SAMENVATTING CHRISTENDOM DE
BASICS 2019
MIDTERM – COLLEGES 1-6
COLLEGE 1 – DE GEBOORTE VAN HET CHRISTENDOM
-4 CE – 100 CE
CHRISTENDOM ONTSTAAT IN HET MILITAIRE WERELDRIJK GENAAMT HET ROMEINSE RIJK ALS JOODSE SECTE.
Herodes Antipas Keizercultus Orthodox Jodendom <-> Helenisme
Farizeeërs / Sadduceeën Essenen Joodse opstand 66 CE
Auto- en heterosoteriologie Eschatologie
Jezus van Nazareth Paulus van Tarsus
HET CHRISTENDOM IN HET MILITAIRE WERELDRIJK VAN ROME
Herodes Antipas regeerde namens de Romeinen Judea ten tijde van de bijbelvertellingen; hij had, net
als zijn vader Keizer Augustus en vaders vader Herodes de Grote een Keizercultus en werd dus als god
vereerd.
In het romeinse rijk mogen religies als het Jodendom blijven bestaan, zolang er zich maar aan de regels
word gehouden en de keizer word geëerd.
o Dit is dan ook waar het schuurt tussen het Orthodox Jodendom en het Helenisme van het
Romeinse rijk: omdat het Jodendom en later het Christendom God als koning zien
(Eschatologie) weigerden sommigen de keizer te eren. Deze mensen werden als
landverraders gezien.
In het Jodendom zijn de hooggeplaatste figuren de Farizeeërs die de Schriftgeleerden / Wetgeleerden
zijn van de religie en wet uit de Thora uitleggen aan ‘de gewone mens’. De aristocratische vorm van
deze groep zijn de Sadduceeën. Ze worden belangrijker ná de Joodse opstand.
DE JOODSE OPSTAND VAN 66 CE
Het is vooral de Joodse sekte van Essenen die zich verzetten tegen het romeins helenisme; ze trekken
zich al snel terug in de woestijn.
o Denkbeelden: apocalyptisch; zuiverheidscultus; sterk dualisme tussen goed en kwaad.
Mede door de denkbeelden van de Essenen start in 66 CE De Joodse Opstand, die door legerleider
Titus word neergeslagen met de verwoesting van de Joodse tempel -> de diaspora volgt, en het
Jodendom veranderd van een tempelreligie in een schriftreligie met de Farizeeërs als hooggeplaatste
figuren.
CHRISTENDOM ALS JOODSE SEKTE
De Joodse religie schakelt om de komst van de Messias en Christenen geloven dat Jezus van Nazareth
(-4CE tot ong. 40CE) deze Messias (grieks: Christos) is. Het christendom start dus als Joodse sekte.
Onder Paulus van Tarsus (vanaf 50CE) groeit het Christendom weg van het Jodendom -> joodse
(spijs)wetten hoeven door gentiles / gojim (niet-Joden) niet gevolgd worden.
o Paulus heeft wel een strijd over deze nieuwe regelloosheid met o.a. de apostel en metgezel
van jezus Johannes. Zie boek: Handelingen (NT) en Brieven (NT).
o Denkbeelden: anti-ascese; kwaad zit niet in lichaam; Hetero soteriologisch (verlossing kan
alleen door Jezus te volgen plaatsvinden) ipv Auto soteriologisch (verlossing door jezelf, zoals
BASICS 2019
MIDTERM – COLLEGES 1-6
COLLEGE 1 – DE GEBOORTE VAN HET CHRISTENDOM
-4 CE – 100 CE
CHRISTENDOM ONTSTAAT IN HET MILITAIRE WERELDRIJK GENAAMT HET ROMEINSE RIJK ALS JOODSE SECTE.
Herodes Antipas Keizercultus Orthodox Jodendom <-> Helenisme
Farizeeërs / Sadduceeën Essenen Joodse opstand 66 CE
Auto- en heterosoteriologie Eschatologie
Jezus van Nazareth Paulus van Tarsus
HET CHRISTENDOM IN HET MILITAIRE WERELDRIJK VAN ROME
Herodes Antipas regeerde namens de Romeinen Judea ten tijde van de bijbelvertellingen; hij had, net
als zijn vader Keizer Augustus en vaders vader Herodes de Grote een Keizercultus en werd dus als god
vereerd.
In het romeinse rijk mogen religies als het Jodendom blijven bestaan, zolang er zich maar aan de regels
word gehouden en de keizer word geëerd.
o Dit is dan ook waar het schuurt tussen het Orthodox Jodendom en het Helenisme van het
Romeinse rijk: omdat het Jodendom en later het Christendom God als koning zien
(Eschatologie) weigerden sommigen de keizer te eren. Deze mensen werden als
landverraders gezien.
In het Jodendom zijn de hooggeplaatste figuren de Farizeeërs die de Schriftgeleerden / Wetgeleerden
zijn van de religie en wet uit de Thora uitleggen aan ‘de gewone mens’. De aristocratische vorm van
deze groep zijn de Sadduceeën. Ze worden belangrijker ná de Joodse opstand.
DE JOODSE OPSTAND VAN 66 CE
Het is vooral de Joodse sekte van Essenen die zich verzetten tegen het romeins helenisme; ze trekken
zich al snel terug in de woestijn.
o Denkbeelden: apocalyptisch; zuiverheidscultus; sterk dualisme tussen goed en kwaad.
Mede door de denkbeelden van de Essenen start in 66 CE De Joodse Opstand, die door legerleider
Titus word neergeslagen met de verwoesting van de Joodse tempel -> de diaspora volgt, en het
Jodendom veranderd van een tempelreligie in een schriftreligie met de Farizeeërs als hooggeplaatste
figuren.
CHRISTENDOM ALS JOODSE SEKTE
De Joodse religie schakelt om de komst van de Messias en Christenen geloven dat Jezus van Nazareth
(-4CE tot ong. 40CE) deze Messias (grieks: Christos) is. Het christendom start dus als Joodse sekte.
Onder Paulus van Tarsus (vanaf 50CE) groeit het Christendom weg van het Jodendom -> joodse
(spijs)wetten hoeven door gentiles / gojim (niet-Joden) niet gevolgd worden.
o Paulus heeft wel een strijd over deze nieuwe regelloosheid met o.a. de apostel en metgezel
van jezus Johannes. Zie boek: Handelingen (NT) en Brieven (NT).
o Denkbeelden: anti-ascese; kwaad zit niet in lichaam; Hetero soteriologisch (verlossing kan
alleen door Jezus te volgen plaatsvinden) ipv Auto soteriologisch (verlossing door jezelf, zoals
