SWK 3: PEDAGOGIEK
Samenvatting
ZOË REEDEKER
,Hoorcollege 1A
Pedagogiek Het begin; de opvoeding en de opvoedingsondersteuning binnen de
hedendaagse pedagogiek
Content boeken: ‘Opvoeden in het hedendaagse gezin’ en ‘Opvoedingsondersteuning’
Content Artikelen: Artikelen
- Lezen om dingen te begrijpen
PowerPoint heeft ook tentamenstof (een rood sterretje? GEEN TENTAMENSTOF)
Wat is opvoeden?
- Ieder invloed die mensen, bedoeld of onbedoeld uitoefenen op de ontwikkeling en
het functioneren van het kind
Ontwikkelen (ont-wikkelen = uit zijn wikkel halen)
- Stap voor stap proces waarin steeds meer mogelijkheden van een kind zich
ontplooien
Opvoeden gaat vanzelf
Zelfregulatief = zelf in actie komen
- Protoconversatie voordat je gaat praten.
- Normen en waarden zitten in jouw gezin. Waarden en normen nemen we mee en
geven we door
Een heleboel gaat dus vanzelf
Co regulatie (samen beheersen) en adaptatie (aanpassen aan het kind, aan de leeftijd)
Nog even doornemen in het boek
Vaste plek
Schoenen uitdoen
Ouders die sensitief en responsief reageren, creëren veiligste opvoedsituaties
- Senstief: Signaleren wat er gebeurt bij het kind, gevoelig
- Responsief: reageren op een adequate (passende) manier
Het aanvoelen van wat er is en adaptief reageren, creëert veiligheid.
“Kinderen hebben recht op opvoeding”
Verdrag van de rechten van het kind, bestaat sinds 20-11-1989 opgericht door de Verenigde
Naties. Nederland doet mee sinds 8 maart 1995
(Niet relevant voor tentamen)
Ouders en opvoeders zijn verantwoordelijk voor de opvoeding. De overheid is
ondersteunend.
Feiten over opvoeden
- Nederlandse kinderen behoren tot de gelukkigste kinderen ter wereld (in de top-vijf)
- Met 85% van de kinderen gaat het goed, met 15% van de kinderen gaat het minder
goed. Onderverdeeld in: 10% heeft problemen en 5% met meerdere problematiek.
- Nederland staat in de top-vijf van de gelukkigste landen ter wereld
2
,Aan wie vragen ouders om steun en wat zijn hun behoeften?
- Familie en vrienden
- Behoeften die groter is: praktische en emotionele steun. Advies waar ze iets mee
kunnen
- Vaak ervaren ouders een gat tussen wat zij wensen aan steun en wat zij
daadwerkelijk krijgen aan steun
Definitie artikel (Hermanns, 1992) ‘Opvoeders helpen opvoeden’
Smalle definitie
Het ondersteunen van de ouders
Brede definitie
Het ondersteunen van alle opvoeders (van voetbalcoach en leerkracht tot professionals van
bureau Jeugdzorg). HELPT MEE aan de opvoeding
Doel van opvoedingsondersteuning
- Beoogt de ontwikkeling en het functioneren van kinderen te bevorderen door ouders
vroegtijdig te helpen en te ondersteunen om escalatie van problemen te voorkomen
- Opvoeders helpen bij het laten groeien van de kinderen tot burgers die volwaardig
meedoen aan de samenleving. (Participatie)
Opvoedingsondersteuning in de buurt of rondom huis
Rondom huis
- Partners, vrienden, familieleden
- Opvoedtelefoon (anoniem, laagdrempelige vragen stellen), internet, vrijwilligers via
speciale programma’s
Buurt/wijk
- Kinderopvang (vragen over structuur, opvoeden), scholen, buurtcentra,
opvoedsteunpunt, OKT, allerlei projecten op buurtniveau
Hoorcollege 1B
Gezinsvormen
- Gezin met tienermoeder
- Gezin met oudere moeder
- Gezin met twee moeders
- Gezin met ivf-kinderen
- Gezin met alleen vader
- Gezin met alleen moeder
- Gezin met twee vaders
- Gezin met twee vaders en een moeder
- Gezin met twee moeders en een vader
- Gezin met pleegkind(eren)
- Gezin met adoptiekind(eren)
- Gescheiden gezin
- Samengesteld gezin
3
, Stelling
- In Nederland wordt er veel waarde gehecht aan het traditionele kerngezin
- 75% van de mensen denkt dat je als kind, een vader en een moeder nodig hebt om
gelukkig te zijn
Het traditionele kerngezin
- Ontstaan vanaf 1900
- Tussen 1900 en 1940 groeiden 90% van de kinderen op in een traditioneel kerngezin
Verandering vanaf 1960. Onder invloed van:
- Andere normen en waarden
- Individualisering
- Secularisering
- Modernisering
- Emancipatie
In 2020 nog steeds 53% thuiswonende kinderen in tweeoudergezin
Traditioneel kerngezin is nog steeds populair
Cijfers over ouderschap
Wat was de gemiddelde leeftijd voor moederschap?
- In 1950? 24 en 26 jaar
- In 2014? 29,6 jaar
Uitstel van ouderschap in Nederland
- Hoogopgeleide vrouwen
- Meer oudere moeder (na 45e eerste kind)
- Mannen iets later vader (in 2014 32,5 jaar)
Gemiddeld aantal kinderen
1960: De Nederlandse vrouw heeft gemiddeld 3,1 kinderen
1970: De Nederlandse vrouw heeft gemiddeld 2,5 kinderen
2017: De Nederlandse vrouw heeft gemiddeld 1,6 kinderen
4
Samenvatting
ZOË REEDEKER
,Hoorcollege 1A
Pedagogiek Het begin; de opvoeding en de opvoedingsondersteuning binnen de
hedendaagse pedagogiek
Content boeken: ‘Opvoeden in het hedendaagse gezin’ en ‘Opvoedingsondersteuning’
Content Artikelen: Artikelen
- Lezen om dingen te begrijpen
PowerPoint heeft ook tentamenstof (een rood sterretje? GEEN TENTAMENSTOF)
Wat is opvoeden?
- Ieder invloed die mensen, bedoeld of onbedoeld uitoefenen op de ontwikkeling en
het functioneren van het kind
Ontwikkelen (ont-wikkelen = uit zijn wikkel halen)
- Stap voor stap proces waarin steeds meer mogelijkheden van een kind zich
ontplooien
Opvoeden gaat vanzelf
Zelfregulatief = zelf in actie komen
- Protoconversatie voordat je gaat praten.
- Normen en waarden zitten in jouw gezin. Waarden en normen nemen we mee en
geven we door
Een heleboel gaat dus vanzelf
Co regulatie (samen beheersen) en adaptatie (aanpassen aan het kind, aan de leeftijd)
Nog even doornemen in het boek
Vaste plek
Schoenen uitdoen
Ouders die sensitief en responsief reageren, creëren veiligste opvoedsituaties
- Senstief: Signaleren wat er gebeurt bij het kind, gevoelig
- Responsief: reageren op een adequate (passende) manier
Het aanvoelen van wat er is en adaptief reageren, creëert veiligheid.
“Kinderen hebben recht op opvoeding”
Verdrag van de rechten van het kind, bestaat sinds 20-11-1989 opgericht door de Verenigde
Naties. Nederland doet mee sinds 8 maart 1995
(Niet relevant voor tentamen)
Ouders en opvoeders zijn verantwoordelijk voor de opvoeding. De overheid is
ondersteunend.
Feiten over opvoeden
- Nederlandse kinderen behoren tot de gelukkigste kinderen ter wereld (in de top-vijf)
- Met 85% van de kinderen gaat het goed, met 15% van de kinderen gaat het minder
goed. Onderverdeeld in: 10% heeft problemen en 5% met meerdere problematiek.
- Nederland staat in de top-vijf van de gelukkigste landen ter wereld
2
,Aan wie vragen ouders om steun en wat zijn hun behoeften?
- Familie en vrienden
- Behoeften die groter is: praktische en emotionele steun. Advies waar ze iets mee
kunnen
- Vaak ervaren ouders een gat tussen wat zij wensen aan steun en wat zij
daadwerkelijk krijgen aan steun
Definitie artikel (Hermanns, 1992) ‘Opvoeders helpen opvoeden’
Smalle definitie
Het ondersteunen van de ouders
Brede definitie
Het ondersteunen van alle opvoeders (van voetbalcoach en leerkracht tot professionals van
bureau Jeugdzorg). HELPT MEE aan de opvoeding
Doel van opvoedingsondersteuning
- Beoogt de ontwikkeling en het functioneren van kinderen te bevorderen door ouders
vroegtijdig te helpen en te ondersteunen om escalatie van problemen te voorkomen
- Opvoeders helpen bij het laten groeien van de kinderen tot burgers die volwaardig
meedoen aan de samenleving. (Participatie)
Opvoedingsondersteuning in de buurt of rondom huis
Rondom huis
- Partners, vrienden, familieleden
- Opvoedtelefoon (anoniem, laagdrempelige vragen stellen), internet, vrijwilligers via
speciale programma’s
Buurt/wijk
- Kinderopvang (vragen over structuur, opvoeden), scholen, buurtcentra,
opvoedsteunpunt, OKT, allerlei projecten op buurtniveau
Hoorcollege 1B
Gezinsvormen
- Gezin met tienermoeder
- Gezin met oudere moeder
- Gezin met twee moeders
- Gezin met ivf-kinderen
- Gezin met alleen vader
- Gezin met alleen moeder
- Gezin met twee vaders
- Gezin met twee vaders en een moeder
- Gezin met twee moeders en een vader
- Gezin met pleegkind(eren)
- Gezin met adoptiekind(eren)
- Gescheiden gezin
- Samengesteld gezin
3
, Stelling
- In Nederland wordt er veel waarde gehecht aan het traditionele kerngezin
- 75% van de mensen denkt dat je als kind, een vader en een moeder nodig hebt om
gelukkig te zijn
Het traditionele kerngezin
- Ontstaan vanaf 1900
- Tussen 1900 en 1940 groeiden 90% van de kinderen op in een traditioneel kerngezin
Verandering vanaf 1960. Onder invloed van:
- Andere normen en waarden
- Individualisering
- Secularisering
- Modernisering
- Emancipatie
In 2020 nog steeds 53% thuiswonende kinderen in tweeoudergezin
Traditioneel kerngezin is nog steeds populair
Cijfers over ouderschap
Wat was de gemiddelde leeftijd voor moederschap?
- In 1950? 24 en 26 jaar
- In 2014? 29,6 jaar
Uitstel van ouderschap in Nederland
- Hoogopgeleide vrouwen
- Meer oudere moeder (na 45e eerste kind)
- Mannen iets later vader (in 2014 32,5 jaar)
Gemiddeld aantal kinderen
1960: De Nederlandse vrouw heeft gemiddeld 3,1 kinderen
1970: De Nederlandse vrouw heeft gemiddeld 2,5 kinderen
2017: De Nederlandse vrouw heeft gemiddeld 1,6 kinderen
4
