VOLKENRECHT 2024/2025
HOOFDSTUK 1: FOUNDATIONS AND STRUCTURE OF
INTERNATIONAL LAW
1. INTRODUCTION
Internationaal publiekrecht = het rechtssysteem dat de relatie tussen
soevereine staten reguleert, evenals hun onderlinge rechten en
verplichten.
- <-> internationaal privaatrecht = nationale wetten die
privaatrechtelijke betrekkingen met buitenlandse elementen regelen
omdat er dan een ‘conflic of law’ optreedt.
o Internationale bevoegdheid
o Toepasselijk recht
o Erkenning en uitvoerbaarheidsverklaring
o Administratieve en gerechtelijke samenwerking
Monisme = internationaal recht en nationaal recht vormen één enkele
rechtsorde/een set onderling verweven orders die geacht worden coherent
te zijn
Dualisme = internationaal en nationaal recht zijn twee systemen die
onafhankelijk van elkaar opereren.
Het internationaal recht heeft kunnen evolueren door dat de soevereine
staten samenwerkten => vooral in de periode na de tweede wereldoorlog.
- De laatste 10 jaar is deze periode van wederzijds vertrouwen
verdwenen
o Een meer succesvol en machtsvol China => zij willen een
andere internationaal recht dan hetgeen nu van toepassing is.
o Corona-pandemie
o Oorlog tussen Rusland en Oekraïne
Dit is een voorbeeld van het feit dat veel staten zich niet
meer houden aan de afspraken die ze gemaakt hebben.
2. A BRIEF HISTORY OF INTERNATIONAL LAW
EARLY MODERN INTERNATIONAL LAW – ENKEL LEZEN
PEACE OF WESTPHALIA – ENKEL LEZEN
1
,THE 19TH CENTURY AND THE ERA OF POSITIVISM – ENKEL LEZEN
THE INTERWAR PERIOD
De desorganisatie en vernietiging door de eerste wereldoorlog beheersen
de interoorlogse periode (interwar period).
- Eerste ontwikkeling: creatie van the Leage of Nations (1919) =
organisatie behelst met de taak om de wereldvrede te behouden.
o Het voorkwam de oorlog niet
- Verdrag van Parijs: partijen zijn verplicht om af te zien van oorlog als
middel om hun internationale geschillen te beslechten en als een
instrument van nationaal beleid
Een belangrijke verwezenlijking in de interwar period => Permant court of
international justice (PCIJ): dit is de voorloper van het international court of
justice (ICJ)
- Lotus-arrest: Frankrijk vs. Turkijke (de vraag die hier gesteld werd is
of Turkije het internationaal recht had overtreden of niet) => Pagina
9H
THE PERIOD AFTER THE SECOND WORLD WAR
De periode na de tweede wereldoorlog is een periode van vele
verwezenlijkingen.
- De voornaamste ambitie => stabiliteit creëeren door samenwerking
Soevereiniteit = elke staat heeft het hoogste gezeg binnen zijn grenzen
Soevereine gelijkheid = geen staat mag macht uitoefenen over een
andere
The Leage of Nations wordt vervangen door de United Nations =
Verenigde Naties (werd belast met het behouden van de internationale
vrede en veiligheid)
- D2 Charter if the United Nations (1945)
o Security council (één van de organen) is belast met het
behouden van de internationale vrede en veiligheid.
Functioneerd pas…
… na de koude oorlog
… irak uit kuweit verdreven is na dreigeing van de
united nations security council
o Vooral gebaseerd op Westphalian – principes => gebaseerd op
het respect van gelijke rechten, self-determination van de
2
, mensen en de soevereiniteit van de leden van de Verenigde
Naties
o Voornaamste ambitie van de verenigde naties => stabiliteit
creëeren door samenwerking
Europese rechtsorde (vrede van Westphalia)
Post ‘wereld’ oorlog II
o General assembly (alle lidstaten worden hierbinnen
gerepresenteerd)
Raadgevende taak maar alle lidstaten kunnen hun
meningen en zorgen wel uiten
Heeft mee gezorgd voor de oprichting van andere
internationale organisaties zoals:
International law commission (promote de
progressive development of international law and
its codification)
- De verenigde naties werkt als een paraplu structuur voor een een
groot aantal aan belangrijke internationale organisaties
o Internationaal monetaire fonds
o Wereldbank
o General agreement on tariffs and trade (GATT) => wordt
tegenwoordig wereldhandelsorganisatie genoemd (WTO)
o Regionale organisatie (EU, Shangai Coopertation Organisation,
…)
- De creatie van de verenigde naties en alle zuster organisaties toont
aan dat staten vaak gemeenschappelijke doelen nastreven door het
oprichten van deze internationale organisaties.
o Belangrijke organisatie: NATO = north athlantic treaty
organisation
De leden beloven elkaar te beschermen wanneer ze
aangevallen worden door een externe factor (was in
principe opgericht om zich te beschermen tegen de
soviet-unie)
Institutionele samenwerking is vooral sterk in Europa => waar de EU een
groot voorbeeld is van wat staten samen kunnen vewezenlijken.
- EGKS => EEG => EU
- Raad van Europa
o Hieronder behoord het Europees Verdrag voor de Rechten van
de Mens => blijft het centraal instrument voor de
bescherming van de mensenrechten
Europees hof voor de Rechten van de Mens in
Straatsburg (hier kunnen zowel vragen gesteld worden
door individuen als door de staten zelf)
3
, - Belangrijke regionale organisaties worden ook opgericht buiten
Europa
o OAS = organisation of American States
o AU = African Union
Voor het grootste deel werd na de tweede wereldoorlog de ontwikkelingen
in het internationaal recht gedreven door het Westen.
- Tegenwoordig is de rivaliteit een grote rol aan het spelen en zijn er
ook niet westerse landen die opkomen en die een grotere rol gaan
spelen in de internationale affaires. => Vb. Shangai Cooperation
Organisation
3. THE STRUCTURES OF INTERNATIONAL LAW
INTRODUCTION – A SOCIETY OF SOVEREIGN NATION STATES
Het internationaal rechtssysteem bestaat uit verschillende structuren die
de historische evoluties van het recht en de politiek reflecteren.
- 1648: Vrede van Westphalia => het centrum van het internationaal
systeem is de soevereine staat en de internationale gemeenschap is
een gemeenschap samen gesteld uit individuele nationale staten.
Nationaal recht => hebben te maken met wettelijke zaken tussen burgers
en van de staat of tussen een burger en de staat.
Internationaal recht => wanneer er tijdens een conflict een aanraking is
met verschillende staten en niet maar met één enkele staat (zoals bij
nationaal recht)
- Wordt dus enkel gebruikt wanneer het nationaal recht het zelf niet
kan oplossen
- 2 manieren waarop een conflict een bevoegdheid van internationaal
recht wordt:
o Two or more states may have colliding interests in the
substance of the issue (twee staten hebben tegenstrijdige
belangen)
o When the involved states have agreed in a treaty to turn the
issue into one of an international character (staten komen
overeen een zaak een internationaal karakter te geven terwijl
normaal gezien nationaal recht)
THE INTERNATIONAL LAW OF COEXISTENCE
4
HOOFDSTUK 1: FOUNDATIONS AND STRUCTURE OF
INTERNATIONAL LAW
1. INTRODUCTION
Internationaal publiekrecht = het rechtssysteem dat de relatie tussen
soevereine staten reguleert, evenals hun onderlinge rechten en
verplichten.
- <-> internationaal privaatrecht = nationale wetten die
privaatrechtelijke betrekkingen met buitenlandse elementen regelen
omdat er dan een ‘conflic of law’ optreedt.
o Internationale bevoegdheid
o Toepasselijk recht
o Erkenning en uitvoerbaarheidsverklaring
o Administratieve en gerechtelijke samenwerking
Monisme = internationaal recht en nationaal recht vormen één enkele
rechtsorde/een set onderling verweven orders die geacht worden coherent
te zijn
Dualisme = internationaal en nationaal recht zijn twee systemen die
onafhankelijk van elkaar opereren.
Het internationaal recht heeft kunnen evolueren door dat de soevereine
staten samenwerkten => vooral in de periode na de tweede wereldoorlog.
- De laatste 10 jaar is deze periode van wederzijds vertrouwen
verdwenen
o Een meer succesvol en machtsvol China => zij willen een
andere internationaal recht dan hetgeen nu van toepassing is.
o Corona-pandemie
o Oorlog tussen Rusland en Oekraïne
Dit is een voorbeeld van het feit dat veel staten zich niet
meer houden aan de afspraken die ze gemaakt hebben.
2. A BRIEF HISTORY OF INTERNATIONAL LAW
EARLY MODERN INTERNATIONAL LAW – ENKEL LEZEN
PEACE OF WESTPHALIA – ENKEL LEZEN
1
,THE 19TH CENTURY AND THE ERA OF POSITIVISM – ENKEL LEZEN
THE INTERWAR PERIOD
De desorganisatie en vernietiging door de eerste wereldoorlog beheersen
de interoorlogse periode (interwar period).
- Eerste ontwikkeling: creatie van the Leage of Nations (1919) =
organisatie behelst met de taak om de wereldvrede te behouden.
o Het voorkwam de oorlog niet
- Verdrag van Parijs: partijen zijn verplicht om af te zien van oorlog als
middel om hun internationale geschillen te beslechten en als een
instrument van nationaal beleid
Een belangrijke verwezenlijking in de interwar period => Permant court of
international justice (PCIJ): dit is de voorloper van het international court of
justice (ICJ)
- Lotus-arrest: Frankrijk vs. Turkijke (de vraag die hier gesteld werd is
of Turkije het internationaal recht had overtreden of niet) => Pagina
9H
THE PERIOD AFTER THE SECOND WORLD WAR
De periode na de tweede wereldoorlog is een periode van vele
verwezenlijkingen.
- De voornaamste ambitie => stabiliteit creëeren door samenwerking
Soevereiniteit = elke staat heeft het hoogste gezeg binnen zijn grenzen
Soevereine gelijkheid = geen staat mag macht uitoefenen over een
andere
The Leage of Nations wordt vervangen door de United Nations =
Verenigde Naties (werd belast met het behouden van de internationale
vrede en veiligheid)
- D2 Charter if the United Nations (1945)
o Security council (één van de organen) is belast met het
behouden van de internationale vrede en veiligheid.
Functioneerd pas…
… na de koude oorlog
… irak uit kuweit verdreven is na dreigeing van de
united nations security council
o Vooral gebaseerd op Westphalian – principes => gebaseerd op
het respect van gelijke rechten, self-determination van de
2
, mensen en de soevereiniteit van de leden van de Verenigde
Naties
o Voornaamste ambitie van de verenigde naties => stabiliteit
creëeren door samenwerking
Europese rechtsorde (vrede van Westphalia)
Post ‘wereld’ oorlog II
o General assembly (alle lidstaten worden hierbinnen
gerepresenteerd)
Raadgevende taak maar alle lidstaten kunnen hun
meningen en zorgen wel uiten
Heeft mee gezorgd voor de oprichting van andere
internationale organisaties zoals:
International law commission (promote de
progressive development of international law and
its codification)
- De verenigde naties werkt als een paraplu structuur voor een een
groot aantal aan belangrijke internationale organisaties
o Internationaal monetaire fonds
o Wereldbank
o General agreement on tariffs and trade (GATT) => wordt
tegenwoordig wereldhandelsorganisatie genoemd (WTO)
o Regionale organisatie (EU, Shangai Coopertation Organisation,
…)
- De creatie van de verenigde naties en alle zuster organisaties toont
aan dat staten vaak gemeenschappelijke doelen nastreven door het
oprichten van deze internationale organisaties.
o Belangrijke organisatie: NATO = north athlantic treaty
organisation
De leden beloven elkaar te beschermen wanneer ze
aangevallen worden door een externe factor (was in
principe opgericht om zich te beschermen tegen de
soviet-unie)
Institutionele samenwerking is vooral sterk in Europa => waar de EU een
groot voorbeeld is van wat staten samen kunnen vewezenlijken.
- EGKS => EEG => EU
- Raad van Europa
o Hieronder behoord het Europees Verdrag voor de Rechten van
de Mens => blijft het centraal instrument voor de
bescherming van de mensenrechten
Europees hof voor de Rechten van de Mens in
Straatsburg (hier kunnen zowel vragen gesteld worden
door individuen als door de staten zelf)
3
, - Belangrijke regionale organisaties worden ook opgericht buiten
Europa
o OAS = organisation of American States
o AU = African Union
Voor het grootste deel werd na de tweede wereldoorlog de ontwikkelingen
in het internationaal recht gedreven door het Westen.
- Tegenwoordig is de rivaliteit een grote rol aan het spelen en zijn er
ook niet westerse landen die opkomen en die een grotere rol gaan
spelen in de internationale affaires. => Vb. Shangai Cooperation
Organisation
3. THE STRUCTURES OF INTERNATIONAL LAW
INTRODUCTION – A SOCIETY OF SOVEREIGN NATION STATES
Het internationaal rechtssysteem bestaat uit verschillende structuren die
de historische evoluties van het recht en de politiek reflecteren.
- 1648: Vrede van Westphalia => het centrum van het internationaal
systeem is de soevereine staat en de internationale gemeenschap is
een gemeenschap samen gesteld uit individuele nationale staten.
Nationaal recht => hebben te maken met wettelijke zaken tussen burgers
en van de staat of tussen een burger en de staat.
Internationaal recht => wanneer er tijdens een conflict een aanraking is
met verschillende staten en niet maar met één enkele staat (zoals bij
nationaal recht)
- Wordt dus enkel gebruikt wanneer het nationaal recht het zelf niet
kan oplossen
- 2 manieren waarop een conflict een bevoegdheid van internationaal
recht wordt:
o Two or more states may have colliding interests in the
substance of the issue (twee staten hebben tegenstrijdige
belangen)
o When the involved states have agreed in a treaty to turn the
issue into one of an international character (staten komen
overeen een zaak een internationaal karakter te geven terwijl
normaal gezien nationaal recht)
THE INTERNATIONAL LAW OF COEXISTENCE
4
