8.2 Tijd van burgers en stoommachines (1800-1900)
1789 Franse Revolutie met als basis
-conflict tussen adel & geestelijkheid ↔ burgers
-adel & geestelijkheid (1e & 2e stand)
-vrijstelling van belastingen
-burgerij ( bourgeoisie / 3e stand)
-alle belastingen betalen
-te weinig vrijheid van mening
-te weinig vrijheid kooplieden en handel
1799: Bonaparte kwam alleen aan de macht
Nederland krijgt 1806 Lodewijk (broer) op troon nieuw koninkrijk Holland
8.2.1 Napoleon Bonaparte (1769-1821)
-geboren op Corsica (1769)
-9 jaar: verhuist naar Frankrijk
-basisschool: matige leerling
-kiest voor militaire carrière (valt hier ook niet op, 42ste van de 58 cadetten)
-revolutie biedt mogelijkheden:
-adel weg (gevlucht/slachtoffer revolutie)
-sneuvelden veel generaals in de vele oorlogen
Napoleon steeg gestaag in rang
De tijd tot de machtsgreep: 1789-1799
1789: -volgde 10 chaotische jaren
-willekeur machthebbers
Napoleon: staatsgreep (1799) niet bijzonder
Wel bijzonder: -op 30-jarige leeftijd: -rang van generaal
Benoemd zich tot 1e consul (gevolmachtigde)
-liet zich door 2 consuls bijstaan
Zorgde in begin voor rust en orde
Keizer
1804:
-schoof andere consuls terzijde
-kroonde zich tot keizer, in aanwezigheid van de paus
Na 10 jaar te zijn verlost van tiranniek geachte koning, ingeruild voor een keizer (geen samenwerking)
Een leven in het teken van oorlog
Oorlogen waren mee- & tegenwinden van zijn leven.
-Samen met Franse leger (nog geen leider):
-1796 trok op tegen Italië & Oostenrijk
-1798 met leger en wetenschappers naar Egypte
-Begin 19e eeuw gevreesd in Europa vanwege zijn machtsuitbreiding in Europa
-Versloeg coalitie van Engeland, Napels, Oostenrijk, Portugal, Rusland & Turkije
-dwong vrede
-1805: -versloeg Oostenrijk-Russische coalitie bij Tsjechische Austerlitz
-1 jaar later bij Jena nogmaals
1
, 8.2 Tijd van burgers en stoommachines (1800-1900)
De eerste tegenslagen
1806:
-1e tegenslagen:
-Spanje & Portugal vochten op een andere manier:
-guerrilla:
-bijgestaan door de Engelsen onder leiding van: hertog van: hertog van Wellington
-werden onverwachts aangevallen
Fransen vertrokken
1809:
-Fransen waren getraind voor veldslagen, dat ondervonden de Oostenrijkers
Oostenrijkers werden verslagen
Napoleon wilde terugkerende dreiging stoppen
trouwde met dochter Oostenrijkse keizer
had heel Europa (vasteland) onder controle, muv Engeland, Portugal, Rusland &Zweden
Rusland
Rusland:
-weigerde Continentale Stelsel (blokkade op handel van Engeland, met andere Europese staten) na te leven
Napoleon besluit Rusland aan te vallen: -met 500.000 man
-voorbereiding start 1811
De tocht naar Rusland
Tijd van:
-beperkte vervoersmogelijkheden
-communicatiemiddelen (telefoon & telegraaf) bestonden niet
-wegen, mn O-Europa, slecht
organisatie was indrukwekkend, maar onvoldoende
Eind juni 1812:
-Napoleon vertrekt met 500.000 man naar Rusland
14 september 1812:
-Napoleon bereikt Moskou met 250.000 mensen
Slechts 40.000 soldaten overleefden het
Ondergang
-reis Rusland (1812) werd ondergang
-weinig soldaten over
1813: verloor Volkerenslag bij Leipzig tegen Rusland, Oostenrijk, Zweden & Pruisen
Napoleon wordt (met keizertitel) gevangen gezet op Elba
-grenzen Frankrijk teruggebracht als in 1792
-Napoleon ontsnapt (26-27 februari)
-komt op 1 maart in Zuid-Frankrijk: zijn leger was nog maar 1400 man
2
1789 Franse Revolutie met als basis
-conflict tussen adel & geestelijkheid ↔ burgers
-adel & geestelijkheid (1e & 2e stand)
-vrijstelling van belastingen
-burgerij ( bourgeoisie / 3e stand)
-alle belastingen betalen
-te weinig vrijheid van mening
-te weinig vrijheid kooplieden en handel
1799: Bonaparte kwam alleen aan de macht
Nederland krijgt 1806 Lodewijk (broer) op troon nieuw koninkrijk Holland
8.2.1 Napoleon Bonaparte (1769-1821)
-geboren op Corsica (1769)
-9 jaar: verhuist naar Frankrijk
-basisschool: matige leerling
-kiest voor militaire carrière (valt hier ook niet op, 42ste van de 58 cadetten)
-revolutie biedt mogelijkheden:
-adel weg (gevlucht/slachtoffer revolutie)
-sneuvelden veel generaals in de vele oorlogen
Napoleon steeg gestaag in rang
De tijd tot de machtsgreep: 1789-1799
1789: -volgde 10 chaotische jaren
-willekeur machthebbers
Napoleon: staatsgreep (1799) niet bijzonder
Wel bijzonder: -op 30-jarige leeftijd: -rang van generaal
Benoemd zich tot 1e consul (gevolmachtigde)
-liet zich door 2 consuls bijstaan
Zorgde in begin voor rust en orde
Keizer
1804:
-schoof andere consuls terzijde
-kroonde zich tot keizer, in aanwezigheid van de paus
Na 10 jaar te zijn verlost van tiranniek geachte koning, ingeruild voor een keizer (geen samenwerking)
Een leven in het teken van oorlog
Oorlogen waren mee- & tegenwinden van zijn leven.
-Samen met Franse leger (nog geen leider):
-1796 trok op tegen Italië & Oostenrijk
-1798 met leger en wetenschappers naar Egypte
-Begin 19e eeuw gevreesd in Europa vanwege zijn machtsuitbreiding in Europa
-Versloeg coalitie van Engeland, Napels, Oostenrijk, Portugal, Rusland & Turkije
-dwong vrede
-1805: -versloeg Oostenrijk-Russische coalitie bij Tsjechische Austerlitz
-1 jaar later bij Jena nogmaals
1
, 8.2 Tijd van burgers en stoommachines (1800-1900)
De eerste tegenslagen
1806:
-1e tegenslagen:
-Spanje & Portugal vochten op een andere manier:
-guerrilla:
-bijgestaan door de Engelsen onder leiding van: hertog van: hertog van Wellington
-werden onverwachts aangevallen
Fransen vertrokken
1809:
-Fransen waren getraind voor veldslagen, dat ondervonden de Oostenrijkers
Oostenrijkers werden verslagen
Napoleon wilde terugkerende dreiging stoppen
trouwde met dochter Oostenrijkse keizer
had heel Europa (vasteland) onder controle, muv Engeland, Portugal, Rusland &Zweden
Rusland
Rusland:
-weigerde Continentale Stelsel (blokkade op handel van Engeland, met andere Europese staten) na te leven
Napoleon besluit Rusland aan te vallen: -met 500.000 man
-voorbereiding start 1811
De tocht naar Rusland
Tijd van:
-beperkte vervoersmogelijkheden
-communicatiemiddelen (telefoon & telegraaf) bestonden niet
-wegen, mn O-Europa, slecht
organisatie was indrukwekkend, maar onvoldoende
Eind juni 1812:
-Napoleon vertrekt met 500.000 man naar Rusland
14 september 1812:
-Napoleon bereikt Moskou met 250.000 mensen
Slechts 40.000 soldaten overleefden het
Ondergang
-reis Rusland (1812) werd ondergang
-weinig soldaten over
1813: verloor Volkerenslag bij Leipzig tegen Rusland, Oostenrijk, Zweden & Pruisen
Napoleon wordt (met keizertitel) gevangen gezet op Elba
-grenzen Frankrijk teruggebracht als in 1792
-Napoleon ontsnapt (26-27 februari)
-komt op 1 maart in Zuid-Frankrijk: zijn leger was nog maar 1400 man
2
