Beoordeling van het wetsvoorstel tot wijziging van het
Wetboek van Strafrecht
Beperken van de mogelijkheden om een taakstraf op
te leggen bij geweld tegen personen met een
publieke taak
Individuele opdracht Inleiding Rechtswetenschap
2023/2024
, Inleiding
Publieke dienstverleners die aangevallen worden tijdens het uitoefenen van hun functie, het
gebeurt steeds vaker. De afgelopen jaren duiken er steeds vaker krantenkoppen op die
luiden “Wéér hulpverleners belaagd met oud en nieuw”1 en “Politie: nog steeds
‘onacceptabel’ geweld met nieuwjaar”. 2 Het beperken van de mogelijkheden om een
taakstraf op te leggen bij geweld in openbare ambten zijn erop gericht de bescherming van
deze publieke dienstverleners te verbeteren door de straffen te verzwaren voor degenen die
geweld tegen hen plegen.3 Het sociale probleem dat deze wetgeving wil aanpakken is het
toenemende aantal gevallen waarin mensen die een publieke taken uitoefenen, zoals
hulpverleners en politieagenten, het slachtoffer worden van geweld tijdens het uitoefenen
van hun taken. Het is onaanvaardbaar om geweld te plegen tegen deze groepen en het doel
is om een duidelijk signaal af te geven dat de straffen preventief worden verhoogd als er
geweld wordt gepleegd tegen deze groepen. 4 Rond dit wetsvoorstel ontstaan grote
meningsverschillen, dit wordt controversieel genoemd. De wet is controversieel omdat deze
een delicaat evenwicht vereist tussen het waarborgen van de veiligheid van
overheidsfunctionarissen en het handhaven van de flexibiliteit van de rechterlijke macht met
het rechtssysteem. Naar mijn mening is dit wetsvoorstel van slechte kwaliteit, omdat er geen
juiste belangenafweging wordt gemaakt tussen enerzijds de dringende noodzaak om
dienstverleners te beschermen en daders hiervan passend worden gestraft en anderzijds de
juridische problemen, zoals het kijken van de rechter naar de ernst van het delict, de feiten
en omstandigheden waaronder het is begaan, etc. Het voorstel houdt geen rekening met
deze punten. 5 In deze beschouwing zal ik mijn standpunt nader toelichten.
Uiteenzetting
Het doel van het wetsvoorstel is om het huidige verbod op taakstraffen voor gewelds- en
seksuele misdrijven uit te breiden tot geweld tegen individuen bij de uitvoering van een taak
die verband houdt met het waarborgen van de openbare orde of veiligheid. Dit geldt voor
politieagenten, brandweer- of ambulancepersoneel, bijzondere opsporingsdiensten en
andere personen die een taak hebben die verband houdt met de openbare orde of veiligheid.
6
Het wetsvoorstel breidt het verbod op dienstverlening aan de gemeenschap uit door er
vormen van geweld aan toe te voegen die niet binnen de reikwijdte van artikel 22b van het
Wetboek van Strafrecht vallen, voor zover deze misdrijven worden gepleegd tegen personen
die publieke taken vervullen. Dit geldt in het bijzonder voor veroordelingen op grond van de
artikelen 300 tot en met 303 van het Wetboek van Strafrecht, waarin mishandelingen in
verschillende mate strafbaar wordt gesteld. Er wordt wettelijk verankerd dat een taakstraf
geen passende straf is bij elke vorm van fysiek geweld tegen personen met een publieke
taak. 7 Het primaire doel van de wetgeving is om de overheidsfunctionarissen, zoals
hulpdiensten en politieagenten, te beschermen tegen geweld bij de uitoefening van hun
taken. Het beperken van de straf tot een taakstraf kan een signaal zijn dat geweld tegen
deze groep zwaar bestraft zal worden. Een secundair doel is dat het rechtssysteem reageert
1
‘Weer hulpverleners belaagd met oud en nieuw: Wat bezielt deze mensen?’, rtlnieuws.nl, 1 januari 2019.
2
C. Timmermans, ‘Politie: nog steeds ‘onacceptabel’ geweld met nieuwjaar’, hetparool.nl 2 januari 2023.
3
Kamerstukken II 2019/20, 35528, nr. 2, p. 1 (AaRvS)
4
Kamerstukken II 2019/20, 35528, nr. 2, p. 3 (AaRvS)
5
Handelingen I 2022, 35528, nr. 10, p. 2
6
Kamerstukken II 2020, 35528, nr. 2, p. 2 (MvT)
7
Kamerstukken II 2020, 35528, nr. 2, p.2 (MvT)
Wetboek van Strafrecht
Beperken van de mogelijkheden om een taakstraf op
te leggen bij geweld tegen personen met een
publieke taak
Individuele opdracht Inleiding Rechtswetenschap
2023/2024
, Inleiding
Publieke dienstverleners die aangevallen worden tijdens het uitoefenen van hun functie, het
gebeurt steeds vaker. De afgelopen jaren duiken er steeds vaker krantenkoppen op die
luiden “Wéér hulpverleners belaagd met oud en nieuw”1 en “Politie: nog steeds
‘onacceptabel’ geweld met nieuwjaar”. 2 Het beperken van de mogelijkheden om een
taakstraf op te leggen bij geweld in openbare ambten zijn erop gericht de bescherming van
deze publieke dienstverleners te verbeteren door de straffen te verzwaren voor degenen die
geweld tegen hen plegen.3 Het sociale probleem dat deze wetgeving wil aanpakken is het
toenemende aantal gevallen waarin mensen die een publieke taken uitoefenen, zoals
hulpverleners en politieagenten, het slachtoffer worden van geweld tijdens het uitoefenen
van hun taken. Het is onaanvaardbaar om geweld te plegen tegen deze groepen en het doel
is om een duidelijk signaal af te geven dat de straffen preventief worden verhoogd als er
geweld wordt gepleegd tegen deze groepen. 4 Rond dit wetsvoorstel ontstaan grote
meningsverschillen, dit wordt controversieel genoemd. De wet is controversieel omdat deze
een delicaat evenwicht vereist tussen het waarborgen van de veiligheid van
overheidsfunctionarissen en het handhaven van de flexibiliteit van de rechterlijke macht met
het rechtssysteem. Naar mijn mening is dit wetsvoorstel van slechte kwaliteit, omdat er geen
juiste belangenafweging wordt gemaakt tussen enerzijds de dringende noodzaak om
dienstverleners te beschermen en daders hiervan passend worden gestraft en anderzijds de
juridische problemen, zoals het kijken van de rechter naar de ernst van het delict, de feiten
en omstandigheden waaronder het is begaan, etc. Het voorstel houdt geen rekening met
deze punten. 5 In deze beschouwing zal ik mijn standpunt nader toelichten.
Uiteenzetting
Het doel van het wetsvoorstel is om het huidige verbod op taakstraffen voor gewelds- en
seksuele misdrijven uit te breiden tot geweld tegen individuen bij de uitvoering van een taak
die verband houdt met het waarborgen van de openbare orde of veiligheid. Dit geldt voor
politieagenten, brandweer- of ambulancepersoneel, bijzondere opsporingsdiensten en
andere personen die een taak hebben die verband houdt met de openbare orde of veiligheid.
6
Het wetsvoorstel breidt het verbod op dienstverlening aan de gemeenschap uit door er
vormen van geweld aan toe te voegen die niet binnen de reikwijdte van artikel 22b van het
Wetboek van Strafrecht vallen, voor zover deze misdrijven worden gepleegd tegen personen
die publieke taken vervullen. Dit geldt in het bijzonder voor veroordelingen op grond van de
artikelen 300 tot en met 303 van het Wetboek van Strafrecht, waarin mishandelingen in
verschillende mate strafbaar wordt gesteld. Er wordt wettelijk verankerd dat een taakstraf
geen passende straf is bij elke vorm van fysiek geweld tegen personen met een publieke
taak. 7 Het primaire doel van de wetgeving is om de overheidsfunctionarissen, zoals
hulpdiensten en politieagenten, te beschermen tegen geweld bij de uitoefening van hun
taken. Het beperken van de straf tot een taakstraf kan een signaal zijn dat geweld tegen
deze groep zwaar bestraft zal worden. Een secundair doel is dat het rechtssysteem reageert
1
‘Weer hulpverleners belaagd met oud en nieuw: Wat bezielt deze mensen?’, rtlnieuws.nl, 1 januari 2019.
2
C. Timmermans, ‘Politie: nog steeds ‘onacceptabel’ geweld met nieuwjaar’, hetparool.nl 2 januari 2023.
3
Kamerstukken II 2019/20, 35528, nr. 2, p. 1 (AaRvS)
4
Kamerstukken II 2019/20, 35528, nr. 2, p. 3 (AaRvS)
5
Handelingen I 2022, 35528, nr. 10, p. 2
6
Kamerstukken II 2020, 35528, nr. 2, p. 2 (MvT)
7
Kamerstukken II 2020, 35528, nr. 2, p.2 (MvT)
