in de Republiek
De markt wordt belangrijker
In de late middeleeuwen nam de handel in West-Europa steeds meer toe.
Republiek (Nederland tegenwoordig) werd ook steeds welvarender
o Zuiden (huidige België): Brugge + Antwerpen
o Oosten: Deventer + Zwolle
Waren lid van de Hanze -> handelden bij Oostzee -> graan +
hout: Oostzeevaart
Holland (gewest): liep lange tijd achter
o Na 1450: Amsterdam, Hoorn en Enkhuizen namen Oostzeevaart
over
o Oorzaak: drassige grond -> niet geschikt voor graanverbouw -> wel
voor weidegrond (vee) -> Moesten graan importeren om bevolking
te voeden -> Holland werd belangrijker voor Oostzeehandel dan
Oosten
Hollande boeren -> specialiseren in producten die makkelijk te verkopen
zijn (kaas, boter, groenten, hennep, vlas->kleding, touw, zeilen, lampolie)
produceerden voor markt, niet zichzelf -> commerciële landbouw
o Hollandse vissers deden dit ook: haring
Snel verdienden Hollanders met Oostzeevaart het meesten ->
Oostzeevaart: moedernegotie (negotie: handel).
1540: Amsterdam -> grote markt graan + hout
De economie van de Republiek
, Halverwege 16e eeuw: Amsterdam in bloei, Antwerpen nog belangrijkste
handelsstad
1585: Hollandse economie haalde Zuiden in. 2 Oorzaken:
1. Holland: paar belangrijke uitvindingen
a. Fluitschip: weinig zeelieden, veel vracht
b. Nieuw soort windmolens: hout zagen, zaden pellen, kleurstof en
papier maken
c. -> minder werknemers nodig -> goedkoper produceren
2. Oorlog tussen Spanje en Republiek voor Antwerpen heel nadelig
a. 1585: stad heroverd door Spanje
b. Haven geblokkeerd door Republiek
c. Handel stortte in
d. Kooplui + ambachtslieden vluchtten naar Holland -> Holland heel
veel kennis, geld, en arbeiders erbij
Hierdoor groeide de economie heel snel
Meeste werd verdiend met Handel
o Kooplieden kochten voor geld(kapitaal) producten -> verkochten ->
winst -> steeds rijker
o Economie -> winst door handel: centraal -> handelskapitalisme ->
maken van producten niet belangrijk
Handelaren -> sloegen ingekochte spullen op in pakhuis -> verkochten
wanneer er schaarste was (hoge prijs): stapelmarkt
VOC en WIC
Voor economie in Republiek -> handel Europa belangrijkst
Nieuwe handelsmogelijkheden ontdekt