CLL1.1A Gezondheidsvaardigheden en communicatie
Mondgezondheid en beïnvloedende factoren
Dr. Jan Jaap Reinders
Doelen van het college:
1. Beschrijft wat wordt verstaan onder gezond gedrag in relatie tot de mondgezondheid.
2. Factoren die gezondheid van patiënten bepalen
o Complexiteit van invloeden op mondgezondheid
o Visies op gezondheid
• Medische visie
• Biologische visie
• Psychologische visie
• Sociale visie
• Multicausale visie
• Dynamische visie
o International Classification of Functioning Disability and Health (ICF)
o Epidemiologie en epidemiologisch onderzoek
o Gezondheidsindicatoren
Visies op gezondheid:
o Medische visie: (de meest dominante visie)
De curatieve kant is heel duidelijk een medische visie. Je hebt een patiënt, de patiënt
heeft een probleem volgens jou en jij bepaalt wat er gebeurt en hoe het wordt
opgelost, een ander heeft geen expertise hierin.
Gezondheid = Afwezigheid van een ziekte of lichaamsgebrek.
o Biologische visie:
Gezondheid = De aanpassing van het lichaam aan externe omstandigheden.
Dit is heel rationeel, wat kun je wel óf wat kun je niet. Het is functiegericht, maar nog
wel afstandelijk.
➔ Je doet mee om de diagnose helder te kunnen krijgen.
o Psychologische visie:
Gezondheid = Jouw eigen gewenste doelen en behoeften behalen.
o Sociale visie:
Gezondheid = De sociale rol in maatschappij kunnen vervullen.
o Multicausale visie:
Gezondheid = Multicausaal en multifactorieel.
o Dynamische visie:
Gezondheid = De dynamische aanpassing en een eigen regie.
Positieve gezondheid. Een outsider niet wat gezondheid is, maar het is het
samenspel. Moderne mondhygiënist. Meerdere factoren spelen er, af en toe optimale
uitkomst i.p.v. maximale uitkomst.
1
, Bewustzijn van (mond)gezondheidsvaardigheden
Marise Kaper
Leerdoelen:
1. Je weet wat gezondheidsvaardigheden zijn en hoe dit de (mond) gezondheid kan
beïnvloeden.
2. Je weet welke handvaten en instrumenten er zijn om beperkte
gezondheidsvaardigheden te herkennen.
Gezondheidsvaardigheden = “De vaardigheden van mensen om informatie over
gezondheid te verkrijgen, te begrijpen, te beoordelen en te gebruiken bij het nemen van
gezondheids gerelateerde beslissingen”.
➔ In het engels “Health Literacy”.
Drie op de tien Nederlanders ervaren problemen met het: begrijpen, communiceren,
toepassen en het analyseren van informatie over hun gezondheid.
Mondgezondheidsvaardigheden = “De vaardigheden om informatie over specifiek het
orale en craniofaciale gebied en bijbehorende diensten te verkrijgen, te begrijpen en te
verwerken om daarmee de juiste keuzes voor de mondgezondheid te maken”
➔ Aangezicht, schedel en de rest van het gebit.
Filmpje bekijken → Wat kunnen gevolgen zijn voor patiënten met lage
gezondheidsvaardigheden?
Wat is de impact van beperkte gezondheidsvaardigheden?
Mensen met beperkte gezondheidsvaardigheden:
o Hebben meer moeite om hun weg te vinden binnen de zorg;
o Zijn minder goed in staat om zelf thuis om te gaan met gezondheid en ziekte;
o Vinden het moeilijker om in een consult met een zorgverlener een actieve
gesprekspartner te zijn;
o Maken meer gebruik van zorg;
o Hebben over het algemeen slechtere gezondheidsuitkomsten en gaan eerder dood.
Wat is de impact van beperkte mondgezondheidsvaardigheden?
Minder gebruik van preventieve zorg leidt tot:
– Meer missende elementen
– Minder gevulde elementen
Hoger risico op:
– Cariës
– Parodontitis
– En andere problemen op het gebied van mondgezondheid.
➔ Geslacht, opleidingsniveau, leeftijd en de ervaren gezondheid heeft invloed op de
mondgezondheid.
2
Mondgezondheid en beïnvloedende factoren
Dr. Jan Jaap Reinders
Doelen van het college:
1. Beschrijft wat wordt verstaan onder gezond gedrag in relatie tot de mondgezondheid.
2. Factoren die gezondheid van patiënten bepalen
o Complexiteit van invloeden op mondgezondheid
o Visies op gezondheid
• Medische visie
• Biologische visie
• Psychologische visie
• Sociale visie
• Multicausale visie
• Dynamische visie
o International Classification of Functioning Disability and Health (ICF)
o Epidemiologie en epidemiologisch onderzoek
o Gezondheidsindicatoren
Visies op gezondheid:
o Medische visie: (de meest dominante visie)
De curatieve kant is heel duidelijk een medische visie. Je hebt een patiënt, de patiënt
heeft een probleem volgens jou en jij bepaalt wat er gebeurt en hoe het wordt
opgelost, een ander heeft geen expertise hierin.
Gezondheid = Afwezigheid van een ziekte of lichaamsgebrek.
o Biologische visie:
Gezondheid = De aanpassing van het lichaam aan externe omstandigheden.
Dit is heel rationeel, wat kun je wel óf wat kun je niet. Het is functiegericht, maar nog
wel afstandelijk.
➔ Je doet mee om de diagnose helder te kunnen krijgen.
o Psychologische visie:
Gezondheid = Jouw eigen gewenste doelen en behoeften behalen.
o Sociale visie:
Gezondheid = De sociale rol in maatschappij kunnen vervullen.
o Multicausale visie:
Gezondheid = Multicausaal en multifactorieel.
o Dynamische visie:
Gezondheid = De dynamische aanpassing en een eigen regie.
Positieve gezondheid. Een outsider niet wat gezondheid is, maar het is het
samenspel. Moderne mondhygiënist. Meerdere factoren spelen er, af en toe optimale
uitkomst i.p.v. maximale uitkomst.
1
, Bewustzijn van (mond)gezondheidsvaardigheden
Marise Kaper
Leerdoelen:
1. Je weet wat gezondheidsvaardigheden zijn en hoe dit de (mond) gezondheid kan
beïnvloeden.
2. Je weet welke handvaten en instrumenten er zijn om beperkte
gezondheidsvaardigheden te herkennen.
Gezondheidsvaardigheden = “De vaardigheden van mensen om informatie over
gezondheid te verkrijgen, te begrijpen, te beoordelen en te gebruiken bij het nemen van
gezondheids gerelateerde beslissingen”.
➔ In het engels “Health Literacy”.
Drie op de tien Nederlanders ervaren problemen met het: begrijpen, communiceren,
toepassen en het analyseren van informatie over hun gezondheid.
Mondgezondheidsvaardigheden = “De vaardigheden om informatie over specifiek het
orale en craniofaciale gebied en bijbehorende diensten te verkrijgen, te begrijpen en te
verwerken om daarmee de juiste keuzes voor de mondgezondheid te maken”
➔ Aangezicht, schedel en de rest van het gebit.
Filmpje bekijken → Wat kunnen gevolgen zijn voor patiënten met lage
gezondheidsvaardigheden?
Wat is de impact van beperkte gezondheidsvaardigheden?
Mensen met beperkte gezondheidsvaardigheden:
o Hebben meer moeite om hun weg te vinden binnen de zorg;
o Zijn minder goed in staat om zelf thuis om te gaan met gezondheid en ziekte;
o Vinden het moeilijker om in een consult met een zorgverlener een actieve
gesprekspartner te zijn;
o Maken meer gebruik van zorg;
o Hebben over het algemeen slechtere gezondheidsuitkomsten en gaan eerder dood.
Wat is de impact van beperkte mondgezondheidsvaardigheden?
Minder gebruik van preventieve zorg leidt tot:
– Meer missende elementen
– Minder gevulde elementen
Hoger risico op:
– Cariës
– Parodontitis
– En andere problemen op het gebied van mondgezondheid.
➔ Geslacht, opleidingsniveau, leeftijd en de ervaren gezondheid heeft invloed op de
mondgezondheid.
2
