Hoofdstuk 1
1.1 Soorten markten
Concrete markt: vragers en aanbieders komen op bepaalde tijden direct met elkaar in
contact.
Abstracte markt: er is geen sprake van een plaats waar vragers en aanbieders elkaar
ontmoeten. Een abstracte markt is vaak wel opgebouwd uit heel veel kleinere markten, denk
bijvoorbeeld aan webwinkels en supermarkten.
Er zijn veel verschillende soorten markten
- goederen/dienstenmarkt
- arbeidsmarkt
- vermogensmarkt
- valutamarkt
Op de arbeidsmarkt zijn de vragers de werkgevers en de aanbieders de werknemers. Het
evenwicht komt tot stand door de vraag- en aanbod lijn. Op de vermogensmarkt zijn de
ondernemingen de aanbieders van vermogen en de particulieren de vragers van vermogen.
De prijs komt tot stand door de rente en de marktwerking. Op de valutamarkt zijn de
buitenlandse en binnenlandse partijen de vragers/aanbieders. De prijs komt tot stand door
de wisselkoers. Een voorbeeld van de goederen/dienstenmarkt is de kledingmarkt. Het
winkeld publiek zijn de vragers en de winkels zijn de aanbieders van kleding.
Omzet = afzet × prijs
Hoofdstuk 2
1
, 2.1 De vraag naar een product
Als consument ben je vrager van een goed, als verkoper ben je aanbieder van een goed. In
de individuele vraaglijn (zie afbeelding hiernaast) kun je zien hoeveel iemand bereidt is te
betalen voor een product.
Verschuiving over of langs de vraaglijn
Verschuiving over of langs de vraaglijn (zie afbeelding) vindt plaats als de prijs van het
product daalt/stijgt. Als de prijs veranderd, is de consument bereid om of meer van het
product te kopen, of minder.
Verschuiving van de vraaglijn
Verschuiving van de vraaglijn (zie afbeelding) ontstaat als:
- de smaak van de consument verandert.
- het inkomen van de consument verandert
- prijzen van andere producten veranderen
Iemand heeft een reclame gezien waarin een product gepromoot wordt.
Hierdoor is hij/zij bereid om bij elke prijs meer producten te kopen. In
dat geval verschuift de vraaglijn naar rechts → er komt meer
vraag naar.
Complementaire goederen: goederen die elkaar aanvullen (broek en een broekriem).
Substitutiegoederen: goederen die elkaar kunnen vervangen (A-merken en B-merken).
Als je de invloed op een vraaglijn wil onderzoeken, moet je aannemen dat alle factoren,
behalve 1, constant blijven. Dit noem je ceteris paribus.
Van individuele naar collectieve vraaglijn
De gezamenlijke vraag van alle consumenten samen noem je de collectieve vraaglijn. Dit
geeft het verband weer tussen de prijs van een product en de totale vraag ernaar. Je vindt
deze door alle individuele vragen samen te voegen in 1 functie. (voorbeeld op pag 14).
Omdat deze lijn is afgeleid van individuele vraaglijnen spelen dezelfde factoren mee die de
vraag kunnen beïnvloeden, zoals inkomen, smaak etc.
2.2 Hoe sterk reageert de vraag naar een product op een prijsverandering
Om te weten hoe sterk de vraag reageert op een prijsverandering heb je de prijselasticiteit
van de vraag nodig. De prijselasticiteit van de vraag geeft aan hoe sterk de vraag reageert
op een prijsverandering. Bij een procentuele verandering staat de actie in de noemer en het
gevolg in de teller. De prijselasticiteit is een instrument om te berekenen of het verstandig
om de prijs van een product te veranderen.
Procentuele verandering van de gevraagde hoeveelheid
Ev =
Procentuele verandering van de prijs
Is de absolute waarde van de prijselasticiteit groter dan 1, dan is de vraag elastisch.
→ Bij verandering van de prijs verandert de vraag relatief meer dan de prijs.
Is de absolute waarde van de prijselasticiteit kleiner dan 1, dan is de vraag inelastisch.
→ Bij verandering van de prijs verandert de vraag relatief minder dan de prijs.
2
1.1 Soorten markten
Concrete markt: vragers en aanbieders komen op bepaalde tijden direct met elkaar in
contact.
Abstracte markt: er is geen sprake van een plaats waar vragers en aanbieders elkaar
ontmoeten. Een abstracte markt is vaak wel opgebouwd uit heel veel kleinere markten, denk
bijvoorbeeld aan webwinkels en supermarkten.
Er zijn veel verschillende soorten markten
- goederen/dienstenmarkt
- arbeidsmarkt
- vermogensmarkt
- valutamarkt
Op de arbeidsmarkt zijn de vragers de werkgevers en de aanbieders de werknemers. Het
evenwicht komt tot stand door de vraag- en aanbod lijn. Op de vermogensmarkt zijn de
ondernemingen de aanbieders van vermogen en de particulieren de vragers van vermogen.
De prijs komt tot stand door de rente en de marktwerking. Op de valutamarkt zijn de
buitenlandse en binnenlandse partijen de vragers/aanbieders. De prijs komt tot stand door
de wisselkoers. Een voorbeeld van de goederen/dienstenmarkt is de kledingmarkt. Het
winkeld publiek zijn de vragers en de winkels zijn de aanbieders van kleding.
Omzet = afzet × prijs
Hoofdstuk 2
1
, 2.1 De vraag naar een product
Als consument ben je vrager van een goed, als verkoper ben je aanbieder van een goed. In
de individuele vraaglijn (zie afbeelding hiernaast) kun je zien hoeveel iemand bereidt is te
betalen voor een product.
Verschuiving over of langs de vraaglijn
Verschuiving over of langs de vraaglijn (zie afbeelding) vindt plaats als de prijs van het
product daalt/stijgt. Als de prijs veranderd, is de consument bereid om of meer van het
product te kopen, of minder.
Verschuiving van de vraaglijn
Verschuiving van de vraaglijn (zie afbeelding) ontstaat als:
- de smaak van de consument verandert.
- het inkomen van de consument verandert
- prijzen van andere producten veranderen
Iemand heeft een reclame gezien waarin een product gepromoot wordt.
Hierdoor is hij/zij bereid om bij elke prijs meer producten te kopen. In
dat geval verschuift de vraaglijn naar rechts → er komt meer
vraag naar.
Complementaire goederen: goederen die elkaar aanvullen (broek en een broekriem).
Substitutiegoederen: goederen die elkaar kunnen vervangen (A-merken en B-merken).
Als je de invloed op een vraaglijn wil onderzoeken, moet je aannemen dat alle factoren,
behalve 1, constant blijven. Dit noem je ceteris paribus.
Van individuele naar collectieve vraaglijn
De gezamenlijke vraag van alle consumenten samen noem je de collectieve vraaglijn. Dit
geeft het verband weer tussen de prijs van een product en de totale vraag ernaar. Je vindt
deze door alle individuele vragen samen te voegen in 1 functie. (voorbeeld op pag 14).
Omdat deze lijn is afgeleid van individuele vraaglijnen spelen dezelfde factoren mee die de
vraag kunnen beïnvloeden, zoals inkomen, smaak etc.
2.2 Hoe sterk reageert de vraag naar een product op een prijsverandering
Om te weten hoe sterk de vraag reageert op een prijsverandering heb je de prijselasticiteit
van de vraag nodig. De prijselasticiteit van de vraag geeft aan hoe sterk de vraag reageert
op een prijsverandering. Bij een procentuele verandering staat de actie in de noemer en het
gevolg in de teller. De prijselasticiteit is een instrument om te berekenen of het verstandig
om de prijs van een product te veranderen.
Procentuele verandering van de gevraagde hoeveelheid
Ev =
Procentuele verandering van de prijs
Is de absolute waarde van de prijselasticiteit groter dan 1, dan is de vraag elastisch.
→ Bij verandering van de prijs verandert de vraag relatief meer dan de prijs.
Is de absolute waarde van de prijselasticiteit kleiner dan 1, dan is de vraag inelastisch.
→ Bij verandering van de prijs verandert de vraag relatief minder dan de prijs.
2
