Samenvatting Orgaanspoelingen en sondevoeding (Blok 1)

17.2 Spoelen van de darmen

Darmspoeling:
Spoeling met als doel totale reiniging van de darmen
Ook wel wash out genoemd

Zo’n darmspoeling kan je via:
 De mond (orthograde)
 Via de anus (retrograde)

Kan noodzakelijk zijn bij darmonderzoeken zoals een colonscopie
Tegenwoordig wordt bij grote darmoperaties geen darmspoeling meer gedaan voor
de operatie. Nu moet je juist voldoende eten en drinken, dat bevordert een snel
herstel.

Orale darmspoeling:
 De darmen worden schoongespoeld door het drinken van flinke hoeveelheden
vocht met een laxeermiddel eraan toegevoegd.
 Kleanprep© (macrogol en elektrolyten)
 Kleanpreppoeder zit in een verpakking van 4 sachets.
Je lost de inhoud van een zakje op in 1L water
Volgens een bepaald schema drinkt je in totaal 4L van de vloeistof, over het
algemeen verdeelt over 4 uur.

Hoog opgaand klysma:
De meest voorkomende redenen voor het toedienen van een hoog opgaand klysma:
 Het opheffen van een ileus die is ontstaan door opgedroogde ontlasting
 Het onderzoeken van het lagere deel van de dikke darm (sigmoïdscopie)

Bij een ileus is het belangrijk om te weten of het gaat om:
 Een mechanische ileus (afsluiting door tumor of ontlasting)
Hier mag spoelen of laxeren wel
 Een paralytische ileus (niet functioneren van de darmen zoals bij
buikvliesontsteking) => Spoelen of laxeren mag niet!



Bij een hoog opgaand klysma dien je rectaal een ½ tot 2 liter vloeistof toe via een
rectumcanule.
De vloeistoffen die je gebruikt zijn lauwwarm water(lichaamstemperatuur), NaCl 0,9%
en Glucose 20%
Om het inbrengen makkelijker te maken, gebruik je glijmiddel.
Je regelt de inloopsnelheid door de vloeistof hoger of lager te houden. Voorkom dat
de vloeistof te snel inloopt




VERPLEEGTEHNISCHE HANDELINGEN
1
HFST.17 ORGAANSPOELINGEN & HFST. 19 SONDEVOEDING

, Specifieke zorgtaken bij het inbrengen van een hoog opgaand klysma:
 Zorgvrager moet op zijn linkerzijde in bed liggen met beide benen opgetrokken
en iets uit elkaar.
- Het colon loopt vanaf de anus naar links, waardoor de
vloeistof ver de darmen inloopt in deze houding.
- Ook kun je redelijk makkelijk oogcontact houden met
zorgvrager
 Kan zijn dat de zorgvrager niet lekker wordt, als hij plotseling veel ontlasting
krijgt. Hij kan hevig gaan transpireren en klachten krijgen van pijn en krampen
door een plotselinge vaatverwijdering.
 Voor zorgvragers met cardiale problemen of een obstruerende tumor kan een
orgaanspoeling een te zware belasting zijn voor het hart of het
maagdarmkanaal.



17.3 Spoelen van de maag
Het spoelen van de maag wordt gedaan om de inhoud van de maag te verwijderen.
Het gaat dan meestal om giftige stoffen.
Het spoelen van de maag is een handeling die vrijwel alleen uitgevoerd mag worden
op de afdeling SEH van een ziekenhuis.
De volgende richtlijnen worden gehanteerd:
 Mag alleen in opdracht van een arts
 De maag moet binnen 1 uur na inname van de giftige stof worden gespoeld.
 De zorgvrager moet bij bewustzijn zijn.
 De maag wordt alleen gespoeld wanneer de zorgvrager een grote of dodelijke
hoeveelheid gif heeft ingenomen en er geen tegengif beschikbaar is.
In een aantal situaties mag de maag NIET gespoeld worden:
 Bijtende of brandende stoffen, b.v. bleekwater
 Schuimende vloeistoffen, b.v. shampoo
 Aardolieproducten, b.v. benzine


Benodigdheden maagspoelen:
- Dikke maagsonde of maagkatheter (volwassenen dikte van 16 of 17 Ch)
- Emmer
- Bekken
- Maatkan met spoelvloeistof (water)
- Trechter
- Handdoeken of celstofmatjes
- Zeil bescherming bed
- 100 ml spuiten
- Handschoenen
- Norit®




VERPLEEGTEHNISCHE HANDELINGEN
2
HFST.17 ORGAANSPOELINGEN & HFST. 19 SONDEVOEDING