Zijlmans et al. (2011)
Training emotional intelligence related to treatment skills of staff working with clients with
intellectual disabilities and challenging behaviour
Mensen met een verstandelijk beperking (VB) laten in verhouding meer probleemgedrag zien dan
mensen zonder VB. Prevalentie van ernstig probleemgedrag van mensen met VB ligt tussen de 7.8-
12.1%. Er zijn verschillende factoren waardoor probleemgedrag wordt ontwikkeld of in stand wordt
gehouden, zoals het geslacht, leeftijd en de psychosociale omgeving van het individu (stressvolle
levensgebeurtenissen, probleemoplossende vaardigheden, taakmoeilijkheden) en negatieve
attitudes van begeleiding.
Vaak worden er interventies ingezet tegen het probleemgedrag, vaak is dit effectief op de korte
termijn, maar versterkt het gedrag op lange termijn. Cliënten die probleemgedrag laten zien
trekken vaak de aandacht van de begeleiders, hierdoor houden zij het probleem in stand. Ook
roept het gedrag emoties op bij begeleiders, zoals woede, angst en ergernis. Op het moment dat
begeleiders zich bedreigd voelen door het probleemgedrag neemt de kans af dat er adequaat op
wordt gereageerd.
Voor het begeleiden van mensen met een VB is het dus belangrijk om goede kwaliteiten in huis te
hebben. Een effectieve manier om begeleiders te verbeteren is het geven van feedback aan
begeleiders.
Studie onderzoekt de volgende vragen:
1. Zijn er verschillen tussen pre- en posttestscores op de vijf hoofdschalen van de EQ-i van de
experimentele groep hoger dan die van de controlegroep?
2. Zijn er verschillende effecten van de training op subschalen van de EQ-i?
3. Hebben medewerkers die deelnemen aan de experimentele groep verbeterde emotionele
intelligentie?
Methode
Participanten
Zestig begeleiders van mensen met MVB tot LVB met psychiatrische problemen (ASS, ADHD,
persoonlijkheidsstoornis). De begeleiders zijn verdeeld in een experimentele groep en een
controlegroep.
Interventie
Bij de experimentele groep was het doel de emotionele intelligentie verbeteren dmv mondelingen
feedback op individuele EQ-i profielen en videofeedback.
Resultaten
Het effect van training op algemene EQ-i scores
Om te bepalen of er verschil is tussen de experimentele groep en de controlegroep is er gekeken
tussen de verschillen op pre-test en posttest. Dit is voor alle hoofdschalen van de EQ-i bepaald;
intrapersoonlijk, interpersoonlijk, stressmanagement, aanpassingsvermogen en algemene
stemming. De experimentele groep toonde hogere verschilscores dan de controlegroep.
In de controlegroep waren er geen significante verschilscores op de hoofdschalen. Bij de
experimentele groep waren er significante verschillen op de hoofdschalen; intrapersoonlijk,
algemene stemming en aanpassingsvermogen. De verschilscores van de experimentele groep
waren significant hoger dan de verschilscores van de controlegroep op de hoofdschalen
intrapersoonlijk en aanpassingsvermogen.
Differentiële effecten van de training op de EQ-i-subschalen
Stijging per subschaal is onderzocht door vergelijk van de pre-test en posttest scores. Na analyse
is gebleken dat er alleen een significant verschil is in de scores op de subschalen van
stressmanagemen; stress tolerantie en impulscontrole.
Wenselijkheid van EQ-i scorewijzigingen
De veranderingen van de EQ-i scores zijn op drie categorieën geëvalueerd; gunstige verandering,
ongunstige verandering en onveranderd. Na evaluatie is gebleken dat in de experimentele groep de
scores in de gewenste richting veranderd zijn. Na uitvoeren van chi-kwadraat test lijkt er een
systematische verandering te zijn opgetreden van de emotionele intelligentie in de experimentele
groep op het grootste deel van de hoofdschalen.
Discussie
Het doel van de studie was om de effectiviteit van een interventieprogramma vast te stellen voor
begeleiders gericht op het vergroten van emotionele intelligentie. Resultaten laten zien dat het
Training emotional intelligence related to treatment skills of staff working with clients with
intellectual disabilities and challenging behaviour
Mensen met een verstandelijk beperking (VB) laten in verhouding meer probleemgedrag zien dan
mensen zonder VB. Prevalentie van ernstig probleemgedrag van mensen met VB ligt tussen de 7.8-
12.1%. Er zijn verschillende factoren waardoor probleemgedrag wordt ontwikkeld of in stand wordt
gehouden, zoals het geslacht, leeftijd en de psychosociale omgeving van het individu (stressvolle
levensgebeurtenissen, probleemoplossende vaardigheden, taakmoeilijkheden) en negatieve
attitudes van begeleiding.
Vaak worden er interventies ingezet tegen het probleemgedrag, vaak is dit effectief op de korte
termijn, maar versterkt het gedrag op lange termijn. Cliënten die probleemgedrag laten zien
trekken vaak de aandacht van de begeleiders, hierdoor houden zij het probleem in stand. Ook
roept het gedrag emoties op bij begeleiders, zoals woede, angst en ergernis. Op het moment dat
begeleiders zich bedreigd voelen door het probleemgedrag neemt de kans af dat er adequaat op
wordt gereageerd.
Voor het begeleiden van mensen met een VB is het dus belangrijk om goede kwaliteiten in huis te
hebben. Een effectieve manier om begeleiders te verbeteren is het geven van feedback aan
begeleiders.
Studie onderzoekt de volgende vragen:
1. Zijn er verschillen tussen pre- en posttestscores op de vijf hoofdschalen van de EQ-i van de
experimentele groep hoger dan die van de controlegroep?
2. Zijn er verschillende effecten van de training op subschalen van de EQ-i?
3. Hebben medewerkers die deelnemen aan de experimentele groep verbeterde emotionele
intelligentie?
Methode
Participanten
Zestig begeleiders van mensen met MVB tot LVB met psychiatrische problemen (ASS, ADHD,
persoonlijkheidsstoornis). De begeleiders zijn verdeeld in een experimentele groep en een
controlegroep.
Interventie
Bij de experimentele groep was het doel de emotionele intelligentie verbeteren dmv mondelingen
feedback op individuele EQ-i profielen en videofeedback.
Resultaten
Het effect van training op algemene EQ-i scores
Om te bepalen of er verschil is tussen de experimentele groep en de controlegroep is er gekeken
tussen de verschillen op pre-test en posttest. Dit is voor alle hoofdschalen van de EQ-i bepaald;
intrapersoonlijk, interpersoonlijk, stressmanagement, aanpassingsvermogen en algemene
stemming. De experimentele groep toonde hogere verschilscores dan de controlegroep.
In de controlegroep waren er geen significante verschilscores op de hoofdschalen. Bij de
experimentele groep waren er significante verschillen op de hoofdschalen; intrapersoonlijk,
algemene stemming en aanpassingsvermogen. De verschilscores van de experimentele groep
waren significant hoger dan de verschilscores van de controlegroep op de hoofdschalen
intrapersoonlijk en aanpassingsvermogen.
Differentiële effecten van de training op de EQ-i-subschalen
Stijging per subschaal is onderzocht door vergelijk van de pre-test en posttest scores. Na analyse
is gebleken dat er alleen een significant verschil is in de scores op de subschalen van
stressmanagemen; stress tolerantie en impulscontrole.
Wenselijkheid van EQ-i scorewijzigingen
De veranderingen van de EQ-i scores zijn op drie categorieën geëvalueerd; gunstige verandering,
ongunstige verandering en onveranderd. Na evaluatie is gebleken dat in de experimentele groep de
scores in de gewenste richting veranderd zijn. Na uitvoeren van chi-kwadraat test lijkt er een
systematische verandering te zijn opgetreden van de emotionele intelligentie in de experimentele
groep op het grootste deel van de hoofdschalen.
Discussie
Het doel van de studie was om de effectiviteit van een interventieprogramma vast te stellen voor
begeleiders gericht op het vergroten van emotionele intelligentie. Resultaten laten zien dat het
