Compleet overzicht
Ethiek
Onderdeel Persoon Uitleg van wat je moet kennen
Zorgethiek Tronto Heeft fases van de zorg gekoppeld aan elementen van de
(Ethisch handelen) ethiek.
Fase Ethisch element
Waarnemen Aandacht om behoeftes van
zorgbehoefte anderen te herkennen
Verantwoordelijkheid Verantwoordelijkheid als centrale
nemen morele categorie
Feitelijk zorgen Bekwaamheid, waardoor zorg goed
en adequaat wordt uitgevoerd
Respons van het Ontvankelijkheid voor de behoefte
object van zorg van de ander in zijn andersheid.
Zorgethiek Carol - Was een ontwikkelingspsycholoog.
(Ethisch handelen) Gilligan - Leverde kritiek op het model van morele
ontwikkeling van Lawrence Kohlberg.
- Kritiek zat hem met name dat het onderzoek van
Kohlberg gericht was op jongens en zij heeft laten
zien dat de morele ontwikkeling van meisjes anders
verloopt en de oplossingen verschillen.
Morele ontwikkeling volgens Kohlberg
- Pre-conventional level (doen wat ouders zeggen dat
niet mag)
- Conventioneel level (Je past je aan de omgeving aan,
je houd je aan regels)
- Post-conventioneel level (Je denkt zelf na over of je
iets wel of niet goed vindt, je snapt daarna de
universeel ethische principes).
Zorgethiek Nussbaum - Vind dat een rechtvaardige samenleving moet
(Ethisch handelen) zorgen voor de ontwikkeling van menselijke
vermogens zodat elk individu de vrijheid heeft om
een waardig en betekenisvol leven te leiden, met
aandacht voor emoties, rechtvaardigheid en
menselijke waardigheid.
Menselijke vermogens: Basisrechten van burgers die
allemaal noodzakelijk zijn voor een fatsoenlijk en
menswaardig bestaan.
1. Leven
2. Lichamelijke gezondheid
3. Lichamelijke onschendbaarheid
4. Zintuigelijke waarneming
5. Gevoelens
6. Praktische rede
7. Sociale banden
8. Andere biologische soorten
9. Spel
10. Vormgeving van eigen omgeving
Deugdethiek Aristoteles - Een levenshouding waarbij de vraag hoe we een
(Ethisch handelen) goed en dus volmaakt mens kunnen worden centraal
, staat.
- De deugd ligt in het midden, maar het midden ligt
niet vast.
- Eudaimonia een geslaagd mens is een gelukkig
mens. Iemand die zijn potentieel vervult door een
deugdzaam leven te leiden, waarbij verstand en
praktische wijsheid centraal staat.
o De eikel die een eikelboom wordt bereikt zijn
eudaimonia.
Deugdenethiek Thomas van - Heeft een combinatie van de filosofie van Aristoteles
(Ethisch handelen) Aquino en de Christelijke theologie. Hij bracht de Kardinale
deugden samen of breiden deze uit met de theologe
deugden.
- Kardinale deugden
o Standvastigheid
o Matigheid
o Voorzichtigheid
o Rechtvaardigheid
- Theologe deugden
o Liefde
o Hoop
o Geloof
Consequentialisme Bentham - Grondlegger van het utilisme
(Ethisch handelen) - Een ethiek die elke handeling beoordeelt op de
vraag of het individu ervan geniet en er geluk door
ervaart.
- Hij behoorde tot de filosofische radicalen, als
iedereen nou zijn eigen belang nastreeft komt dat
uiteindelijk ten goede aan het belang van alle.
- Hedonistische calculus: ‘rekentool’ waarmee men
de gevolgen van een handeling kan evalueren op
basis van het meten van de factoren:
o Intensiteit
o Duur
o Zekerheid
o Tijd
o Fecunditeit (hoeveel pijn of plezier andere
ervaren)
o Herhaalbaarheid
- Geen voorkeur aan soorten pleasure
Consequentialisme Mill - Heeft na zijn depressie het utilisme herzien en kwam
(Ethisch handelen) tot niet enkel het meten van kwantiteit, maar ook
kwalitatief geluk.
- Hij weerlegde de varkensmoraal, maar hierdoor
verviel de mogelijkheid van een calculus.
- Maakt onderscheid tussen soorten pleasure
o Dierlijke genoegens; eten, drinken, slapen,
seks etc.
o Geestelijke genoegens; nadenken, kunst,
lezen, muziek etc.
o Morele genoegens; iets voor elkaar
betekenen.
- Vrijheid: We zijn vrij om te doen wat we willen,
maar het mag niet ten koste gaan van een ander.
o Vrij van belemmeringen
Externe belemmeringen (iemand
Ethiek
Onderdeel Persoon Uitleg van wat je moet kennen
Zorgethiek Tronto Heeft fases van de zorg gekoppeld aan elementen van de
(Ethisch handelen) ethiek.
Fase Ethisch element
Waarnemen Aandacht om behoeftes van
zorgbehoefte anderen te herkennen
Verantwoordelijkheid Verantwoordelijkheid als centrale
nemen morele categorie
Feitelijk zorgen Bekwaamheid, waardoor zorg goed
en adequaat wordt uitgevoerd
Respons van het Ontvankelijkheid voor de behoefte
object van zorg van de ander in zijn andersheid.
Zorgethiek Carol - Was een ontwikkelingspsycholoog.
(Ethisch handelen) Gilligan - Leverde kritiek op het model van morele
ontwikkeling van Lawrence Kohlberg.
- Kritiek zat hem met name dat het onderzoek van
Kohlberg gericht was op jongens en zij heeft laten
zien dat de morele ontwikkeling van meisjes anders
verloopt en de oplossingen verschillen.
Morele ontwikkeling volgens Kohlberg
- Pre-conventional level (doen wat ouders zeggen dat
niet mag)
- Conventioneel level (Je past je aan de omgeving aan,
je houd je aan regels)
- Post-conventioneel level (Je denkt zelf na over of je
iets wel of niet goed vindt, je snapt daarna de
universeel ethische principes).
Zorgethiek Nussbaum - Vind dat een rechtvaardige samenleving moet
(Ethisch handelen) zorgen voor de ontwikkeling van menselijke
vermogens zodat elk individu de vrijheid heeft om
een waardig en betekenisvol leven te leiden, met
aandacht voor emoties, rechtvaardigheid en
menselijke waardigheid.
Menselijke vermogens: Basisrechten van burgers die
allemaal noodzakelijk zijn voor een fatsoenlijk en
menswaardig bestaan.
1. Leven
2. Lichamelijke gezondheid
3. Lichamelijke onschendbaarheid
4. Zintuigelijke waarneming
5. Gevoelens
6. Praktische rede
7. Sociale banden
8. Andere biologische soorten
9. Spel
10. Vormgeving van eigen omgeving
Deugdethiek Aristoteles - Een levenshouding waarbij de vraag hoe we een
(Ethisch handelen) goed en dus volmaakt mens kunnen worden centraal
, staat.
- De deugd ligt in het midden, maar het midden ligt
niet vast.
- Eudaimonia een geslaagd mens is een gelukkig
mens. Iemand die zijn potentieel vervult door een
deugdzaam leven te leiden, waarbij verstand en
praktische wijsheid centraal staat.
o De eikel die een eikelboom wordt bereikt zijn
eudaimonia.
Deugdenethiek Thomas van - Heeft een combinatie van de filosofie van Aristoteles
(Ethisch handelen) Aquino en de Christelijke theologie. Hij bracht de Kardinale
deugden samen of breiden deze uit met de theologe
deugden.
- Kardinale deugden
o Standvastigheid
o Matigheid
o Voorzichtigheid
o Rechtvaardigheid
- Theologe deugden
o Liefde
o Hoop
o Geloof
Consequentialisme Bentham - Grondlegger van het utilisme
(Ethisch handelen) - Een ethiek die elke handeling beoordeelt op de
vraag of het individu ervan geniet en er geluk door
ervaart.
- Hij behoorde tot de filosofische radicalen, als
iedereen nou zijn eigen belang nastreeft komt dat
uiteindelijk ten goede aan het belang van alle.
- Hedonistische calculus: ‘rekentool’ waarmee men
de gevolgen van een handeling kan evalueren op
basis van het meten van de factoren:
o Intensiteit
o Duur
o Zekerheid
o Tijd
o Fecunditeit (hoeveel pijn of plezier andere
ervaren)
o Herhaalbaarheid
- Geen voorkeur aan soorten pleasure
Consequentialisme Mill - Heeft na zijn depressie het utilisme herzien en kwam
(Ethisch handelen) tot niet enkel het meten van kwantiteit, maar ook
kwalitatief geluk.
- Hij weerlegde de varkensmoraal, maar hierdoor
verviel de mogelijkheid van een calculus.
- Maakt onderscheid tussen soorten pleasure
o Dierlijke genoegens; eten, drinken, slapen,
seks etc.
o Geestelijke genoegens; nadenken, kunst,
lezen, muziek etc.
o Morele genoegens; iets voor elkaar
betekenen.
- Vrijheid: We zijn vrij om te doen wat we willen,
maar het mag niet ten koste gaan van een ander.
o Vrij van belemmeringen
Externe belemmeringen (iemand
