Samenvatting - Dit is onderzoek!
H1 – Wat wil je weten?
Een goed onderzoeksplan start altijd met een introductie. In de inleiding worden een
aantal belangrijke punten beschreven:
Wat is de aanleiding voor het onderzoek?
Wat is het probleem precies?
Hoe heeft dit geleid tot de onderzoeksvraag?
Probleemstelling
In een onderzoeksverslag begin je met de probleemstelling. Dit is de achtergrond
waaruit de onderzoeksvraag voortkomt. De probleemstelling biedt een schets van de
oorsprong en het doel van je onderzoek: Waar komt het idee vandaan en waarop is
het gebaseerd? Je kijkt daarbij ook naar bestaande kennis over het onderwerp. Is er
al eerder onderzoek gedaan? Door wie, en wat waren de resultaten?
Literatuuronderzoek speelt een belangrijke rol bij de probleemverkenning.
Doelstelling
Elk onderzoek heeft een doel; dit wordt vastgelegd in de doelstelling. De doelstelling
beantwoordt waarom je het onderzoek doet en wat je hoopt te bereiken.
Bij zuiver wetenschappelijk onderzoek is het doel uitsluitend kennis
verzamelen.
Bij toegepast onderzoek wordt kennis verzameld en vervolgens toegepast.
Zuiver wetenschappelijk onderzoek levert kennis op, maar draagt niet direct bij
aan het oplossen van praktische problemen. Toegepast onderzoek is bedoeld
om praktische problemen aan te pakken met behulp van wetenschappelijke
kennis.
Bij onderzoek moet je altijd rekening houden met ethische normen, zoals het
respecteren van toestemming en privacy.
Onderzoeksvraag
De onderzoeksvraag geeft richting aan je onderzoek. De informatie die je verzamelt,
moet uiteindelijk deze vraag beantwoorden. Vaak wordt de onderzoeksvraag
opgesplitst in deelvragen om aspecten verder te verkennen.
Kwalitatieve en kwantitatieve onderzoeksvragen
Onderzoeksvragen kunnen open of gesloten zijn:
Gesloten vragen zijn geschikt als je specifieke informatie zoekt en al een idee
hebt van de uitkomsten.
Open vragen zijn beter als je subjectieve aspecten zoals meningen of
ervaringen wilt onderzoeken.
Kwalitatief onderzoek richt zich op het beschrijven en interpreteren van situaties,
gebeurtenissen of personen met gegevens van kwalitatieve aard, zoals ervaringen.
Deze gegevens worden vaak verzameld via open interviews, participerende
observatie of bestaande documenten. Bij kwalitatief onderzoek stel je jezelf open
voor onverwachte inzichten, zonder alles van tevoren vast te leggen.
Kwantitatief onderzoek daarentegen is gestructureerd; de onderzoeksvraag is
nauwkeurig en de verwachte uitkomsten zijn vooraf duidelijk. Bij kwantitatief
onderzoek wordt telkens dezelfde vraag of observatie aan de respondenten
voorgelegd en worden de gegevens statistisch geanalyseerd.
, Kenmerken van kwalitatief en kwantitatief onderzoek
Kwalitatief onderzoek:
o Open onderzoeksvraag, mogelijkheid tot aanpassen van de
onderzoeksvraag, ontwikkelen van nieuwe ideeën.
o Data bestaat uit verslagen en wordt verwerkt door middel van labels die
structuur aanbrengen.
Kwantitatief onderzoek:
o Gesloten onderzoeksvraag, vaste ideeën worden getoetst,
dataverzameling en -verwerking zijn gestructureerd met cijfers en
statistieken.
Er kan ook een combinatie van kwalitatief en kwantitatief onderzoek worden gebruikt,
genaamd “mixed methods”. Bijvoorbeeld: men kan vragen om een product te
beoordelen op een schaal (kwantitatief), gevolgd door een toelichting in eigen
woorden (kwalitatief).
Reproduceerbaarheid en verifieerbaarheid
Bij kwantitatief onderzoek is reproduceerbaarheid essentieel: het onderzoeksverslag
moet zo duidelijk zijn dat iemand het onderzoek kan herhalen. Bij kwalitatief
onderzoek draait het om verifieerbaarheid: de conclusies moeten aannemelijk en de
werkwijze transparant zijn.
Onderzoekseenheden en eigenschappen
Elk onderzoek richt zich op een specifieke groep of persoon; deze vormen de
populatie.
Onderzoekseenheden
Onderzoekseenheden zijn de personen, bedrijven, of situaties waarover je uitspraken
wilt doen. Bij de vraag “worden meisjes tussen 15 en 17 jaar vaker online gepest dan
jongens?” zijn de eenheden jongeren van 15 tot 17 jaar die online actief zijn.
Eigenschappen of kenmerken
Naast de onderzoekseenheden geef je ook aan welke eigenschappen of kenmerken
je onderzoekt. Bijvoorbeeld: in het geval van online pesten zijn ‘geslacht’ en ‘mate
van gepest worden’ kenmerken.
Bekende informatie over het onderwerp
Voordat je start, is het belangrijk om een goed beeld te hebben van bestaande
kennis. Er zijn twee manieren om je voor te bereiden op onderzoek:
1. Vooronderzoek: Zelf observeren, bijvoorbeeld door als onderzoeker op
verschillende afdelingen te werken en eigen ervaringen te toetsen bij anderen.
2. Bronnenonderzoek: Nagaan of er al soortgelijke onderzoeken zijn
uitgevoerd.
Literatuuronderzoek
Literatuuronderzoek geeft inzicht in:
Het definiëren en meten van kenmerken.
Het opzetten van een onderzoeksstructuur.
De ontwikkeling van theorieën.
Opzet van een onderzoeksopzet
Een goed literatuuronderzoek vereist een aantal stappen:
H1 – Wat wil je weten?
Een goed onderzoeksplan start altijd met een introductie. In de inleiding worden een
aantal belangrijke punten beschreven:
Wat is de aanleiding voor het onderzoek?
Wat is het probleem precies?
Hoe heeft dit geleid tot de onderzoeksvraag?
Probleemstelling
In een onderzoeksverslag begin je met de probleemstelling. Dit is de achtergrond
waaruit de onderzoeksvraag voortkomt. De probleemstelling biedt een schets van de
oorsprong en het doel van je onderzoek: Waar komt het idee vandaan en waarop is
het gebaseerd? Je kijkt daarbij ook naar bestaande kennis over het onderwerp. Is er
al eerder onderzoek gedaan? Door wie, en wat waren de resultaten?
Literatuuronderzoek speelt een belangrijke rol bij de probleemverkenning.
Doelstelling
Elk onderzoek heeft een doel; dit wordt vastgelegd in de doelstelling. De doelstelling
beantwoordt waarom je het onderzoek doet en wat je hoopt te bereiken.
Bij zuiver wetenschappelijk onderzoek is het doel uitsluitend kennis
verzamelen.
Bij toegepast onderzoek wordt kennis verzameld en vervolgens toegepast.
Zuiver wetenschappelijk onderzoek levert kennis op, maar draagt niet direct bij
aan het oplossen van praktische problemen. Toegepast onderzoek is bedoeld
om praktische problemen aan te pakken met behulp van wetenschappelijke
kennis.
Bij onderzoek moet je altijd rekening houden met ethische normen, zoals het
respecteren van toestemming en privacy.
Onderzoeksvraag
De onderzoeksvraag geeft richting aan je onderzoek. De informatie die je verzamelt,
moet uiteindelijk deze vraag beantwoorden. Vaak wordt de onderzoeksvraag
opgesplitst in deelvragen om aspecten verder te verkennen.
Kwalitatieve en kwantitatieve onderzoeksvragen
Onderzoeksvragen kunnen open of gesloten zijn:
Gesloten vragen zijn geschikt als je specifieke informatie zoekt en al een idee
hebt van de uitkomsten.
Open vragen zijn beter als je subjectieve aspecten zoals meningen of
ervaringen wilt onderzoeken.
Kwalitatief onderzoek richt zich op het beschrijven en interpreteren van situaties,
gebeurtenissen of personen met gegevens van kwalitatieve aard, zoals ervaringen.
Deze gegevens worden vaak verzameld via open interviews, participerende
observatie of bestaande documenten. Bij kwalitatief onderzoek stel je jezelf open
voor onverwachte inzichten, zonder alles van tevoren vast te leggen.
Kwantitatief onderzoek daarentegen is gestructureerd; de onderzoeksvraag is
nauwkeurig en de verwachte uitkomsten zijn vooraf duidelijk. Bij kwantitatief
onderzoek wordt telkens dezelfde vraag of observatie aan de respondenten
voorgelegd en worden de gegevens statistisch geanalyseerd.
, Kenmerken van kwalitatief en kwantitatief onderzoek
Kwalitatief onderzoek:
o Open onderzoeksvraag, mogelijkheid tot aanpassen van de
onderzoeksvraag, ontwikkelen van nieuwe ideeën.
o Data bestaat uit verslagen en wordt verwerkt door middel van labels die
structuur aanbrengen.
Kwantitatief onderzoek:
o Gesloten onderzoeksvraag, vaste ideeën worden getoetst,
dataverzameling en -verwerking zijn gestructureerd met cijfers en
statistieken.
Er kan ook een combinatie van kwalitatief en kwantitatief onderzoek worden gebruikt,
genaamd “mixed methods”. Bijvoorbeeld: men kan vragen om een product te
beoordelen op een schaal (kwantitatief), gevolgd door een toelichting in eigen
woorden (kwalitatief).
Reproduceerbaarheid en verifieerbaarheid
Bij kwantitatief onderzoek is reproduceerbaarheid essentieel: het onderzoeksverslag
moet zo duidelijk zijn dat iemand het onderzoek kan herhalen. Bij kwalitatief
onderzoek draait het om verifieerbaarheid: de conclusies moeten aannemelijk en de
werkwijze transparant zijn.
Onderzoekseenheden en eigenschappen
Elk onderzoek richt zich op een specifieke groep of persoon; deze vormen de
populatie.
Onderzoekseenheden
Onderzoekseenheden zijn de personen, bedrijven, of situaties waarover je uitspraken
wilt doen. Bij de vraag “worden meisjes tussen 15 en 17 jaar vaker online gepest dan
jongens?” zijn de eenheden jongeren van 15 tot 17 jaar die online actief zijn.
Eigenschappen of kenmerken
Naast de onderzoekseenheden geef je ook aan welke eigenschappen of kenmerken
je onderzoekt. Bijvoorbeeld: in het geval van online pesten zijn ‘geslacht’ en ‘mate
van gepest worden’ kenmerken.
Bekende informatie over het onderwerp
Voordat je start, is het belangrijk om een goed beeld te hebben van bestaande
kennis. Er zijn twee manieren om je voor te bereiden op onderzoek:
1. Vooronderzoek: Zelf observeren, bijvoorbeeld door als onderzoeker op
verschillende afdelingen te werken en eigen ervaringen te toetsen bij anderen.
2. Bronnenonderzoek: Nagaan of er al soortgelijke onderzoeken zijn
uitgevoerd.
Literatuuronderzoek
Literatuuronderzoek geeft inzicht in:
Het definiëren en meten van kenmerken.
Het opzetten van een onderzoeksstructuur.
De ontwikkeling van theorieën.
Opzet van een onderzoeksopzet
Een goed literatuuronderzoek vereist een aantal stappen:
