WEEK 5 HET ONDERZOEK TER TERECHTZITTING
Inleiding
Bij de behandeling van dit onderwerp bekijken we wat er zoal op de terechtzitting gebeurt.
Het onderzoek ter terechtzitting vindt plaats in het openbaar. Die openbaarheid is principiëel
voorgeschreven (art. 6 EVRM, art. 121 Gw en art. 269 Sv). Het biedt de mogelijkheid tot
publieke controle op de niet democratisch te controleren rechter. Het onderzoek ter
terechtzitting loopt vooruit op de beslissingen van de artikelen 348/350 Sv. In het onderzoek
ter terechtzitting komen de gegevens die gedurende het voorbereidend onderzoek in het
strafdossier zijn verzameld aan de orde en kunnen daar ter discussie worden gesteld.
Uiteraard kunnen ook nieuwe gegevens ter tafel komen. De rechters die bij het onderzoek ter
terechtzititing aanwezig zijn geweest, zijn ook de rechters die later in raadkamer over de
strafzaak oordelen. De strafrechter heeft op het onderzoek ter terechtzitting een actieve rol.
Het onderzoek ter terechtzitting is gericht op “waarheidsvinding”. Aan het einde van het
onderzoek krijgt de verdachte het laatste woord.
De secretaris die ter terechtzitting optreedt als griffier, is na de zitting belast met het
uitwerken van het “proces-verbaal terechtzitting” (verslag van de zitting). In dit proces-
verbaal terechtzitting wordt opgenomen of de formele voorschriften (cautie, voorhouden
stukken etc etc.) in acht zijn genomen en wordt een (juridische) samenvatting gegeven van
wat er op de zitting is gebeurd. Artikel 326 Sv verwijst naar deze werkzaamheden.
De wettelijke regeling van het “onderzoek ter terechtzitting” vind je vanaf artikel 268 van het
Wetboek van Strafvordering.
We besteden deze week ook aandacht aan de rechten van slachtoffers en nabestaanden in
het strafproces.
Literatuur
Capita Strafrecht, P.A.M. Mevis:
- Hoofdstuk 9, paragraaf IX (pag. 443 – 446)
- Hoofdstuk 11 (pag. 529 – 580)
Leerdoelen
Na bestudering van dit onderwerp kan de student:
het karakter, de betekenis en de verschillende functies van het onderzoek ter
terechtzitting toelichten, alsmede de beginselen die daaraan ten grondslag liggen;
de wettelijke regeling van het onderzoek ter terechtzitting interpreteren, deze regels
toepassen op een casus en beargumenteren of in een casus aan die regels – waaronder
die m.b.t. het oproepen en horen van getuigen wordt voldaan;
de rol en de rechten van het slachtoffer in het strafproces toelichten en toepassen aan de
hand van een casus;
de rol van de gerechtssecretaris/griffier op de terechtzitting toelichten mede aan de hand
van de wettelijke bepalingen die op zijn rol betrekking hebben.
Opdrachten
Opdracht 1
Johanna V. z Johanna V. zal het er deze keer niet bij laten zitten. Wederom had zij een fikse ruzie met haar
vriendin Gabriëlla J. en Gabriëlla heeft ook deze keer haar handjes niet kunnen thuis houden.
Johanna is door Gabriëlla geslagen en geschopt. Johanna heeft een bloedneus opgelopen, mist
twee tanden en haar heup voelt nog steeds pijnlijk aan. Johanna is naar het ziekenhuis geweest
voor behandeling en er is een medische verklaring opgesteld van de verwondingen die zij heeft
opgelopen. Door de mishandeling zijn de kleren van Johanna onbruikbaar geworden. Haar blouse is
op drie plaatsen gescheurd en haar jasje zat na de vechtpartij vol lelijke bloedspetters. Inmiddels
heeft Johanna nieuwe kleren gekocht. Dit grapje kostte haar €140 (blouse en broek). Als dat alles
was, zou het nog te overzien zijn, maar door alles wat er gebeurd is, slaapt Johanna al weken
slecht. Steeds weer moet zij aan het voorval met Gabriëlla terugdenken. Soms wordt zij ’s nachts
, badend in het zweet wakker om dan met enige opluchting vast te stellen dat het deze keer “gelukkig”
alleen een droom was.
Joris en Math J Joris en Mathilde, twee vrienden van Johanna, waren er bij en hebben alles gezien. Johanna heeft
aangifte gedaan bij de politie. Gabriëlla J. is gedagvaard en de zaak zal worden behandeld op de
terechtzitting van de politierechter. De officier van justitie, die mishandeling heeft tenlastegelegd,
heeft Joris en Mathilde als getuigen opgeroepen. Gabriëlla ontkent alles. Zij stelt dat de vechtpartij
enorm wordt opgeblazen door Johanna en dat er in feite niet meer aan de hand was dan een
ongelukkige botsing. Gabriëlla voert bovendien aan dat er twee getuigen zijn (Hans en Boris) die
haar lezing van de feiten kunnen bevestigen. Zij wil deze getuigen oproepen voor de zitting.
a. Wie beslist of een zaak voor de politierechter dan wel voor de meervoudige kamer
wordt aangebracht en welke wettelijke maatstaf wordt daarbij gehanteerd? Welke
argumenten zou je kunnen aanvoeren voor de stelling dat deze zaak zich niet leent
voor behandeling door de politierechter?
Uitgangspunt wet: altijd meervoudige kamer tenzij politierechter.
Criteria:
1. OM beslist dat het een eenvoudige zaak is
2. Ook ten aanzien van het bewijs
3. De gevangenisstraf mag niet meer zijn dan 1 jaar
Requireren betekent dat dit afhangt van de requisitoir van de OvJ (dit is wat voor straf
hij eist).
Deze zaak is niet geschikt voor de politierechter omdat deze rechter kleinere
zaken behandeld. Deze zaak is gecompliceerder en daarom kan er ook niet op
dezelfde dag nog uitspraak gedaan worden zoals de politierechter wel doet. Dit
komt namelijk omdat de getuigen opgeroepen moeten worden en op de
terechtzitting moeten verschijnen zodat ze ondervraagd kunnen worden door
de rechter. mede door de getuigenverklaring kan de rechter pas een uitspraak
doen.
Theorie: vanaf 268 Sv is het verloop van het proces van de meervoudige kamer
(ook politierechter is hier van toepassing). Artikel 367 Sv zegt dat alles
hetzelfde is wat ook bij de meervoudige kamer is tenzij er in de titel van de
politierechter iets anders bepaald.
b. Geef gemotiveerd aan of artikel 265 WvSv van toepassing is op het geding voor de
politierechter? dit artikel gaat over wanneer de dagvaarding aan de verdachte
betekent moet zijn voor het onderzoek ter terechtzitting. In titel VII
(politierechter) staat een apart artikel dus die geldt dan ook.
Theorie:
Stap 1: kijk eerst naar het artikel dat gegeven is.
Stap 2: kijk naar de bijzondere titel van de politierechter kijk of hier een
bijzondere bepaling staat.
Stap 3: zo ja, pas de bijzondere bepaling toe.
Zo nee, dan geldt het gegeven artikel.
c. Waar en hoe is het recht tot het oproepen van getuigen door de officier van justitie,
respectievelijk de verdachte geregeld? dit begint in titel V. het staat in artikel
260/263 Sv. De verdachte moet een schriftelijk verzoek indienen bij de OvJ.
d. Z Kan de officier van justitie een door de verdachte opgegeven getuige weigeren op
te roepen en zo ja op welke gronden? Hoe luidt je antwoord voor deze casus?
artikel 264 Sv. Hij geeft zijn reden via lid 1 of lid 2 Sv.
Deze casus: het kan niet geweigerd worden omdat het niet voldoet aan een van
de redenen genoemd in lid 1 of 2 Sv.
Inleiding
Bij de behandeling van dit onderwerp bekijken we wat er zoal op de terechtzitting gebeurt.
Het onderzoek ter terechtzitting vindt plaats in het openbaar. Die openbaarheid is principiëel
voorgeschreven (art. 6 EVRM, art. 121 Gw en art. 269 Sv). Het biedt de mogelijkheid tot
publieke controle op de niet democratisch te controleren rechter. Het onderzoek ter
terechtzitting loopt vooruit op de beslissingen van de artikelen 348/350 Sv. In het onderzoek
ter terechtzitting komen de gegevens die gedurende het voorbereidend onderzoek in het
strafdossier zijn verzameld aan de orde en kunnen daar ter discussie worden gesteld.
Uiteraard kunnen ook nieuwe gegevens ter tafel komen. De rechters die bij het onderzoek ter
terechtzititing aanwezig zijn geweest, zijn ook de rechters die later in raadkamer over de
strafzaak oordelen. De strafrechter heeft op het onderzoek ter terechtzitting een actieve rol.
Het onderzoek ter terechtzitting is gericht op “waarheidsvinding”. Aan het einde van het
onderzoek krijgt de verdachte het laatste woord.
De secretaris die ter terechtzitting optreedt als griffier, is na de zitting belast met het
uitwerken van het “proces-verbaal terechtzitting” (verslag van de zitting). In dit proces-
verbaal terechtzitting wordt opgenomen of de formele voorschriften (cautie, voorhouden
stukken etc etc.) in acht zijn genomen en wordt een (juridische) samenvatting gegeven van
wat er op de zitting is gebeurd. Artikel 326 Sv verwijst naar deze werkzaamheden.
De wettelijke regeling van het “onderzoek ter terechtzitting” vind je vanaf artikel 268 van het
Wetboek van Strafvordering.
We besteden deze week ook aandacht aan de rechten van slachtoffers en nabestaanden in
het strafproces.
Literatuur
Capita Strafrecht, P.A.M. Mevis:
- Hoofdstuk 9, paragraaf IX (pag. 443 – 446)
- Hoofdstuk 11 (pag. 529 – 580)
Leerdoelen
Na bestudering van dit onderwerp kan de student:
het karakter, de betekenis en de verschillende functies van het onderzoek ter
terechtzitting toelichten, alsmede de beginselen die daaraan ten grondslag liggen;
de wettelijke regeling van het onderzoek ter terechtzitting interpreteren, deze regels
toepassen op een casus en beargumenteren of in een casus aan die regels – waaronder
die m.b.t. het oproepen en horen van getuigen wordt voldaan;
de rol en de rechten van het slachtoffer in het strafproces toelichten en toepassen aan de
hand van een casus;
de rol van de gerechtssecretaris/griffier op de terechtzitting toelichten mede aan de hand
van de wettelijke bepalingen die op zijn rol betrekking hebben.
Opdrachten
Opdracht 1
Johanna V. z Johanna V. zal het er deze keer niet bij laten zitten. Wederom had zij een fikse ruzie met haar
vriendin Gabriëlla J. en Gabriëlla heeft ook deze keer haar handjes niet kunnen thuis houden.
Johanna is door Gabriëlla geslagen en geschopt. Johanna heeft een bloedneus opgelopen, mist
twee tanden en haar heup voelt nog steeds pijnlijk aan. Johanna is naar het ziekenhuis geweest
voor behandeling en er is een medische verklaring opgesteld van de verwondingen die zij heeft
opgelopen. Door de mishandeling zijn de kleren van Johanna onbruikbaar geworden. Haar blouse is
op drie plaatsen gescheurd en haar jasje zat na de vechtpartij vol lelijke bloedspetters. Inmiddels
heeft Johanna nieuwe kleren gekocht. Dit grapje kostte haar €140 (blouse en broek). Als dat alles
was, zou het nog te overzien zijn, maar door alles wat er gebeurd is, slaapt Johanna al weken
slecht. Steeds weer moet zij aan het voorval met Gabriëlla terugdenken. Soms wordt zij ’s nachts
, badend in het zweet wakker om dan met enige opluchting vast te stellen dat het deze keer “gelukkig”
alleen een droom was.
Joris en Math J Joris en Mathilde, twee vrienden van Johanna, waren er bij en hebben alles gezien. Johanna heeft
aangifte gedaan bij de politie. Gabriëlla J. is gedagvaard en de zaak zal worden behandeld op de
terechtzitting van de politierechter. De officier van justitie, die mishandeling heeft tenlastegelegd,
heeft Joris en Mathilde als getuigen opgeroepen. Gabriëlla ontkent alles. Zij stelt dat de vechtpartij
enorm wordt opgeblazen door Johanna en dat er in feite niet meer aan de hand was dan een
ongelukkige botsing. Gabriëlla voert bovendien aan dat er twee getuigen zijn (Hans en Boris) die
haar lezing van de feiten kunnen bevestigen. Zij wil deze getuigen oproepen voor de zitting.
a. Wie beslist of een zaak voor de politierechter dan wel voor de meervoudige kamer
wordt aangebracht en welke wettelijke maatstaf wordt daarbij gehanteerd? Welke
argumenten zou je kunnen aanvoeren voor de stelling dat deze zaak zich niet leent
voor behandeling door de politierechter?
Uitgangspunt wet: altijd meervoudige kamer tenzij politierechter.
Criteria:
1. OM beslist dat het een eenvoudige zaak is
2. Ook ten aanzien van het bewijs
3. De gevangenisstraf mag niet meer zijn dan 1 jaar
Requireren betekent dat dit afhangt van de requisitoir van de OvJ (dit is wat voor straf
hij eist).
Deze zaak is niet geschikt voor de politierechter omdat deze rechter kleinere
zaken behandeld. Deze zaak is gecompliceerder en daarom kan er ook niet op
dezelfde dag nog uitspraak gedaan worden zoals de politierechter wel doet. Dit
komt namelijk omdat de getuigen opgeroepen moeten worden en op de
terechtzitting moeten verschijnen zodat ze ondervraagd kunnen worden door
de rechter. mede door de getuigenverklaring kan de rechter pas een uitspraak
doen.
Theorie: vanaf 268 Sv is het verloop van het proces van de meervoudige kamer
(ook politierechter is hier van toepassing). Artikel 367 Sv zegt dat alles
hetzelfde is wat ook bij de meervoudige kamer is tenzij er in de titel van de
politierechter iets anders bepaald.
b. Geef gemotiveerd aan of artikel 265 WvSv van toepassing is op het geding voor de
politierechter? dit artikel gaat over wanneer de dagvaarding aan de verdachte
betekent moet zijn voor het onderzoek ter terechtzitting. In titel VII
(politierechter) staat een apart artikel dus die geldt dan ook.
Theorie:
Stap 1: kijk eerst naar het artikel dat gegeven is.
Stap 2: kijk naar de bijzondere titel van de politierechter kijk of hier een
bijzondere bepaling staat.
Stap 3: zo ja, pas de bijzondere bepaling toe.
Zo nee, dan geldt het gegeven artikel.
c. Waar en hoe is het recht tot het oproepen van getuigen door de officier van justitie,
respectievelijk de verdachte geregeld? dit begint in titel V. het staat in artikel
260/263 Sv. De verdachte moet een schriftelijk verzoek indienen bij de OvJ.
d. Z Kan de officier van justitie een door de verdachte opgegeven getuige weigeren op
te roepen en zo ja op welke gronden? Hoe luidt je antwoord voor deze casus?
artikel 264 Sv. Hij geeft zijn reden via lid 1 of lid 2 Sv.
Deze casus: het kan niet geweigerd worden omdat het niet voldoet aan een van
de redenen genoemd in lid 1 of 2 Sv.
