Colleges formeel belastingrecht
College 1
Fiscale literatuur:
Fraus legis hoeft niet
invordering aansprakelijkheden hoeven niet, de rest wel
andere hoofdstukken wel lezen.
Kluwer / ndfr.nl (alles van SDU) artikelgewijs commentaar tegenhanger vakstudienieuws kluwer /
minifin.nl (site ministerie van financiën) / rechtspraak.nl / site belastingdienst.
Kluwer uitgaven en dan onder f fiscale boeken
onder m modellen voor de rechtspraktijk voor praktische opdracht. kijken bij belastingen.
onder v vakstudienieuws meest recente arresten etc. / vakstudieserie per artikel vind je
commentaar.
Materiële wet nodig in dit vak wijze van heffing of eventueel uitzondering?
doel formeel belastingrecht waarborg dat belastingbedragen die uit materiële wetten
voortvloeien geheven en betaald worden.
Bronnen:
Awb, AWR, invorderingswet, leidraad invordering (staat in reader), besluit fiscaal bestuursrecht
(wettenbundel), protocol AAFD (richtlijnen: bestuurlijke of strafrechtelijke traject), wet op
internationale bijstandsverlnening, materiële wet (wijze heffing), beleidsregels, jurisprudentie.
Belastingrecht is bestuursrecht. Relatie burger – overheid (belastingplichtige en bestuursorgaan).
H 6,7,8 procesrecht in AWB men wil meer Awb conform gaan regelgeven, dus minder
bijzondere bepalingen in bijvoorbeeld de AWR.
Weten waar je alles kunt vinden in de wet hoofdstukindeling etc.
AWB: bescherming burgers tegen overheid en AWR: formalisering materiële belastingrecht.
Fiscaal bestuursrecht gesloten stelsel bezwaar en beroep.
Heffing van belastingen: vaststelling omvang belastingschuld (inspecteur)
invordering= betaling en inning belastingschuld (ontvanger)
heffingsmethode: aanslag (aangifte – aanslag – betaling) IB, VPB erf/schenk / aangiftemethoden (hier
mist de aanslag) OB LB Div bel BPM.
Fiscale sancties:
fiscus afhankelijk van informatie: aangifte / informatiebeschikking / wettelijke verplichting
bij geen of onvoldoende (juiste) info fiscale sancties.
Bestuurlijke boetes: verzuim- (67a-cb AWR / H2 BBBB) en vergrijpboetes (67cc-f / H 3 BBBB).
• overtreder 5:1 Awb 67o AWR
• Strafrechtelijke sancties (art. 68-69a AWR)
• Ne bis in idem: art. 5:43 Awb
• Una via: art. 5:44 Awb
Na heffing inning (invordering). Ontvanger bevoegd.
aansprakelijkheden IW H6 niet in dit vak.
,Zie slides college voor alle artikelen.
Gastspreker college 1:
FIOD opsporingsinstantie belastingdienst. Als vergrijpboete niet meer voldoende is, dan strafrecht
in dan krijg je te maken met de FIOD.
+- 1500 fte’s (personen)
Belangrijkste 4 diensten: toeslagen / belastingen / douane / FIOD.
Handhavingsarrangement kijken hoeveel uren er beschikbaar zijn per jaar en hoeveel onderzoek
daarmee kan worden gedaan.
Verdachtentransactie bijvoorbeeld auto met cash gekocht en wordt verdacht gevonden.
kunnen in elk onderzoek meedraaien, ook bijvoorbeeld in een moordzaak. (maar dan wordt er
gefocust op financiële zaken).
Verschillen fiscaal bestuurs en fiscaal strafrecht:
Fiscale Bestuursrecht:
voor belastingplichtige geldt meewerkverplichting.
bijvoorbeeld belastingdienst is bevoegd
Fiscale Strafrecht:
FIOD onder leiding functioneel parket is bevoegd
voor verdachte geldt geen meewerkverplichting. De verdachte heeft ook diverse rechten.
Bevoegdheden FIOD:
- Aanhouding buiten heterdaad
- Inverzekeringsstelling
- OvJ doorzoeking etc.
College 2:
A.B.B.B / vaststellingsovereenkomst.
Functies a.b.b.b.
bestuurshandelingen eerst toetsen aan wet en daarna aan a.b.b.b.
a.b.b.b. aanvullende werking: aanvullen als wet beslisruimte bevat.
derogerende werking: strijd met wettelijke bepaling? Kan a.b.b.b. de wet aan de kant zetten? ja,
de toepassing contra-legem ( concrete toezegging inspecteur gaat voor wet bijvoorbeeld) hier wel
rekening houden met belangen van derden, in normaal bestuursrecht heel belangrijk, maar in fiscaal
recht eigenlijk bijna nooit.
Fiscaal compromis is een vaststellingsovereenkomst (7:900)
instrument bij horizontaal toezicht.
handig middel om tot overeenstemming te komen bij onduidelijkheden.
rechtsvragen veel kritischer bekeken voordat er toezegging / uitspraak wordt gedaan. Wordt vaak
naar kennisgroepen gegaan om te vragen.
ligt op grens privaat- en publiekrecht
Partijen belastingplichtige en inspecteur of ontvanger
Pacta sunt servanda en a.b.b.b.
voorfase fiscale beschikking.
, 52a lid 4 AWR
7:902 BW vaststelling contra-legem geldig tenzij… in strijd met goede zeden of openbare orde.
aansluiting 3:40 lid 1 BW.
fiscaal compromis mag dus niet als het ‘zo zeer’ in strijd is met een wettelijke regeling.
overeenkomst moet het doel hebben recht te doen aan juiste wetstoepassing.
Art. 64 AWR. doelmatige belastingheffing. Je mag niks afspreken waardoor je een lagere
belastingschuld krijgt wordt gebruikt door fiscus voor praktische belastingheffing.
Navorderen mag 12 jaar. stel bankrekening in buitenland en inspecteur komt er na 12 jaar pas
achter, dan mag er via 64AWR worden geregeld dat er niet 12 brieven hoeven te komen, maar dat
dat samen in 1 brief mag.
Onderscheid a.b.b.b.:
gecodificeerd en niet gecodificeerd.
formeel / materieel
formele beginselen zien op hoe besluiten tot stand behoren te worden gebracht. schending
hoeft niet altijd aangepast te worden.
materiële beginselen zien op inhoud besluit geschonden, dan moet besluit worden aangepast.
Formele Beginselen
• Het formele zorgvuldigheidsbeginsel (onderzoeksplicht) art. 3:2 Awb !
• Het fairplay beginsel art. 2:4 Awb deels
• Het verbod van détournement de procédure -
• Het gebod van belangenafweging art. 3:4, lid 1 Awb
• Het gebod van een draagkrachtige en kenbare motivering art. 3:46-3:50 Awb
• Het formele rechtszekerheidsbeginsel -
Fair play verbod om vooringenomen te zijn inspecteur.
Materiële Beginselen
• Het verbod van détournement de pouvoir art. 3:3 Awb (Hoofdzaken formeel belastingrecht, p.
192 formeel op tentamen kun je hem dus zowel materieel als formeel noemen.)
• Het materiële zorgvuldigheidsbeginsel art. 3:4, lid 2 Awb
• Het evenredigheidsbeginsel art. 3:4, lid 2 Awb
• Het materiële rechtszekerheidsbeginsel -
• Het vertrouwensbeginsel -
• Het gelijkheidsbeginsel -
Materiële zorgvuldigheid
- overheidsmaatregelen zo min mogelijk schade veroorzaken / gevolgen mogen niet onevenredig zijn.
nadeelcompensatie schadevergoeding bij rechtmatige daad is er niet in fiscale recht.
niet onevenredig: beginsel van de minste pijn / proportionaliteitsbeginsel.
Gelijkheidsbeginsel:
rechtens en feitelijk gelijke gevallen.
- begunstigend beleid (niet gepubliceerd, want anders gelijkheidsbeginsel(vertrouwensbeginsel moet
dit zijn denk ik)), óf
- oogmerk van begunstiging, óf
College 1
Fiscale literatuur:
Fraus legis hoeft niet
invordering aansprakelijkheden hoeven niet, de rest wel
andere hoofdstukken wel lezen.
Kluwer / ndfr.nl (alles van SDU) artikelgewijs commentaar tegenhanger vakstudienieuws kluwer /
minifin.nl (site ministerie van financiën) / rechtspraak.nl / site belastingdienst.
Kluwer uitgaven en dan onder f fiscale boeken
onder m modellen voor de rechtspraktijk voor praktische opdracht. kijken bij belastingen.
onder v vakstudienieuws meest recente arresten etc. / vakstudieserie per artikel vind je
commentaar.
Materiële wet nodig in dit vak wijze van heffing of eventueel uitzondering?
doel formeel belastingrecht waarborg dat belastingbedragen die uit materiële wetten
voortvloeien geheven en betaald worden.
Bronnen:
Awb, AWR, invorderingswet, leidraad invordering (staat in reader), besluit fiscaal bestuursrecht
(wettenbundel), protocol AAFD (richtlijnen: bestuurlijke of strafrechtelijke traject), wet op
internationale bijstandsverlnening, materiële wet (wijze heffing), beleidsregels, jurisprudentie.
Belastingrecht is bestuursrecht. Relatie burger – overheid (belastingplichtige en bestuursorgaan).
H 6,7,8 procesrecht in AWB men wil meer Awb conform gaan regelgeven, dus minder
bijzondere bepalingen in bijvoorbeeld de AWR.
Weten waar je alles kunt vinden in de wet hoofdstukindeling etc.
AWB: bescherming burgers tegen overheid en AWR: formalisering materiële belastingrecht.
Fiscaal bestuursrecht gesloten stelsel bezwaar en beroep.
Heffing van belastingen: vaststelling omvang belastingschuld (inspecteur)
invordering= betaling en inning belastingschuld (ontvanger)
heffingsmethode: aanslag (aangifte – aanslag – betaling) IB, VPB erf/schenk / aangiftemethoden (hier
mist de aanslag) OB LB Div bel BPM.
Fiscale sancties:
fiscus afhankelijk van informatie: aangifte / informatiebeschikking / wettelijke verplichting
bij geen of onvoldoende (juiste) info fiscale sancties.
Bestuurlijke boetes: verzuim- (67a-cb AWR / H2 BBBB) en vergrijpboetes (67cc-f / H 3 BBBB).
• overtreder 5:1 Awb 67o AWR
• Strafrechtelijke sancties (art. 68-69a AWR)
• Ne bis in idem: art. 5:43 Awb
• Una via: art. 5:44 Awb
Na heffing inning (invordering). Ontvanger bevoegd.
aansprakelijkheden IW H6 niet in dit vak.
,Zie slides college voor alle artikelen.
Gastspreker college 1:
FIOD opsporingsinstantie belastingdienst. Als vergrijpboete niet meer voldoende is, dan strafrecht
in dan krijg je te maken met de FIOD.
+- 1500 fte’s (personen)
Belangrijkste 4 diensten: toeslagen / belastingen / douane / FIOD.
Handhavingsarrangement kijken hoeveel uren er beschikbaar zijn per jaar en hoeveel onderzoek
daarmee kan worden gedaan.
Verdachtentransactie bijvoorbeeld auto met cash gekocht en wordt verdacht gevonden.
kunnen in elk onderzoek meedraaien, ook bijvoorbeeld in een moordzaak. (maar dan wordt er
gefocust op financiële zaken).
Verschillen fiscaal bestuurs en fiscaal strafrecht:
Fiscale Bestuursrecht:
voor belastingplichtige geldt meewerkverplichting.
bijvoorbeeld belastingdienst is bevoegd
Fiscale Strafrecht:
FIOD onder leiding functioneel parket is bevoegd
voor verdachte geldt geen meewerkverplichting. De verdachte heeft ook diverse rechten.
Bevoegdheden FIOD:
- Aanhouding buiten heterdaad
- Inverzekeringsstelling
- OvJ doorzoeking etc.
College 2:
A.B.B.B / vaststellingsovereenkomst.
Functies a.b.b.b.
bestuurshandelingen eerst toetsen aan wet en daarna aan a.b.b.b.
a.b.b.b. aanvullende werking: aanvullen als wet beslisruimte bevat.
derogerende werking: strijd met wettelijke bepaling? Kan a.b.b.b. de wet aan de kant zetten? ja,
de toepassing contra-legem ( concrete toezegging inspecteur gaat voor wet bijvoorbeeld) hier wel
rekening houden met belangen van derden, in normaal bestuursrecht heel belangrijk, maar in fiscaal
recht eigenlijk bijna nooit.
Fiscaal compromis is een vaststellingsovereenkomst (7:900)
instrument bij horizontaal toezicht.
handig middel om tot overeenstemming te komen bij onduidelijkheden.
rechtsvragen veel kritischer bekeken voordat er toezegging / uitspraak wordt gedaan. Wordt vaak
naar kennisgroepen gegaan om te vragen.
ligt op grens privaat- en publiekrecht
Partijen belastingplichtige en inspecteur of ontvanger
Pacta sunt servanda en a.b.b.b.
voorfase fiscale beschikking.
, 52a lid 4 AWR
7:902 BW vaststelling contra-legem geldig tenzij… in strijd met goede zeden of openbare orde.
aansluiting 3:40 lid 1 BW.
fiscaal compromis mag dus niet als het ‘zo zeer’ in strijd is met een wettelijke regeling.
overeenkomst moet het doel hebben recht te doen aan juiste wetstoepassing.
Art. 64 AWR. doelmatige belastingheffing. Je mag niks afspreken waardoor je een lagere
belastingschuld krijgt wordt gebruikt door fiscus voor praktische belastingheffing.
Navorderen mag 12 jaar. stel bankrekening in buitenland en inspecteur komt er na 12 jaar pas
achter, dan mag er via 64AWR worden geregeld dat er niet 12 brieven hoeven te komen, maar dat
dat samen in 1 brief mag.
Onderscheid a.b.b.b.:
gecodificeerd en niet gecodificeerd.
formeel / materieel
formele beginselen zien op hoe besluiten tot stand behoren te worden gebracht. schending
hoeft niet altijd aangepast te worden.
materiële beginselen zien op inhoud besluit geschonden, dan moet besluit worden aangepast.
Formele Beginselen
• Het formele zorgvuldigheidsbeginsel (onderzoeksplicht) art. 3:2 Awb !
• Het fairplay beginsel art. 2:4 Awb deels
• Het verbod van détournement de procédure -
• Het gebod van belangenafweging art. 3:4, lid 1 Awb
• Het gebod van een draagkrachtige en kenbare motivering art. 3:46-3:50 Awb
• Het formele rechtszekerheidsbeginsel -
Fair play verbod om vooringenomen te zijn inspecteur.
Materiële Beginselen
• Het verbod van détournement de pouvoir art. 3:3 Awb (Hoofdzaken formeel belastingrecht, p.
192 formeel op tentamen kun je hem dus zowel materieel als formeel noemen.)
• Het materiële zorgvuldigheidsbeginsel art. 3:4, lid 2 Awb
• Het evenredigheidsbeginsel art. 3:4, lid 2 Awb
• Het materiële rechtszekerheidsbeginsel -
• Het vertrouwensbeginsel -
• Het gelijkheidsbeginsel -
Materiële zorgvuldigheid
- overheidsmaatregelen zo min mogelijk schade veroorzaken / gevolgen mogen niet onevenredig zijn.
nadeelcompensatie schadevergoeding bij rechtmatige daad is er niet in fiscale recht.
niet onevenredig: beginsel van de minste pijn / proportionaliteitsbeginsel.
Gelijkheidsbeginsel:
rechtens en feitelijk gelijke gevallen.
- begunstigend beleid (niet gepubliceerd, want anders gelijkheidsbeginsel(vertrouwensbeginsel moet
dit zijn denk ik)), óf
- oogmerk van begunstiging, óf
