Samenvatting Inleiding Methodenleer UvT

HOOFDSTUK 1 – PSYCHOLOGY IS A WAY OF THINKING

 Empiristen baseren hun conclusies en bewijzen op de zintuigen of op
instrumenten die de zintuigen assisteren, zoals een thermometer of
timer.
o De empirische cyclus:
 Observatie  theorie (inductie)  voorspelling
(deductie)  toetsing  evaluatie.
 Inductie; van iets bijzonders naar iets algemeens
gaan.
 Deductie; van iets breeds naar iets specifiek gaan.

 Falsificeerbaarheid; het moet mogelijk zijn bewijs te vinden tégen de
theorie.

 Als een voorspelling uitkomt, dan is de theorie niet weerlegd.
 Als een voorspelling niet uitkomt, dan is er een probleem.

 Basic research heeft als doel de algemene kennis vergroten.
 Translational research heeft als doel lessen uit onderzoek toe passen
in de praktijk.
 Applied research heeft als doel een specifiek praktisch probleem
oplossen.

 Merton’s wetenschappelijke normen:
o Universalisme; wetenschappelijke claims worden beoordeeld
op basis van hun verdienste, onafhankelijk van de
geloofsbrieven of reputatie van de onderzoeker. Voor alle
wetenschappers en alle onderzoeken gelden dezelfde vooraf
vastgestelde criteria.
o Gemeenschap; wetenschappelijke kennis wordt gecreëerd door
een gemeenschap en de bevindingen ervan behoren tot de
gemeenschap.
o Ongeïnteresseerdheid; wetenschappers streven ernaar de
waarheid te ontdekken, wat die ook is; ze laten zich niet leiden
door overtuiging, idealisme, politiek of winstbejag.
o Georganiseerd scepticisme; wetenschappers stellen alles in
vraag, inclusief hun eigen theorieën, algemeen aanvaarde
ideeën en ‘oude wijsheid’.

HOOFDSTUK 2 – SOURCES OF INFORMATION: WHY RESEARCH IS
BEST AND HOW TO FIND IT

,  Door het hebben van een vergelijkingsgroep word je in staat gesteld
om te vergelijken wat er zou gebeuren met en zonder datgene
waarin we geïnteresseerd zijn.
o In onderzoek worden alternatieve verklaringen confounds
genoemd.



 De resultaten van gedragsonderzoek zijn probabilistisch; de
bevindingen verklaren niet altijd álle gevallen.

 Oordelen op basis van intuïtie; een conclusie accepteren omdat het
in ons hoofd klopt en het natuurlijk voelt.
o Availability heuristic: dingen die gemakkelijk in onze geest
opkomen, hebben de neiging ons denken te sturen.
 Zo kan een present bias ontstaan, waarbij we
overschatten hoe vaak zowel de behandeling als het
gewenste resultaat aanwezig zijn.

 Confirmation bias: de neiging om alleen naar informatie te kijken die
overeenkomt met wat we willen geloven.

 Bias blind spot: zelfs wanneer we lezen over de bevooroordeelde
manieren waarop mensen denken, concluderen we dat die
vooroordelen niet op ons van toepassing zijn.

 Empirische tijdschriftartikelen rapporteren voor het eerst de
resultaten van een empirisch onderzoek.
 Overzichtsartikelen vatten samen en integreren alle gepubliceerde
studies die zijn gedaan in één onderzoeksgebied.
o Een meta-analyse combineert de resultaten van vele
onderzoeken en geeft een getal dat het effect samenvat.

 Samenvatting  inleiding  methode  resultaten  discussie 
referenties.

 Desinformatie: nieuws dat opzettelijk is gemaakt om te misleiden of
te provoceren.

HOOFDSTUK 3 – THREE CLAIMS, FOUR VALIDITIES

 Variabele: iets wat in meerdere levels kan variëren.
o Gemeten variabele (afhankelijke variabele): een variabele
waarvan de niveaus worden waargenomen en geregistreerd.

, o Gemanipuleerde variabele (onafhankelijke variabele): een
variabele die een onderzoeker controleert.
 Bij het opstellen van hypothesen voor empirisch
onderzoek, wordt er van een conceptuele variabele
(construct) een operationele variabele gemaakt; de
conceptuele variabele wordt omgezet in een gemeten of
gemanipuleerde variabele.
 Constante variabele (controle variabele): iets wat mogelijk kan
variëren, maar slechts één niveau aanhoudt in de betreffende
situatie.

 Een claim = een argument.
o Frequentie claims (meestal ondersteund door een
enquête/opiniepeiling); richten zich op één variabele.
o Associatie claims (meestal ondersteund door correlationeel
onderzoek); stellen dat een bepaald niveau van een variabele
waarschijnlijk wordt geassocieerd met een bepaald niveau van
een andere variabele.
 Positieve associatie  hoog & hoog of laag & laag.
 Negatieve associatie  hoog & laag of laag & hoog.
 Nul associatie, geen associatie.
 De bijbehorende spreidingsdiagram heeft geen
helling.
o Causale claims (moet worden ondersteund door experimenteel
onderzoek); stellen dat een van de variabelen verantwoordelijk
is voor het veranderen van een andere variabele.

 Validiteit (geldigheid).
o Construct validiteit; verwijst naar hoe goed een conceptuele
variabele is geoperationaliseerd en dus hoe goed een
onderzoek een variabele heeft gemeten of gemanipuleerd.
 Hierbij moet ook worden vastgesteld dat elke variabele
betrouwbaar is gemeten.
o Externe validiteit; verwijst naar hoe goed de resultaten van
een onderzoek generaliseren naar mensen/contexten naast die
in het onderzoek.
o Statistische validiteit; verwijst naar in hoeverre de statistische
conclusies (de cijfers) van de studie accuraat en redelijk zijn.
 Betrouwbaarheidsinterval: een bereik dat is ontworpen
om de werkelijke populatiewaarde een groot deel van de
tijd te omvatten.
 Effectgrootte.