Model: Uitleg: Wie:
Het Biomedisch In het biomedisch ziektemodel wordt gezondheid gedefinieerd ?
ziekte model als afwezigheid van ziekte. Dit model wordt ook het diagnose-
receptmodel genoemd. Volgens dit model heeſt een ziekte een
oorzaak die via medische interventie kan worden genezen.
Het biomedische model wordt reductionistisch genoemd: het
reduceert de geest, het lichaam en het menselijk gedrag tot
lichaamscellen of tot neurale of biochemische activiteit, en
verklaart problemen ook alleen op dit niveau. Het
reductionisme negeert daarmee dat verschillende mensen op
verschillende wijzen kunnen reageren op eenzelfde ziekte,
omdat ze verschillen in persoonlijkheid, cognitie, sociaal
ondersteuningsnetwerk of culturele aannamen.
Het In tegenstelling tot het biomedisch model neemt het ?
biopsychosociaal biopsychosociaal model in de beoordeling van de gezondheid
model nadrukkelijk de subjectiviteit of beleving mee. Sociale en
culturele factoren bepalen mede of iemand ziek te noemen is
of zich ziek voelt. Dit model wijst het biomedisch model niet af,
maar verrijkt het met de interactie tussen biologische
processen en psychologische en sociale invloeden.
Hoofdstuk 2:
Model: Uitleg: Wie:
sociale Het zogenoemde sociale causaliteitsmodel stelt dat een lage ?
causaliteitsmodel sociaaleconomische status gezondheidsproblemen
‘veroorzaakt’ – dat wil zeggen dat deel uitmaken van een
lagere sociaaleconomische groep aspecten met zich
meebrengt die een negatieve invloed hebben op de
gezondheid van mensen.
Model van social Het tegenovergestelde standpunt, het model van de social ?
drift driſt (het overgaan naar een andere sociale groep),
veronderstelt dat mensen die gezondheidsklachten krijgen
soms niet in staat zijn hun baan te behouden of niet genoeg
kunnen werken om hun levensstandaard te handhaven. Als
gevolg daarvan dalen ze op de sociaaleconomische ladder. In
die visie ‘veroorzaken’ gezondheidsproblemen dus een lage
sociaaleconomische status.
Werkstress Een invloedrijke theorie over Karasek en
model werkomgeving en stress is het Theorell
werkstressmodel. In dit model worden
de drie belangrijkste factoren voor
werkstress geïdentificeerd:
1. de eisen van het werk;
2. de vrijheid om beslissingen te
nemen over de vervulling van
deze eisen (werkautonomie);
3. de beschikbaarheid van sociale ondersteuning.
, Het inspanning- Het inspanning-beloningsmodel – en dreigende werkloosheid ?
beloningsmodel verband hield met een vier keer zo
(blz 43) hoge prevalentie van zelfgerapporteerde slechte gezondheid.
Hoofdstuk 3:
Model: Uitleg: Wie:
het afhankelijk- De belangrijkste theorie op dit gebied. ?
heidsmodel Het is niet juist dat alle alcoholgerelateerde problemen
ontstaan vanuit een situatie van verslaving; in feite is dat bij de
meerderheid van de problemen niet het geval. Bovendien zijn
de redenen om door te gaan met roken, drinken of het gebruik
van andere drugs niet noodzakelijkerwijs hetzelfde als de
redenen om te beginnen.
motivationeel Dat is gebaseerd op consistente bevindingen dat mensen over Cox en
model van middelengebruik niet noodzakelijkerwijs een rationeel besluit Klinger
middelengebruik’ nemen, maar dat hierbij een complexe reeks motivationele en
emotionele componenten is betrokken en dat dit ook afhangt
van de beloningen en stimulansen die het gedrag oplevert.
Hoofdstuk 4:
---
Hoofdstuk 5 (5.2/5.3/5.4.1):
Model: Uitleg: Wie:
Tweecompon- Een model dat attitude definieert als een stabiele ?
enten model psychologische bereidheid die van invloed is op evaluatieve
beoordelingen.
Driecompon- Waarbij attituden als relatief duurzaam en generaliseerbaar ?
enten model worden beschouwd. Ze bestaan uit drie onderling gerelateerde
componenten: cognities (gedachten, waarden, normen en
verwachtingen), emoties (gevoelens) en gedragingen (of
intenties):
1. Cognities: opvattingen over het object van de attitude
2. Emoties: gevoelens jegens het object van de attitude
3. Gedragingen: handelingen (of voorgenomen handelingen) ten
opzichte van het object van de attitude
Sociaal Volgens de sociaal cognitieve theorie kunnen deze Bandura
cognitieve verwachtingen al dan niet een blijvende stimulans vormen voor
theorie verandering
Het health- Volgens het HBM is ?
belief model gezondheidsgedrag
Afhankelijk van demografische
factoren, zoals
sociaaleconomische status,
sekse,
leeſtijd en overtuigingen die
ontstaan na een bepaalde interne of externe cue tot
handelen.