Samenvatting 3.7: fixed 1, 2, 4

H.W. Anselm Wiskott, Fixed Prosthodontics Principles and Clinics; Quintessence Publishing, 2011
Hoofdstuk 1
Introductie
 Mensen willen steeds jonger blijven  daar hoort ook de mond bij
o Het verliezen van tanden is functioneel en cosmetisch
traumatisch  minder zelfvertrouwen, emotionele balans
en algemene kwaliteit van level.
 Prothetiek vervangt de verloren elementen
o Hierbij is er fixed en verwijderbare.
o Er worden dan natuurlijk elementen vervangen en niet-
biologische materiaal in de plaats gestopt  hangt dus al
van de biocompatibilieit.
 Materialen moeten chemisch en fysiek goed
zijn, maar ook sterk en weerstand kunnen
bieden.
 Eerst moet er een tandarts beoordelen of een prothese wel van toepassing is volgens standaarden en daarna moet ook de
mening/ernst van de patiënt in kaart gebracht worden.
o Klachten kunnen zijn met kauwen, spreken, uiterlijk of de algemene gezondheid.
 Bij het verlies van elementen zijn er meerdere oplossingen mogelijk
Prevalentie en oorzaken van tandverlies
 In het eerste deel van de 20e eeuw, was het verliezen van tanden onvermijdelijk en hoorde het bij het ouder worden  na preventie
werd het minder.
o Edentaat: geen tanden meer hebben, maar ook als er een paar tanden weg zijn (partieel edentaat)
o Prevalentie: hoeveel iets voorkomt binnen een populatie  percentage van aangedane mensen relatief aan de gehele
populatie
o Incidentie: nieuwe mensen die last hebben gekregen van de ziekte/aandoening
o Demografie: karakteristieken van de populatie (leeftijd, gemiddeld inkomen of prevalentie van aandoeningen)
 Demografie van edentaat
o Meer oudere mensen, minder endentaten (1975 nog 50%, 2000 nog 10%).
o Verlies van tanden is het eindstadium van een infectieuze ziekte  cariës, parodontale ziekte of een periapicale laesie.
o oorzaken voor edentaat vinden werd door
onderzoekers door correlatie gedaan
o Indiviuden die sporadisch de tandarts bezoeken
meer cariës en parodontitis hebben dan mensen
die regelmatig gaan.
o Edentaat heeft geen effect op alle individuen,
maar er zijn verschillende factoren:
 Leeftijd: aantal missende tanden
neemt toe tijdens het leven. De leeftijd
van verliezen van tanden verschilt per
persoon.
 Socio-economische status: hoger
inkomen, betere orale
gezondheid. Mensen met
minder geld, hebben slechtere
mondsituatie en hoog aantal
edentaten. Deze mensen eten
meer suiker en minder
vitamines en mindere toegang
tot dentale zrog.
 Lifestyle: roken, alcohol, orale
hygiëne en gebruik van fluoride
tandpasta.
 Geslacht: vrouwen raken
sneller hun tanden kwijt dan
mannen. We weten niet hoe
dit komt
 Demografie van partiële edentaten
o Dit is een verschillend stadium van
dezelfde pathologische ziekte.
o In de westerse wereld is het verlies ong.
0,1-0,3 tand per persoon per jaar weg 
verschilt natuurlijk wel binnen patiënten
o De kans op verliezen van een element is
groter bij de aanwezigheid van een
ziekte, maar neemt ook toe in oudere mensen en mensen die minder bedeeld zijn.
 Oorzaken van tandverlies
o Tand kan geëxtraheerd zijn door een tandarts

, o Tand kan geëxtraheerd zijn door een niet-professional
 Geld heeft hier invloed op
o Tand is spontaan losgekomen na volledig verlies van de parodontale aanhechting of na trauma
o Oorzaken:
 Cariës
 Parodontitis  parodontale ondersteuning gaat weg
 Orthodontie
 Trauma
 Fractuur
 Protethiek
 Impactie  vooral bij M3, maar bij deze is er ook het risico op het ontwikkelen van peri-coronitis
 Vraag van de patiënt
 Andere redenen
o Cariës en parodontitis zijn de 2 hoofdfactoren bij het verlies van elementen
 Maar extractieredenen verschillen binnen verschillende landen.
o Het verliezen van een element heeft significante implicaties op patiënt niveau  voor het vervangen van het element
moet de tandarts eerst de oorzaak van het verlies vinden
 De oorzaak van het verlies van het element moet onder controle worden gebracht  anders meer verlies van
elementen
 Beteren van de orale hygiëne enz.
 Consequenties van tandverlies
o Meeste mensen vinden het moeilijk om te accepteren dat er elementen uit zijn gevallen
o Effecten kunnen in 3 categorieën verdeeld worden:
 Psychologische effecten
 Gevoelens van verdriet en hopeloos, omdat ze een deel van hunzelf kwijt zijn
 Ook esthetisch wordt het minder  schamen zich en verliezen uiteindelijk zelfvertrouwen
 Sociale effecten
 Restricties van sociaal gedrag  minder eten en lachen met publiek.
 Functionele effecten
 Vermaling van voedsel wordt minder  dieet wordt veranderd (zachter).
 Al het gezonde eten wordt vermeden , waardoor de vitamines, eitwitten en mineralen ook afnemen 
wel meer cholesterol en suikers
o Mensen de een extractie krijgen moeten wel voorbereidt worden op de emoties die ze kunnen gaan voelen en het effect
dat het kan gaan hebben op hun level.
Defecte tanden
 De elementen die worden vervangen door protethiek zullen niet meer hetzelfde zijn als de tanden die vervangen worden.
 Indices:
o DMFT: defecte, missende of gevulde elementen
o IOTN: gradeert de mate van malocclusie op basis van occlusale kenmerken en esthetische gebreken
o OHIP: dit is gemaakt door de patiënten. De kwaliteit van leven wordt gemeten
 Vragen over orale functie, orofaciale pijn, uiterlijk en psycosociale impact
Nodig hebben en demografie van fixed vs. Verwijderbare protethiek
 Vaststellen van het nodig hebben
o Protethiek verminderd de handicap, maar is geen oplossing voor de ziekte  ernst van de ziekte is subjectief en hangt af
van de eigen perceptie van de patiënt zelf.
o Patiënten hebben dan geen last van hun ziekte en ondergaan dan ook geen behandeling  sommige willen een
cosmetische correctie.
 Er is een verschil tussen normatieve en perceived need
 Normatief: als een expert zegt dat er wat aan de hand is
o De patiënt heeft dan een behandeling nodig
 Perceived: patiënt heeft het idee dat hij/zij een behandeling nodig heeft
o Normatieve need
 Er is medische zorg nodig, wanneer iemand een ziekte heeft of een handicap waar een goed oplossing voor is.
 Nood voor behandeling met fixed protethiek  bevat subjectiviteit, maar de meeste tandartsen
zeggen dat het een standaard procedure is bij:
o Defecten in het glazuur of dentine die niet meer te repareren zijn met
kunstharscompositieten
o Tanden die verloren zijn gegaan en delen van de tandboog worden vervangen 
uitzondering M2 en de tanden in de posteriore sextanten
 Boog stabiliteit is nodig
 Patiënt moet niet anders willen
o Distale overextensie posterior van de PM2 wordt gecorrigeerd net zoals de percieved need
van de patiënt.
 WHO wil 10 occluderende paren per patiënt
o Zichtbare estetische tekortomingen worden gecorrigeerd
o Aanwezige gebroken, defecte of andere foute restaraties
o Volledige boog edentaat, kan ook door fixed gedaan worden
 Fixed is goed voor het zelfvertrouwen van de patiënt  daarom nummer 1 voor de patiënt volgens de tandarts.

,  Nadeel: fixed niet altijd goed schoon te maken en uit de mond gehaald worden. verder geen vervaning
voor de zachte weefsels.
 Als er veel elementen missen dan komt de originele morfologie weer terug en zorgt het voor een
verbetering van de spraak en het algehele comfort.
o Perceived needs
 Perceptie van de patiënt van het belang van de tanden en hun relatie tot de orale en algemene gezondheid
 Klacht van de patiënt en de ernst
 Gok van de perceptie van de patiënt van de relatie tussen dentaal of de kwaliteit van leven.
 Gebruik van de tandarts  sporadisch of regulier
 Barrieres die ervoor zouden kunnen zorgen dat de patient geen zorg kan ontvangen: kosten, discofort, tijd, pijn
 Demografie van de fixed en verwijderbare protethiek
o Demografie




o Verschil tussen de landen en het verschil in gemiddeld inkomen, of de patiënt protethiek kan krijgen,prevalentie van
missende tanden en de dentale tegemoetkomingen van de verzekering
 In fine
o Omdat het zo duur is kan het niet door iedereen gebruikt worden
Protheses in de Tandheelkunde en de subdisciplines
 De protheseleer is het gebied in de tandheelkunde dat hoort bij het vervangen van een missende tand en is een onderdeel van de
prothese tandheelkunde.
o Dit is het gebied van tandheelkunde dat zich bezighoudt met de diagnose, behandeling en preventie van aandoeningen als
gevolg van het verlies van een tand of orale structuur.
o De behandeling bestaat uit het vervangen van biologische weefsel door een kunstmatige vervangingsmiddelen.
o Het doel is het herstellen van de patiënt zijn orale functie en het uiterlijk zonder schade aan te brengen aan het
omliggende weefsel.
 Traditionele protheses zijn opgedeeld in drie subdisciplines:
o Uitneembare prothese
 Het vervangen van tanden en bijbehorende structuren door een prothese die ook kunnen worden uitgenomen
door de patiënt.
 Het omvat zowel edentate patiënten als het missen van alle tanden in de boven of onderkaak.
 Laterale stabilisatie en retentie van uitneembare protheses komt tot stand via het klemmen om omliggend
weefsel en tanden of via bo geïntegreerde implantaten.
o Kaakchirurgie protheses
 Dit wordt toegepast bij orale, gelaat en fonetische defecten, meestal veroorzaakt door een trauma, ziekte of
aangeboren afwijkingen.
 Het zijn bijvoorbeeld protheses die missende delen van het palatum vervangen.
 Ze worden gemaakt van harde en zachte polymeren.
 Ze worden op een groot gebied toegepast en daarom is het van belang te weten wat het functionele of
cosmetische defect mee brengt, hoe het gestabiliseerd kan worden door omliggend weefsel en dat alle
externe protheses van een hoge kwaliteit moeten zijn
o Gefixeerde protheses
 Dit omvat het gebied dat missende tanden vervangt door gebruik te maken van structuren die permanent
aangebracht worden.
 Het omvat ook de restauratie van een deel van de tand wanneer die kapot is gegaan door cariës of een
trauma.
 In tegenstelling tot uitneembare protheses kunnen fixed protheses niet ondersteunend weefsel vervangen. En
zijn ze heel erg afhankelijk van de positie van de ondersteunende tanden of deel van de tand om hun functie uit
te oefenen.
Basisprincipes voor gefixeerde protheses
 Natuurlijk gebit:
o Het eerste basisprincipe is dat het overgebleven gedeelte van de kroon in de vorm van een afgeknotte kegel (taper) wordt
geprepareerd.
o Daarna wordt een restauratie gemaakt en uitgehold zodat het op elkaar past (zie afbeelding).
 Iets gelijks gebeurd wanneer de hele tand eruit is en de twee naast gelegen kronen worden gebruikt en
geprepareerd tot een kegel om vervolgens een brug op te plaatsen met in het midden een ‘dummy tand’.