HOOFDSTUK 10 DE HUID EN DE ZINTUIGEN
HUID
Omhult hele lichaam, met lichaamsopeningen.
Verschil in dikte
Functie van de huid
Functies:
- Beschermen:
o Verwondingen
o Binnendringen ziekteverwekkers
o Schadelijke stoffen
o Warmte/kou
- Uitscheiden
o Vocht
o Afvalstoffen
- Warmteregulatie handhaven lichaamstemperatuur. Warmte komt vrij bij inspanning
afgegeven aan bloed, warmteafgifte via huid. Zweetproductie verdampt. Bij kou
vaatvernauwing.
- Zintuigorgaan receptoren voor:
o Pijn
o Tast
o Druk
o Warmte
o Koude
niet gelijkmatig verdeeld.
Anatomie van de huid
Huid bestaat uit:
Epidermis (= opperhuid):
o Stratum basale (= regeneratielaag)
aanmaak nieuwe cellen
o Hoornvormende laag
o Stratum corneum ( = verhoornde laag)
afgestoten
verhoornen 3-4 weken.
Dermis (= lederhuid)
o Zintuigen
o Bloedvaten
o Bindweefsel stevigheid
o Stratum papillare uitstulpingen vast
aan epidermis.
Subcutis ( = onderhuids bindweefsel)
o Veel bindweefsel, gaat vrijwel zonder onderbreking over op lederhuid
o Groot deel lichaaamsvet opgeslagen
o Warmte-isolator
Verder bevat de huid ook:
Melanocyten (=pigmentcellen)
, o Geeft kleur aan haar, iris en huid
Huidklieren:
o Talgklieren
Wand haarzakjes
Afvoergang exocrien
Produceren talg verweking cellen ( = holocrien, secretie met celverlies)
o Zweetklieren
Verspreid huid, vooral handpalm, voetzool
Zweet water met opgeloste zouten
Gespecialiseerde zweetklieren:
Oksel speciale reukstoffen o.i.v. geslachtshormonen
Uitwendige gehoorgang cerumen = oorsmeer
Nagels
o Vorm verhoornde laag (stratum corneum)
o Gemaakt door levende cellen, zelf dood
Haren
o Uit verhoorde epitheelcellen
opgebouwde buigzame draden
o Product epidermis
o Twee soorten:
Fijn haar hele lichaam
Dik gepigmenteerd haar bijv.
hoofd
o Haarschacht buiten huid, haarwortel in
huid en subcutis
o Haarwortel verdikt uiteinde = haarbulbus
groeicentrum, rust op haarpapil
voedings- en kleurstoffen.
o Kippenvel gladde spier wand
haarzakje verbonden ander deel
epidermis.
ZINTUIGEN
Zintuigen prikkels opvangen buitenwereld
Soorten zintuigcellen
1. Chemoreceptoren
o Gevoelig voor chemische prikkels
o Reukzin, smaakzin en zuurgraadreceptoren
2. Thermoreceptoren
o Koud- en warmtezintuigen
o Hypothalamus centrum temperatuurregulatie
3. Mechanoreceptoren
o Mechanische prikkels, pijn, vervorming, bewegingen
o Tast-, druk- en pijnzin in huid en inwendige receptoren in spieren en gewrichten
4. Elektromagnetische receptoren
o Staafjes en kegeltjes in oog licht
Neus
HUID
Omhult hele lichaam, met lichaamsopeningen.
Verschil in dikte
Functie van de huid
Functies:
- Beschermen:
o Verwondingen
o Binnendringen ziekteverwekkers
o Schadelijke stoffen
o Warmte/kou
- Uitscheiden
o Vocht
o Afvalstoffen
- Warmteregulatie handhaven lichaamstemperatuur. Warmte komt vrij bij inspanning
afgegeven aan bloed, warmteafgifte via huid. Zweetproductie verdampt. Bij kou
vaatvernauwing.
- Zintuigorgaan receptoren voor:
o Pijn
o Tast
o Druk
o Warmte
o Koude
niet gelijkmatig verdeeld.
Anatomie van de huid
Huid bestaat uit:
Epidermis (= opperhuid):
o Stratum basale (= regeneratielaag)
aanmaak nieuwe cellen
o Hoornvormende laag
o Stratum corneum ( = verhoornde laag)
afgestoten
verhoornen 3-4 weken.
Dermis (= lederhuid)
o Zintuigen
o Bloedvaten
o Bindweefsel stevigheid
o Stratum papillare uitstulpingen vast
aan epidermis.
Subcutis ( = onderhuids bindweefsel)
o Veel bindweefsel, gaat vrijwel zonder onderbreking over op lederhuid
o Groot deel lichaaamsvet opgeslagen
o Warmte-isolator
Verder bevat de huid ook:
Melanocyten (=pigmentcellen)
, o Geeft kleur aan haar, iris en huid
Huidklieren:
o Talgklieren
Wand haarzakjes
Afvoergang exocrien
Produceren talg verweking cellen ( = holocrien, secretie met celverlies)
o Zweetklieren
Verspreid huid, vooral handpalm, voetzool
Zweet water met opgeloste zouten
Gespecialiseerde zweetklieren:
Oksel speciale reukstoffen o.i.v. geslachtshormonen
Uitwendige gehoorgang cerumen = oorsmeer
Nagels
o Vorm verhoornde laag (stratum corneum)
o Gemaakt door levende cellen, zelf dood
Haren
o Uit verhoorde epitheelcellen
opgebouwde buigzame draden
o Product epidermis
o Twee soorten:
Fijn haar hele lichaam
Dik gepigmenteerd haar bijv.
hoofd
o Haarschacht buiten huid, haarwortel in
huid en subcutis
o Haarwortel verdikt uiteinde = haarbulbus
groeicentrum, rust op haarpapil
voedings- en kleurstoffen.
o Kippenvel gladde spier wand
haarzakje verbonden ander deel
epidermis.
ZINTUIGEN
Zintuigen prikkels opvangen buitenwereld
Soorten zintuigcellen
1. Chemoreceptoren
o Gevoelig voor chemische prikkels
o Reukzin, smaakzin en zuurgraadreceptoren
2. Thermoreceptoren
o Koud- en warmtezintuigen
o Hypothalamus centrum temperatuurregulatie
3. Mechanoreceptoren
o Mechanische prikkels, pijn, vervorming, bewegingen
o Tast-, druk- en pijnzin in huid en inwendige receptoren in spieren en gewrichten
4. Elektromagnetische receptoren
o Staafjes en kegeltjes in oog licht
Neus
