Artikel Steutel en De Ruyter: wat is opvoeding?
Doel: begrip opvoeding aan analyse onderwerpen.
Conceptuele analyse resulteert in conceptuele uitspraken: hier geclaimd dat
begrip bepaalde inhoud heeft of gerelateerd is aan ander begrip. Het is van
methodisch belang dat zulke uitspraken zorgvuldig onderscheiden worden van
empirische en normatieve uitspraken.
Het alledaagse begrip opvoeding sluit geenszins uit dat opvoeding
geïndoctrineerd kan zijn.
Opvoeding en opvoeden: twee begrippen
Opvoeding functioneert als term voor geheel van daden, activiteiten en
praktijken – geheel dat loopt vanaf vroege kindertijd tot aan volwassenheid, dat
ruwweg is bedoeld om bij te dragen aan ontwikkeling van kind tot volwassen
persoon.
- Inhoud: datgenen wat wordt overgedragen of tot ontwikkeling wordt
gebracht.
- Vorm: kenmerkende stijl of manier waarop dingen worden overgedragen of
tot ontwikkeling gebracht.
Maar soms specifieker gebruikt. Voor individuele handeling of beperkte reeks van
daden en activiteiten. Gebieden, vermanen, aanmanen, aansporen,
ontmoedigen, etc.
Dus: 2 betekenissen: omvattende betekenis (opvoeding) en beperkte
betekenis (opvoeden)
Opvoeden
Wat maakt opvoeden van toepassing op sommige situaties?
Niet alleen doelbewust voltrekken van handeling maar ook doelbewust dingen
niet doen kan opvoeden zijn. Bijv. het niet ingrijpen bij onverstandige
zakgeldbesteding kan opvoeden zijn. Het functioneert als middel om doel te
bereiken.
‘Opvoeden is iedere invloed die mensen, bedoeld of onbedoeld, uitoefenen op de
ontwikkeling van een kind.’ Gaat een opvoedende werking van uit.
Opvoeden is geen resultaat-begrip. Geenszins noodzakelijk dat beoogde resultaat
ook daadwerkelijk bereikt wordt.
Volwassene -> kind
Kind
- Smalle betekenis: iedereen die kleuterperiode heeft achtergelaten, maar
nog geen puber is. Ruwweg basisschoolperiode.
- Bredere betekenis: iedereen die nog niet volwassen is. Vanaf geboorte tot
volwassenheid.
Opvoeden staat voor handelen of optreden van opvoeder, niet voor de interacties
tussen opvoeden en opvoedeling. Het initiatief ligt bij de opvoeder.
Doel opvoeden
Opvoedingsdoel: datgene wat tijdens opvoeden welbewust wordt nagestreefd.
Heeft conceptuele kenmerken: kenmerken waaraan doel moet voldoen om doel
van opvoeden te kunnen zijn.
Doel: begrip opvoeding aan analyse onderwerpen.
Conceptuele analyse resulteert in conceptuele uitspraken: hier geclaimd dat
begrip bepaalde inhoud heeft of gerelateerd is aan ander begrip. Het is van
methodisch belang dat zulke uitspraken zorgvuldig onderscheiden worden van
empirische en normatieve uitspraken.
Het alledaagse begrip opvoeding sluit geenszins uit dat opvoeding
geïndoctrineerd kan zijn.
Opvoeding en opvoeden: twee begrippen
Opvoeding functioneert als term voor geheel van daden, activiteiten en
praktijken – geheel dat loopt vanaf vroege kindertijd tot aan volwassenheid, dat
ruwweg is bedoeld om bij te dragen aan ontwikkeling van kind tot volwassen
persoon.
- Inhoud: datgenen wat wordt overgedragen of tot ontwikkeling wordt
gebracht.
- Vorm: kenmerkende stijl of manier waarop dingen worden overgedragen of
tot ontwikkeling gebracht.
Maar soms specifieker gebruikt. Voor individuele handeling of beperkte reeks van
daden en activiteiten. Gebieden, vermanen, aanmanen, aansporen,
ontmoedigen, etc.
Dus: 2 betekenissen: omvattende betekenis (opvoeding) en beperkte
betekenis (opvoeden)
Opvoeden
Wat maakt opvoeden van toepassing op sommige situaties?
Niet alleen doelbewust voltrekken van handeling maar ook doelbewust dingen
niet doen kan opvoeden zijn. Bijv. het niet ingrijpen bij onverstandige
zakgeldbesteding kan opvoeden zijn. Het functioneert als middel om doel te
bereiken.
‘Opvoeden is iedere invloed die mensen, bedoeld of onbedoeld, uitoefenen op de
ontwikkeling van een kind.’ Gaat een opvoedende werking van uit.
Opvoeden is geen resultaat-begrip. Geenszins noodzakelijk dat beoogde resultaat
ook daadwerkelijk bereikt wordt.
Volwassene -> kind
Kind
- Smalle betekenis: iedereen die kleuterperiode heeft achtergelaten, maar
nog geen puber is. Ruwweg basisschoolperiode.
- Bredere betekenis: iedereen die nog niet volwassen is. Vanaf geboorte tot
volwassenheid.
Opvoeden staat voor handelen of optreden van opvoeder, niet voor de interacties
tussen opvoeden en opvoedeling. Het initiatief ligt bij de opvoeder.
Doel opvoeden
Opvoedingsdoel: datgene wat tijdens opvoeden welbewust wordt nagestreefd.
Heeft conceptuele kenmerken: kenmerken waaraan doel moet voldoen om doel
van opvoeden te kunnen zijn.
