BLOK 1 VPK
Week 1: herstelgerichte zorg
Herstelgerichte zorg= Herstelgerichte zorg in de psychiatrie richt zich op het bevorderen van
het herstel en welzijn van cliënten, met een focus op hun eigen kracht en mogelijkheden. Het
legt de nadruk op het empoweren van cliënten om actief deel te nemen aan hun zorgproces
en besluitvorming.
4 aspecten van herstel
1. Zelfbewustzijn en acceptatie> dit omvat het proces waarbij individuen zich bewust
worden van hun eigen identiteit, waarden, sterke punten en uitdagingen. Het gaat ook om
het accepteren van zichzelf zoals ze zijn, inclusief hun psychische kwetsbaarheden en het
ontwikkelen van een positieve zelfwaardering.
2. Verbondenheid met anderen> herstel wordt bevorderd door het opbouwen van positieve
relaties en sociale steunnetwerken. Dit omvat het aangaan van verbindingen met familie etc.
die ondersteuning bieden en begrip tonen.
3. Zingeving en hoop> dit aspect gaat over het vinden van betekenis en doel in het leven,
ondanks alle uitdagingen en moeilijkheden. Het omvat het stellen van doelen, het nastreven
van interesses en passies, en het hebben van hoop voor de toekomst.
4. Empowerment en eigen regie> herstel impliceert het versterken van individuen om
controle te nemen over hun eigen leven en welzijn. Dit omvat het nemen van eigen
beslissingen, het leren van vaardigheden voor zelfmanagement en het ervaren van
autonomie en eigenwaarde.
5 fases in het herstelproces
1. Precontemplatie: In deze fase is de persoon zich niet bewust van de noodzaak of het
verlangen naar verandering. Ze zien hun gedrag niet als een probleem en hebben geen
intentie om iets te veranderen.
2. Contemplatie: Tijdens deze fase erkent de persoon dat er een probleem is en overweegt
serieus om veranderingen aan te brengen. Ze wegen de voor- en nadelen af en beginnen na
te denken over mogelijke oplossingen.
3. Actie: In deze fase neemt de persoon actieve stappen om veranderingen aan te brengen in
hun gedrag of levensstijl. Ze kunnen bijvoorbeeld therapie zoeken, ondersteuning van
anderen vragen of nieuwe vaardigheden aanleren om met hun problemen om te gaan.
4. Onderhoud: Na het nemen van actie blijft de persoon werken aan het behouden van de
veranderingen en het voorkomen van terugval. Dit kan onder meer het ontwikkelen van
nieuwe coping-strategieën, het omgaan met stressvolle situaties en het opbouwen van een
ondersteunend netwerk omvatten.
5. Terugvalpreventie: Deze fase richt zich op het identificeren van mogelijke triggers en het
ontwikkelen van strategieën om terugval te voorkomen. Het gaat erom dat de persoon leert
omgaan met moeilijke situaties en obstakels op hun weg naar herstel, en zichzelf blijft
ondersteunen en motiveren om vooruitgang te blijven boeke
,De relatie tussen zelfmanagement en persoonsgerichte zorg ligt in het feit dat ze beide de
nadruk leggen op de unieke behoeften en capaciteiten van de cliënt, en streven naar een
samenwerkingsrelatie waarin de cliënt een actieve rol speelt in hun eigen zorg en welzijn.
Zelfmanagement kan worden gezien als een manier om persoonsgerichte zorg in de praktijk
te brengen, omdat het cliënten in staat stelt om hun eigen doelen en voorkeuren te
identificeren en actief bij te dragen aan hun zorgplan.
8 kenmerken van herstelgerichte zorg
1. Persoonsgericht: Herstelgerichte zorg richt zich op de behoeften, wensen en doelen van
de individuele cliënt, waarbij de zorg en ondersteuning worden afgestemd op hun unieke
situatie en voorkeuren.
2. Empowerment: Het bevorderen van de autonomie, eigen regie en empowerment van de
cliënt staat centraal. Dit betekent dat cliënten actief worden ondersteund en gestimuleerd
om zelf de regie te nemen over hun herstelproces en beslissingen te nemen die passen bij
hun doelen en waarden.
3. Holisme: Herstelgerichte zorg erkent de complexiteit van de menselijke ervaring en
benadert gezondheid en welzijn op een holistische manier, waarbij rekening wordt gehouden
met zowel biologische, psychologische, sociale als spirituele aspecten.
4. Partnerschap en samenwerking: Het creëren van een gelijkwaardige en respectvolle
samenwerkingsrelatie tussen de cliënt, hun naasten en zorgverleners is essentieel.
Samenwerking wordt gestimuleerd bij alle aspecten van de zorg, van het stellen van doelen
tot het maken van behandelplannen.
5. Hoofd, hart en handen: Herstelgerichte zorg integreert kennis en vaardigheden uit
verschillende disciplines en benadrukt het belang van het betrekken van zowel cognitieve,
emotionele als praktische aspecten bij het ondersteunen van herstel.
6. Ervaringsdeskundigheid: Het inzetten van ervaringsdeskundigheid, waarbij mensen die
zelf psychische problemen hebben ervaren worden betrokken bij de zorgverlening en het
beleid, is een belangrijk kenmerk van herstelgerichte zorg.
7. Hoop en optimisme: Herstelgerichte zorg benadrukt het belang van hoop en optimisme
als motor voor verandering en herstel, zelfs in moeilijke omstandigheden.
8. Maatschappelijke inclusie: Herstelgerichte zorg streeft naar het bevorderen van
maatschappelijke inclusie en het verminderen van stigma, door het creëren van kansen en
ondersteuning bij het deelnemen aan de samenleving op alle mogelijke niveaus
De GGZ verpleegkundige: GGZ 3 echelons:
- Huisartsenzorg Preventie, POH-GGZ, ‘licht’
- Generalistische basis-GGZ Ambulant, deeltijdbehandeling, ‘licht-matig’
- Specialistische GGZ Opname in de kliniek, ‘complex’
Van ziekte naar herstel:
- Positieve gezondheid
- Herstelondersteunende zorg:
1. Klinisch herstel Klachten verminderen
, 2. Functioneel herstel Ziekte in te passen in je leven
3. Maatschappelijk herstel Aandoening een plek geven in de maatschappij
4. Persoonlijk herstel Hoe geef je betekenis aan de ziekte die je hebt, het een
plek kunnen geven
Theorieën:
Vroeger was het doel om alle klachten op te lossen, nu zijn we meer bezig met hoe kan
iemand met deze klachten leven. Dat de ziekten niet lijdend is mij jij als persoon.
Biopsychosociaal model
3 factoren die er voorzorgen dat je kwetsbaar bent: (Zie de foto hierboven) -
Biologische factoren
- Lichaam: Aanleg, erfelijkheid, ziekten, medicijnen, alcohol, drugs.
- Psychologische factoren :Geest: persoonlijkheid, karaktertrekken, eigenschappen.
- Sociale factoren: Omgeving: gezin, vrienden, wonen, werk
KOP-schema:
Voorbeeld KOP:
K lachten
Moe, buikklachten/lichamelijk onverklaard, kan werk niet meer aan.
O mstandigheden
Zware relatie (eerder scheiding), overlijden moeder, onderbezetting op t’ werk, overlijden
kleindochter partner, belaste geschiedenis.
P ersoonlijke stijl (gewoontes en coping)
Hoge eisen aan zichzelf, aanpassen, overactief geweten.
Draagkracht:
, - Het omgaan en het voorkomen van stress.
Fysieke conditie
Mentale conditie Sociale steun
Draaglast:
De belasting die je ervaart (belastbaarheid)
Hoge werkdruk
Ziekte
Conflicten
Kopzorgen
Van HIC naar POH-GGZ:
Stepped Care is zo lang mogelijk thuis wonen met de aandoeningen die hij heeft.
HIC (High & Intensive Care):
Kortdurende klinische opname in de geestelijke gezondheidszorg. Mensen die in ernstige
psychische nood verkeren kunnen hier opgevangen en behandeld worden, hier zijn ze veilig
en beschermd.
Hier staat centraal dat de dwang en drang wordt teruggedrongen met aandacht voor het
terugwinnen van de eigen regie.
Werkzaamheden POH-GGZ:
Probleemverheldering
Signalering
Opstellen en bespreken van een vervolgstap(pen)
Geven van voorlichting en psycho-educatie
Begeleide zelfhulp, ondersteuning zelfmanagement
Interventies gericht op verbetering in functioneren van de patiënt met psychische klachten.
Geïndiceerde preventie
Competentie luisteren
Basishouding luisteren:
- Begrip en empathie
- Zorgvrager als individu
- Bieden van steun
- ‘Er te zijn’
- Echtheid
- Respect
- Stel grenzen
- Beid hoop voor de toekomst
- Bewust zijn van jezelf
Dit samen zorgt voor een goede werkrelatie.
Werkrelatie> verwijst naar de interactie en verbinding tussen de cliënt en de zorgverlener.
Gebaseerd op vertrouwen, wederzijds respect en samenwerking. Binnen deze werkrelatie
Week 1: herstelgerichte zorg
Herstelgerichte zorg= Herstelgerichte zorg in de psychiatrie richt zich op het bevorderen van
het herstel en welzijn van cliënten, met een focus op hun eigen kracht en mogelijkheden. Het
legt de nadruk op het empoweren van cliënten om actief deel te nemen aan hun zorgproces
en besluitvorming.
4 aspecten van herstel
1. Zelfbewustzijn en acceptatie> dit omvat het proces waarbij individuen zich bewust
worden van hun eigen identiteit, waarden, sterke punten en uitdagingen. Het gaat ook om
het accepteren van zichzelf zoals ze zijn, inclusief hun psychische kwetsbaarheden en het
ontwikkelen van een positieve zelfwaardering.
2. Verbondenheid met anderen> herstel wordt bevorderd door het opbouwen van positieve
relaties en sociale steunnetwerken. Dit omvat het aangaan van verbindingen met familie etc.
die ondersteuning bieden en begrip tonen.
3. Zingeving en hoop> dit aspect gaat over het vinden van betekenis en doel in het leven,
ondanks alle uitdagingen en moeilijkheden. Het omvat het stellen van doelen, het nastreven
van interesses en passies, en het hebben van hoop voor de toekomst.
4. Empowerment en eigen regie> herstel impliceert het versterken van individuen om
controle te nemen over hun eigen leven en welzijn. Dit omvat het nemen van eigen
beslissingen, het leren van vaardigheden voor zelfmanagement en het ervaren van
autonomie en eigenwaarde.
5 fases in het herstelproces
1. Precontemplatie: In deze fase is de persoon zich niet bewust van de noodzaak of het
verlangen naar verandering. Ze zien hun gedrag niet als een probleem en hebben geen
intentie om iets te veranderen.
2. Contemplatie: Tijdens deze fase erkent de persoon dat er een probleem is en overweegt
serieus om veranderingen aan te brengen. Ze wegen de voor- en nadelen af en beginnen na
te denken over mogelijke oplossingen.
3. Actie: In deze fase neemt de persoon actieve stappen om veranderingen aan te brengen in
hun gedrag of levensstijl. Ze kunnen bijvoorbeeld therapie zoeken, ondersteuning van
anderen vragen of nieuwe vaardigheden aanleren om met hun problemen om te gaan.
4. Onderhoud: Na het nemen van actie blijft de persoon werken aan het behouden van de
veranderingen en het voorkomen van terugval. Dit kan onder meer het ontwikkelen van
nieuwe coping-strategieën, het omgaan met stressvolle situaties en het opbouwen van een
ondersteunend netwerk omvatten.
5. Terugvalpreventie: Deze fase richt zich op het identificeren van mogelijke triggers en het
ontwikkelen van strategieën om terugval te voorkomen. Het gaat erom dat de persoon leert
omgaan met moeilijke situaties en obstakels op hun weg naar herstel, en zichzelf blijft
ondersteunen en motiveren om vooruitgang te blijven boeke
,De relatie tussen zelfmanagement en persoonsgerichte zorg ligt in het feit dat ze beide de
nadruk leggen op de unieke behoeften en capaciteiten van de cliënt, en streven naar een
samenwerkingsrelatie waarin de cliënt een actieve rol speelt in hun eigen zorg en welzijn.
Zelfmanagement kan worden gezien als een manier om persoonsgerichte zorg in de praktijk
te brengen, omdat het cliënten in staat stelt om hun eigen doelen en voorkeuren te
identificeren en actief bij te dragen aan hun zorgplan.
8 kenmerken van herstelgerichte zorg
1. Persoonsgericht: Herstelgerichte zorg richt zich op de behoeften, wensen en doelen van
de individuele cliënt, waarbij de zorg en ondersteuning worden afgestemd op hun unieke
situatie en voorkeuren.
2. Empowerment: Het bevorderen van de autonomie, eigen regie en empowerment van de
cliënt staat centraal. Dit betekent dat cliënten actief worden ondersteund en gestimuleerd
om zelf de regie te nemen over hun herstelproces en beslissingen te nemen die passen bij
hun doelen en waarden.
3. Holisme: Herstelgerichte zorg erkent de complexiteit van de menselijke ervaring en
benadert gezondheid en welzijn op een holistische manier, waarbij rekening wordt gehouden
met zowel biologische, psychologische, sociale als spirituele aspecten.
4. Partnerschap en samenwerking: Het creëren van een gelijkwaardige en respectvolle
samenwerkingsrelatie tussen de cliënt, hun naasten en zorgverleners is essentieel.
Samenwerking wordt gestimuleerd bij alle aspecten van de zorg, van het stellen van doelen
tot het maken van behandelplannen.
5. Hoofd, hart en handen: Herstelgerichte zorg integreert kennis en vaardigheden uit
verschillende disciplines en benadrukt het belang van het betrekken van zowel cognitieve,
emotionele als praktische aspecten bij het ondersteunen van herstel.
6. Ervaringsdeskundigheid: Het inzetten van ervaringsdeskundigheid, waarbij mensen die
zelf psychische problemen hebben ervaren worden betrokken bij de zorgverlening en het
beleid, is een belangrijk kenmerk van herstelgerichte zorg.
7. Hoop en optimisme: Herstelgerichte zorg benadrukt het belang van hoop en optimisme
als motor voor verandering en herstel, zelfs in moeilijke omstandigheden.
8. Maatschappelijke inclusie: Herstelgerichte zorg streeft naar het bevorderen van
maatschappelijke inclusie en het verminderen van stigma, door het creëren van kansen en
ondersteuning bij het deelnemen aan de samenleving op alle mogelijke niveaus
De GGZ verpleegkundige: GGZ 3 echelons:
- Huisartsenzorg Preventie, POH-GGZ, ‘licht’
- Generalistische basis-GGZ Ambulant, deeltijdbehandeling, ‘licht-matig’
- Specialistische GGZ Opname in de kliniek, ‘complex’
Van ziekte naar herstel:
- Positieve gezondheid
- Herstelondersteunende zorg:
1. Klinisch herstel Klachten verminderen
, 2. Functioneel herstel Ziekte in te passen in je leven
3. Maatschappelijk herstel Aandoening een plek geven in de maatschappij
4. Persoonlijk herstel Hoe geef je betekenis aan de ziekte die je hebt, het een
plek kunnen geven
Theorieën:
Vroeger was het doel om alle klachten op te lossen, nu zijn we meer bezig met hoe kan
iemand met deze klachten leven. Dat de ziekten niet lijdend is mij jij als persoon.
Biopsychosociaal model
3 factoren die er voorzorgen dat je kwetsbaar bent: (Zie de foto hierboven) -
Biologische factoren
- Lichaam: Aanleg, erfelijkheid, ziekten, medicijnen, alcohol, drugs.
- Psychologische factoren :Geest: persoonlijkheid, karaktertrekken, eigenschappen.
- Sociale factoren: Omgeving: gezin, vrienden, wonen, werk
KOP-schema:
Voorbeeld KOP:
K lachten
Moe, buikklachten/lichamelijk onverklaard, kan werk niet meer aan.
O mstandigheden
Zware relatie (eerder scheiding), overlijden moeder, onderbezetting op t’ werk, overlijden
kleindochter partner, belaste geschiedenis.
P ersoonlijke stijl (gewoontes en coping)
Hoge eisen aan zichzelf, aanpassen, overactief geweten.
Draagkracht:
, - Het omgaan en het voorkomen van stress.
Fysieke conditie
Mentale conditie Sociale steun
Draaglast:
De belasting die je ervaart (belastbaarheid)
Hoge werkdruk
Ziekte
Conflicten
Kopzorgen
Van HIC naar POH-GGZ:
Stepped Care is zo lang mogelijk thuis wonen met de aandoeningen die hij heeft.
HIC (High & Intensive Care):
Kortdurende klinische opname in de geestelijke gezondheidszorg. Mensen die in ernstige
psychische nood verkeren kunnen hier opgevangen en behandeld worden, hier zijn ze veilig
en beschermd.
Hier staat centraal dat de dwang en drang wordt teruggedrongen met aandacht voor het
terugwinnen van de eigen regie.
Werkzaamheden POH-GGZ:
Probleemverheldering
Signalering
Opstellen en bespreken van een vervolgstap(pen)
Geven van voorlichting en psycho-educatie
Begeleide zelfhulp, ondersteuning zelfmanagement
Interventies gericht op verbetering in functioneren van de patiënt met psychische klachten.
Geïndiceerde preventie
Competentie luisteren
Basishouding luisteren:
- Begrip en empathie
- Zorgvrager als individu
- Bieden van steun
- ‘Er te zijn’
- Echtheid
- Respect
- Stel grenzen
- Beid hoop voor de toekomst
- Bewust zijn van jezelf
Dit samen zorgt voor een goede werkrelatie.
Werkrelatie> verwijst naar de interactie en verbinding tussen de cliënt en de zorgverlener.
Gebaseerd op vertrouwen, wederzijds respect en samenwerking. Binnen deze werkrelatie
