gerespecteerd.
'De boel bij elkaar houden'
4.1 De democratie democratische rechtsstaat
*Principes van de rechtsstaat
Deze principes zijn: vrijheid, gelijkheid, bescherming tegen de macht van de regering en de
scheiding van de kerk en de staat.
*Scheiding der machten (Montesquieu)
Ook wel de trias politica genoemd, Montesquieu was de bedenker
van deze scheiding der machten. Dit zorgt ervoor dat de overheid
niet zomaar de wet kan veranderen. Montesquieu zei dat er bij de
trias politica 3 soorten machten horen:
1. Wetgevende macht> orgaan of persoon die de wetten maakt
bepaalt of iets goed of niet goed is> voorbeeld: regering
2. Rechterlijke macht> bepalen of het wel of niet goed is>
voorbeeld: de rechter
3. Uitvoerende macht> degene die de straffen uitvoert>
voorbeeld: de politie
*Rechtsbescherming
-Houdt in dat de overheid een onthoudingsplicht heeft. Vrijheden van mensen mogen niet
worden ingeperkt.
-Mensen mogen zich verdedigen, wanneer ze worden aangeklaagd.
-Iedereen moet zijn vervolging kunnen laten toetsen door een rechter, dit wordt ook wel de
habeas corpus- bepaling genoemd.
*De rechtstaat en het sociaal werk
-Maatschappelijk werkers mogen niet een kind uit huis plaatsen
-We mogen verstandelijk gehandicapten niet verbieden een kind te nemen.
-De overheid kent ook een zorgplicht, dit is dat ze een actieve houding en een positieve
verplichting hebben tegenover haar burgers ten aanzien van het realiseren van sociale
grondrechten.
Natuurstaat= een toestand zonder regels, wetten, normen, rechten en plichten waaraan we
ons moeten houden en die het samenleven regelen.
Het begrip ‘natuurstaat’ staat verbonden met het begrip; ‘natuurrecht’.
Natuurrecht= Een onvervreemdbaar recht dat onlosmakelijk is verbonden met het feit dat
we mens zijn. Voorbeelden van natuurrechten zijn: vrijheid en gelijkheid, zodra er
natuurrechten worden afgenomen, wordt ons mens- zijn aangetast.
Sociaal contract= een metafoor (beeldspraak) en geeft antwoord op de vraag hoe de
verhoudingen, rechten en plichten tussen burgers en overheid moeten worden geregeld, het
sociaal contract beschrijft aan welke eisen en voorwaarden moet worden voldaan om een
ideale, veilige samenleving te realiseren waarin het natuurrecht op vrijheid en gelijkheid
wordt gerespecteerd.
