De zelf
1. Het ervaren zelf (zelfbewustzijn)
“self begins when consciousness turns around in a circle’’ - Baumeister
Geschenk van bewustzijn Vloek van zelfbewustzijn
- Introspective - Egoïsme, narcisme
- Vermogen andere realiteiten te - Zelfdeceptie
overdenken - Zelf-handicapping
- Humor - Schaamte, zelfverwijt, schuld
- Seksuele fantasie - Zorgen en piekeren
- Poëzie - Doodsangst
- Romans o Door ons vermogen om
- Lange termijn planning onszelf te projecteren in de
o Vooruit kijken naar de toekomst kunnen we inzien
toekomst en hier je handelen dat we dood zullen gaan en
naar aanpassen. niks er toe doet.
- Lange termijn zelf-reflectie - Boosaardigheid, intentioneel kwaad
- Moreel redeneren o Maximaliseren van pijn bij
o Evalueren wat eerlijk andere zien we niet bij
handelen is. andere diersoorten.
Alcohol en zelfbewustzijn
Mensen met een verhoogd bewustzijn na een faalervaring zullen meer alcohol consumeren. Dit
komt omdat alcohol ons ons zelfbewustzijn even doet vergeten/ verdwijnen.
Een voorbeeld hiervan zou zijn verliezen tijdens een heel belangrijke voetbal wedstrijd. De
meer zelfbewuste spelers zullen last hebben van piekeren, schaamte, zelfverwijt,, etc. om deze
emoties en gevoelens te doen verdwijnen. Wanneer deze spelers vervolgens de kans zoude
krijgen tot het consumeren van alcohol zullen de spelers met een hoger zelfbewustzijn meer
consumeren.
Andere vormen van ‘ontsnappen aan jezelf’ zouden spiritualiteit, masochisme, suïcide, etc.
2. Het zelfconcept
Vanuit abstracte zelfbeelden zijn er lijnen naar concrete doelen.
Helderheid zelfconcept
- In hoeverre zelfbeelden duidelijk omschreven zijn, met overtuiging worden onderschreven,
intern consistent zijn en stabiel over de tijd.
- Links met welzijn en geestelijke gezondheid.
o In een longitudinaal onderzoek naar de helderheid van het zelfconcept. De
helderheid van iemands zelfconcept correleert positief met de openheid van een
adolescent richting de ouders. Op basis hiervan kan gesteld worden dat je
zelfconcept niet alleen gevormd wordt, maar dat de intieme omgeving hierbij van
belang is. Daarnaast is er ook een afname in angst en depressie te meten in het
latere leven van deze adolescenten.
De helderheid van het zelf concept is belangrijk bij emoties als angst en
depressie.
, Hoe beter je weet wie je bent, hoe minder negatieve emoties.
Mogelijk omdat je minder snel dingen doet waar je niet blij van
wordt.
Structuur zelfconcept
- Zelf-complexiteit (Linville): differentiatie tussen verschillende aspecten van het zelf.
- Zelf-compartmentalisatie (Showers): Scheiding tussen positieve en negatieve aspecten van
het zelf.
De gefragmenteerde zelf is wanneer iemand allemaal verschillende persoonlijkheden heeft in
verschillende situaties. Dit hebben we allemaal een beetje. We zijn een ander persoon wanneer
we bij onze ouders zijn dan wanneer we bij onze vrienden zijn. Echter is dit ook kenmerkend aan
de borderline stoornis. Hierbij is er een gebrek aan verschillende zelfbeelden; men lijkt een totaal
ander persoon en er is gebrek aan eenheid.
Zelfvertrouwen (self-esteem)
- Evaluatie aspect zelfconcept
- Zwakke relatie met objectieve prestaties
- Sterke relatie affectieve stoornissen
- Kleine (maar betrouwbare) dip na scheiding ouders.
Mensen met een hoog zelfvertrouwen vinden zichzelf mogelijk knapper of beter presteren.
Echter wanneer dit objectief vergleken wordt zullen de mensen met een hoog zelfvertrouwen
niet beter of knapper zijn dan mensen met een laag zelfvertrouwen.
Er is wel een verband tussen depressie en angsten. Mensen met een hoog zelfvertrouwen zullen
minder angst en depressie ervaren. De oorzakelijke relatie hiertussen is nog niet aangetoond. Het
kan zijn dan mensen met een laag zelfvertrouwen angstiger zijn of dat angstigere mensen een
lager zelfvertrouwen hebben.
Scheiding is van grote invloed op het zelf vertrouwen en kan voor een grote dip hierin zorgen.
3. Sociale identiteit
In het leven hebben we allemaal dingen die hetzelfde blijven en veranderen. Het leven draait om
continuïteit en verandering. Deze cyclus verloopt niet altijd soepel.
- Identiteitscrisis: Angst bij het (her)definiëren van identiteit.
- Identitietstekort: Moeite bij het kiezen tussen identiteiten.
- Identiteitsconflict: Incompatibiliteit tussen identiteiten.
Met de komst van het internet is de mogelijkheid tot het uitproberen van verschillende
identiteiten heel sterk is toegenomen. Voor mensen met een gestigmatiseerde identiteit is er
veel meer ruimte om vanuit anoniemiteit een identiteit te ontwikkelen.
Echter is er ook heel veel kritiek op het internet en smartphones. Zo is er een afname in
sociale interacties als afspreken, dates, en seks. Daarnaast is er een toename in een gevoel van
eenzaamheid en slaap. Er zijn dus steeds meer aanwijzingen tussen het obsessieve gebruik van
smartphones en negatieve gevolgen.
1. Het ervaren zelf (zelfbewustzijn)
“self begins when consciousness turns around in a circle’’ - Baumeister
Geschenk van bewustzijn Vloek van zelfbewustzijn
- Introspective - Egoïsme, narcisme
- Vermogen andere realiteiten te - Zelfdeceptie
overdenken - Zelf-handicapping
- Humor - Schaamte, zelfverwijt, schuld
- Seksuele fantasie - Zorgen en piekeren
- Poëzie - Doodsangst
- Romans o Door ons vermogen om
- Lange termijn planning onszelf te projecteren in de
o Vooruit kijken naar de toekomst kunnen we inzien
toekomst en hier je handelen dat we dood zullen gaan en
naar aanpassen. niks er toe doet.
- Lange termijn zelf-reflectie - Boosaardigheid, intentioneel kwaad
- Moreel redeneren o Maximaliseren van pijn bij
o Evalueren wat eerlijk andere zien we niet bij
handelen is. andere diersoorten.
Alcohol en zelfbewustzijn
Mensen met een verhoogd bewustzijn na een faalervaring zullen meer alcohol consumeren. Dit
komt omdat alcohol ons ons zelfbewustzijn even doet vergeten/ verdwijnen.
Een voorbeeld hiervan zou zijn verliezen tijdens een heel belangrijke voetbal wedstrijd. De
meer zelfbewuste spelers zullen last hebben van piekeren, schaamte, zelfverwijt,, etc. om deze
emoties en gevoelens te doen verdwijnen. Wanneer deze spelers vervolgens de kans zoude
krijgen tot het consumeren van alcohol zullen de spelers met een hoger zelfbewustzijn meer
consumeren.
Andere vormen van ‘ontsnappen aan jezelf’ zouden spiritualiteit, masochisme, suïcide, etc.
2. Het zelfconcept
Vanuit abstracte zelfbeelden zijn er lijnen naar concrete doelen.
Helderheid zelfconcept
- In hoeverre zelfbeelden duidelijk omschreven zijn, met overtuiging worden onderschreven,
intern consistent zijn en stabiel over de tijd.
- Links met welzijn en geestelijke gezondheid.
o In een longitudinaal onderzoek naar de helderheid van het zelfconcept. De
helderheid van iemands zelfconcept correleert positief met de openheid van een
adolescent richting de ouders. Op basis hiervan kan gesteld worden dat je
zelfconcept niet alleen gevormd wordt, maar dat de intieme omgeving hierbij van
belang is. Daarnaast is er ook een afname in angst en depressie te meten in het
latere leven van deze adolescenten.
De helderheid van het zelf concept is belangrijk bij emoties als angst en
depressie.
, Hoe beter je weet wie je bent, hoe minder negatieve emoties.
Mogelijk omdat je minder snel dingen doet waar je niet blij van
wordt.
Structuur zelfconcept
- Zelf-complexiteit (Linville): differentiatie tussen verschillende aspecten van het zelf.
- Zelf-compartmentalisatie (Showers): Scheiding tussen positieve en negatieve aspecten van
het zelf.
De gefragmenteerde zelf is wanneer iemand allemaal verschillende persoonlijkheden heeft in
verschillende situaties. Dit hebben we allemaal een beetje. We zijn een ander persoon wanneer
we bij onze ouders zijn dan wanneer we bij onze vrienden zijn. Echter is dit ook kenmerkend aan
de borderline stoornis. Hierbij is er een gebrek aan verschillende zelfbeelden; men lijkt een totaal
ander persoon en er is gebrek aan eenheid.
Zelfvertrouwen (self-esteem)
- Evaluatie aspect zelfconcept
- Zwakke relatie met objectieve prestaties
- Sterke relatie affectieve stoornissen
- Kleine (maar betrouwbare) dip na scheiding ouders.
Mensen met een hoog zelfvertrouwen vinden zichzelf mogelijk knapper of beter presteren.
Echter wanneer dit objectief vergleken wordt zullen de mensen met een hoog zelfvertrouwen
niet beter of knapper zijn dan mensen met een laag zelfvertrouwen.
Er is wel een verband tussen depressie en angsten. Mensen met een hoog zelfvertrouwen zullen
minder angst en depressie ervaren. De oorzakelijke relatie hiertussen is nog niet aangetoond. Het
kan zijn dan mensen met een laag zelfvertrouwen angstiger zijn of dat angstigere mensen een
lager zelfvertrouwen hebben.
Scheiding is van grote invloed op het zelf vertrouwen en kan voor een grote dip hierin zorgen.
3. Sociale identiteit
In het leven hebben we allemaal dingen die hetzelfde blijven en veranderen. Het leven draait om
continuïteit en verandering. Deze cyclus verloopt niet altijd soepel.
- Identiteitscrisis: Angst bij het (her)definiëren van identiteit.
- Identitietstekort: Moeite bij het kiezen tussen identiteiten.
- Identiteitsconflict: Incompatibiliteit tussen identiteiten.
Met de komst van het internet is de mogelijkheid tot het uitproberen van verschillende
identiteiten heel sterk is toegenomen. Voor mensen met een gestigmatiseerde identiteit is er
veel meer ruimte om vanuit anoniemiteit een identiteit te ontwikkelen.
Echter is er ook heel veel kritiek op het internet en smartphones. Zo is er een afname in
sociale interacties als afspreken, dates, en seks. Daarnaast is er een toename in een gevoel van
eenzaamheid en slaap. Er zijn dus steeds meer aanwijzingen tussen het obsessieve gebruik van
smartphones en negatieve gevolgen.
