WEEK 1: 1 De organisatie van grensoverschrijdende concerns 3
Wat ga je doen als je een concern gaat inrichten? 4
Jurisdictiekeuze M (‘listed’ or ‘closed’ company) 5
Moeder en concernmaatschappijen 7
College 2: De invloed van het Europese recht op grensoverschrijdende concerns 12
Uitoefening vrijheid van vestiging 14
Typen van vrije vestiging 14
Het EU-harmonisatieprogramma 19
Ontwikkelingen personenvennootschappen 20
Week 3 Kapitaalbescherming binnen concerns 23
1. Financieringsvrijheid van aandeelhouders 23
Welke mate van financiering? 23
Artikel: 2:216 als het gaat over dividend uitkering 26
Noodzaak financiering 28
WEEK 4: Financiering van het concern via de beurs 29
Beursintroductie 31
Prospectus 32
Being public: doorlopende disclosure 33
WEEK 5: corporate governance and internal controls 34
Concernleidingplicht 35
Korte conclusie met auteurs en hun mening 38
Het beleid: aandeelhouders en beleggers 39
Rol van bestuur en aandeelhouders en RvC - bevoegdheden 39
De concernleidingsplicht 41
week 6: openbare biedingen 44
Achtergrond regulering van openbare biedingen 44
Soorten biedingen 47
Open bod 48
Procedure openbaar bod 49
Verplicht openbaar bod 51
Vijandige biedingen 51
Beschermingsmaatregelen: 52
SITUATIE NA OVERNAME / BOD 55
WEEK 7: REORGANISATIE VAN EN BINNEN HET CONCERN 59
Precontractuele Onderhandelingen 59
Object van de koop bij overname 60
Aansprakelijkheid bij problemen bij de overname 61
Reorganisatietechnieken 62
Juridische fusie: Artikel: (art. 2:309 BW belangrijk, want daar staat alles wat de fusie inhoudt en
wat de rechtsgevolgen inhouden) 63
Bedrijfsfusie (activa/passiva-transactie) 66
Onderhandse aandelenfusie 67
Ontbinding 70
• Turboliquidatie (art. 2:19 lid 4 BW)? 70
WEEK 8: GRENSOVERSCHRIJDENDE REORGANISATIE 70
EU raamwerk inzake grensoverschrijdend ondernemerschap 71
1
, SE-Verordening 73
Zetelverplaatsing (art. 8 SE-Vo) 73
10e Richtlijn inzake grensoverschrijdende fusies 74
10e richtlijn en Sevic 74
WEEK 9: BESCHERMING VAN BELEGGERS EN AANDEELHOUDERS 77
Structuur van beleggersbescherming 78
Effectenrechtelijke grondslagen 78
Koersgevoelige informatie 80
Toezicht en handhaving effectenrecht 82
Vennootschappelijke grondslagen 83
Rol en invloed enquêterecht op beleggersbescherming (i) 84
Enquêtebevoegdheid en concernenquête 86
Niet nakoming van: Concernleidingsplicht 87
Schending concernleidingsplicht 88
Afgeleide schade 89
• Uitzondering op/afwijking van Poot/ABP-doctrine? 89
WEEK 10: AANSPRAKELIJKHEID IN EN ROND BEURSGENOTEERDE CONCERNS (ofwel
dingen specifiek op dochter en moeder) 90
Ongerechtvaardigde instructies van M naar D 92
Dividend uitkering als instructie van de M naar de D (check week 3) 93
Bestuurdersaansprakelijkheid ex 6:162 BW 94
→ Wat valt er op aan deze uitspraken? ⇒ à De HR grijpt altijd terug op de maatstaf van HR
Ontvanger/Roelofsen. 95
TENTAMENVRAgen bestuurdersaansprakelijkheid 97
Artikel 6:162 BW (onrechtmatige daad) 98
Artikel 2:403 BW (403-verklaring) 98
Artikel 6:248 BW (bestuurdersaansprakelijkheid bij faillissement) 98
Artikel 2:11 BW (aansprakelijkheid van rechtspersoon als bestuurder) 98
Curator en 2:9 BW 102
2:11-aansprakelijkheid 104
Shell casus 105
Discussie 403 107
403-aansprakelijkheid 108
Doel en ratio van het groepsregime in artikel 2:403 BW 112
Keuzes van de Hoge Raad 112
Vraagpunten 112
Week 12: Duurzaamheid en jaarrekening 113
Wat is ESG? 113
Ontwikkelingen wet- en regelgeving 113
CRSD 113
Corporate sustainability due diligence directive (CSDDD) 114
Corporate governance 116
Aansprakelijkheidsrisico’s 117
Bestuurdersaansprakelijkheid 118
Kemmeren - Sangen 120
2
, WEEK 1: 1 De organisatie van grensoverschrijdende concerns
Een analyse van het concern op 3 niveaus en hangen met elkaar samen
● Kapitaalmarkt: (financiering) : vanuit het perspectief van een beursgenoteerde holding - Hoe is het
concern ingericht, hoe is de interne organisatie, hoe kan men control uitoefenen, hoe wordt
rekening en verantwoording afgelegd aan beleggers, en hoe kan het concern voorzien in zijn
financiering
● Interne bestuursstructuur holding: zoals de governancestructuur
● Besturing van de concern- en bedrijfsonderdelen: bv met dochtermaatschappijen - leiding geven in
het belang van aandeelhouders
Kernvraag is op welke wijze een (beursgenoteerd) grensoverschrijdend concern in een multi-
jurisdictionele markt efficiënt kan worden ingericht → Namelijk te maken met een juridische
verscheidenheid aan nationaal en Europees ondernemings- en effectenrecht.
Een dergelijk concern wordt geconfronteerd met een juridische verscheidenheid aan nationaal en
Europees ondernemings- en effectenrecht. Met wordt geconfronteerd met verschillende rechtstelsels.
- Dat levert beperkingen op, maar ook mogelijkheden tot een efficiënte inrichting van het
concern en tot allocatie van bedrijfsmiddelen in verschillende jurisdicties.
- De EU is de economische drijfveer voor het aanzwengelen van de economie. Bedrijven hebben
efficiëntievoordelen door de bedrijfsactiviteiten te splitsen. Je kan je productiefaciliteiten daar zetten
waar de arbeidskosten, met behoud van technologie, het laagst zijn. Bedrijven wegen dit af tegen
transportkosten e.d. Je kunt daarnaast schuiven met de inkoop en de verkoop van je producten en
het inschakelen van dochtermaatschappijen die in het concern diensten verlenen om daarmee
intern de winst te drukken.
○ corporate mobility (binnenlands en grensoverschrijdend) zowel feitelijk als juridisch
■ *Corporate mobility: Efficiënte inrichting van het concern en allocatie van bedrijfsmiddelen in
verschillende jurisdicties ⇒ Ondernemingsactiviteiten over de grenzen van de
oprichtingslidstaat te begeven. Corporate mobility kan de vrijheid van ondernemerschap
bevorderen, namelijk door vermindering van de kosten voor oprichting en instandhouding
van een rechtsvorm. Zowel ondernemers als lidstaten kunnen een belang hebben bij de
vrijheid van ondernemerschap in de vorm van grensoverschrijdende zetelverplaatsing. Dit
impliceert namelijk de aanwezigheid van regulatory arbitrage en competition. ⇒ artikel 49
en 54 VWEU
○ Corporate mobility kan leiden tot regulatory arbitrage en regulatory competition
■ regulatory arbitrage= situatie dat er sprake is, dat je als concern gebruik maakt van de
positieve effecten van soepel vennootschaprecht, belastingsrecht en arbeidsrecht in een
andere lidstaat → geen misbruik, maar gebruik van vrije vestiging (Inspire art)
● gaat het om de mogelijkheid voor de ondernemer een keuze te maken uit het
beschikbare rechtsvormen, zowel binnen één jurisdictie als tussen verschillende
jurisdicties
■ regulatory competition = Wanneer er veel corporate mobility is, dan zal je zien dat
overheden (van de lidstaten) een incentive krijgen om het vennootschaps- en
kapitaalmarktrecht aan te passen, zodat deze geen belemmerende factor zijn waardoor
bedrijven zich niet vestigen ⇒ (lage initiële kosten/ korte duur voor de oprichtingsperiode.)
● Van der Sangen – of het recht van vrije vestiging en corporate mobility inderdaad een
bijdrage kan leveren aan een efficiënte allocatie van kosten voor de ondernemer waar het de
rechtsvormkeuze betreft.
○ De oorzaken van de afwezigheid van regulatory arbitrage moeten we dan ook zoeken in andere
omgevingsfactoren die hierboven reeds aangestipt zijn: verschillen in taal, onbekendheid met de
regels, het rechtssysteem en de rechtspraak, onbekendheid met de fiscale gevolgen, met de
administratieve verplichtingen en lasten in het buitenland. Een andere oorzaak ligt hierin dat het
3
, harmonisatieprogramma van de EU zelf ervoor heeft gezorgd dat lidstaten de mogelijkheid hadden
en nog steeds hebben om hun vennootschapsrecht te behouden.
○ Focus moet minder gericht zijn op regulatory competition en meer op de creatie van
omgevingsfactoren die de vrijheid van ondernemerschap binnen de interne markt van de EU kan
bevorderen. De European Private Company kan een uitkomst bieden.
○ SE: in praktijk niet gebruikt. SE is geen katalysator voor grensoverschrijdende samenwerking noch
een katalysator voor regulatory arbitrage. Wel blijkt het de mogelijkheid te bieden voor concurrentie
tussen SE’s en NV’s binnen een en dezelfde jurisdictie. Dit is met name het geval in Duitsland. We
zien derhalve geen horizontale regulatory arbitrage tussen verschillende lidstaten, maar een vorm
van verticale regulatory arbitrage tussen een nationale rechtsvorm (de Duitse Aktiengesellschaft) en
een uit Europa afkomstige rechtsvorm (de naar Duits recht geïmplementeerde SE).
Wat voor soorten ondernemingen zijn actief?
• SME’s – Small (tot 50) en medium enterprises (tussen 50 en 500) die grensoverschrijdendd actief zijn –
steigerbouwers, loodgieters etc.- bv een productieplek in een ander land
• Grote besloten ondernemingen met een zetel in EU, maar globaal actief zijn – meer dan 500
werknemers, hoofdkantoor in Nederland, niet beursgenoteerd, zoals Brabantia, Bavaria en VDL.
• Beursgenoteerde concerns die globaal actief zijn met zetel in Nederland – Philips, Heineken en Shell
• Niet EU-ondernemingen die activiteiten wensen te ontplooien binnen de EU – richten vaak in een
EU-land een tussenholding op waarvan ze 100% aandeelhouder is. Deze holding is houdstermaatschappij
van allerlei dochtermaatschappijen die opgericht worden in de Europese Unie. De tussenholding maakt
gebruik van het recht van vrije vestiging om als tussenholding een dochtermaatschappij op te richten. Via
de tussenholdings is men rechtsbevoegd in de Europese markt. Bijvoorbeeld Taylor, Fuij en Cannon.
Wat ga je doen als je een concern gaat inrichten?
Stap 1: selectie van jurisdictie voor zetel moeder/hoofdkantoor (centrum van bestuursactiviteiten)
- Ondernemingsklimaat
- Cultuur, taal, governance (waar kan ik het beste geld vandaan halen) en toegang tot beleggers,
belasting, arbeidsverhoudingen, infrastructuur, behandeling van expats, kwaliteit van juridische
omgeving, insolventierecht, behandeling van ‘buitenlandse’ ondernemingen, aansprakelijkheid en
duurzaamheidsbeleid
Stap 2: de wijze van organisatie van de grensoverschrijdende bedrijfsactiviteiten over verschillende jurisdicties
(11 EG-Richtlijn)
- Filialen/agentschappen/branches: geen formeel juridische scheiding tussen activiteiten en
verplichtingen, geen rechtspersoonlijkheid. Deze rusten direct op de balans en resultaten van de in een
ander land gevestigde rechtspersoon. Filialen zijn doorgaans service of verkoopkantoren. Als er iets
fout gaat, dan rust de verplichting rechtstreeks op de moedermaatschappij zelf. Je moet de filialen wel
inschrijven bij het lokale handelsregister (11e EG Richtlijn).
- Dochters: zelfstandige rechtspersoon met eigen rechten en plichten die zelf aansprakelijk is in het
land waar de dochter is gevestigd ⇒ vermogensafscheiding. Hier zijn wel additionele kosten aan
verbonden als je kiest voor een dochter in een andere lidstaat. De moedermaatschappij dient enkel de
resultaten te consolideren in de jaarrekening en is in beginsel niet aansprakelijk voor de dochter.
Waarom: risicospreiding. uitzondering? onrechtmatige daad van moeder
- Joint venture: is zelf geen aparte rechtsvorm, maar een aanduiding van een samenwerking op voet
van gelijkwaardigheid. Je moet alsnog een rechtsvorm kiezen, zoals een BV of een VOF. Hierbij kan
spanning ontstaan tussen het behoud en de uitoefening van doorslaggevende zeggenschap
JV-partners versus de juridische zelfstandigheid van het concernonderdeel.
Personenvennootschappen en eenmanszaken zijn niet geharmoniseerd. Een personenvennootschap
kan vanuit fiscaal oogpunt een overweging zijn in verband met fiscale transparantie. HR Cancun: het
bestuur van de joint venture heeft een eigen zorgplicht om het vennootschappelijke belang van de
onderneming te dienen met het oog op succes van de onderneming.
- Via een contractuele samenwerkingsvorm
- Duurovereenkomst; of
4
Wat ga je doen als je een concern gaat inrichten? 4
Jurisdictiekeuze M (‘listed’ or ‘closed’ company) 5
Moeder en concernmaatschappijen 7
College 2: De invloed van het Europese recht op grensoverschrijdende concerns 12
Uitoefening vrijheid van vestiging 14
Typen van vrije vestiging 14
Het EU-harmonisatieprogramma 19
Ontwikkelingen personenvennootschappen 20
Week 3 Kapitaalbescherming binnen concerns 23
1. Financieringsvrijheid van aandeelhouders 23
Welke mate van financiering? 23
Artikel: 2:216 als het gaat over dividend uitkering 26
Noodzaak financiering 28
WEEK 4: Financiering van het concern via de beurs 29
Beursintroductie 31
Prospectus 32
Being public: doorlopende disclosure 33
WEEK 5: corporate governance and internal controls 34
Concernleidingplicht 35
Korte conclusie met auteurs en hun mening 38
Het beleid: aandeelhouders en beleggers 39
Rol van bestuur en aandeelhouders en RvC - bevoegdheden 39
De concernleidingsplicht 41
week 6: openbare biedingen 44
Achtergrond regulering van openbare biedingen 44
Soorten biedingen 47
Open bod 48
Procedure openbaar bod 49
Verplicht openbaar bod 51
Vijandige biedingen 51
Beschermingsmaatregelen: 52
SITUATIE NA OVERNAME / BOD 55
WEEK 7: REORGANISATIE VAN EN BINNEN HET CONCERN 59
Precontractuele Onderhandelingen 59
Object van de koop bij overname 60
Aansprakelijkheid bij problemen bij de overname 61
Reorganisatietechnieken 62
Juridische fusie: Artikel: (art. 2:309 BW belangrijk, want daar staat alles wat de fusie inhoudt en
wat de rechtsgevolgen inhouden) 63
Bedrijfsfusie (activa/passiva-transactie) 66
Onderhandse aandelenfusie 67
Ontbinding 70
• Turboliquidatie (art. 2:19 lid 4 BW)? 70
WEEK 8: GRENSOVERSCHRIJDENDE REORGANISATIE 70
EU raamwerk inzake grensoverschrijdend ondernemerschap 71
1
, SE-Verordening 73
Zetelverplaatsing (art. 8 SE-Vo) 73
10e Richtlijn inzake grensoverschrijdende fusies 74
10e richtlijn en Sevic 74
WEEK 9: BESCHERMING VAN BELEGGERS EN AANDEELHOUDERS 77
Structuur van beleggersbescherming 78
Effectenrechtelijke grondslagen 78
Koersgevoelige informatie 80
Toezicht en handhaving effectenrecht 82
Vennootschappelijke grondslagen 83
Rol en invloed enquêterecht op beleggersbescherming (i) 84
Enquêtebevoegdheid en concernenquête 86
Niet nakoming van: Concernleidingsplicht 87
Schending concernleidingsplicht 88
Afgeleide schade 89
• Uitzondering op/afwijking van Poot/ABP-doctrine? 89
WEEK 10: AANSPRAKELIJKHEID IN EN ROND BEURSGENOTEERDE CONCERNS (ofwel
dingen specifiek op dochter en moeder) 90
Ongerechtvaardigde instructies van M naar D 92
Dividend uitkering als instructie van de M naar de D (check week 3) 93
Bestuurdersaansprakelijkheid ex 6:162 BW 94
→ Wat valt er op aan deze uitspraken? ⇒ à De HR grijpt altijd terug op de maatstaf van HR
Ontvanger/Roelofsen. 95
TENTAMENVRAgen bestuurdersaansprakelijkheid 97
Artikel 6:162 BW (onrechtmatige daad) 98
Artikel 2:403 BW (403-verklaring) 98
Artikel 6:248 BW (bestuurdersaansprakelijkheid bij faillissement) 98
Artikel 2:11 BW (aansprakelijkheid van rechtspersoon als bestuurder) 98
Curator en 2:9 BW 102
2:11-aansprakelijkheid 104
Shell casus 105
Discussie 403 107
403-aansprakelijkheid 108
Doel en ratio van het groepsregime in artikel 2:403 BW 112
Keuzes van de Hoge Raad 112
Vraagpunten 112
Week 12: Duurzaamheid en jaarrekening 113
Wat is ESG? 113
Ontwikkelingen wet- en regelgeving 113
CRSD 113
Corporate sustainability due diligence directive (CSDDD) 114
Corporate governance 116
Aansprakelijkheidsrisico’s 117
Bestuurdersaansprakelijkheid 118
Kemmeren - Sangen 120
2
, WEEK 1: 1 De organisatie van grensoverschrijdende concerns
Een analyse van het concern op 3 niveaus en hangen met elkaar samen
● Kapitaalmarkt: (financiering) : vanuit het perspectief van een beursgenoteerde holding - Hoe is het
concern ingericht, hoe is de interne organisatie, hoe kan men control uitoefenen, hoe wordt
rekening en verantwoording afgelegd aan beleggers, en hoe kan het concern voorzien in zijn
financiering
● Interne bestuursstructuur holding: zoals de governancestructuur
● Besturing van de concern- en bedrijfsonderdelen: bv met dochtermaatschappijen - leiding geven in
het belang van aandeelhouders
Kernvraag is op welke wijze een (beursgenoteerd) grensoverschrijdend concern in een multi-
jurisdictionele markt efficiënt kan worden ingericht → Namelijk te maken met een juridische
verscheidenheid aan nationaal en Europees ondernemings- en effectenrecht.
Een dergelijk concern wordt geconfronteerd met een juridische verscheidenheid aan nationaal en
Europees ondernemings- en effectenrecht. Met wordt geconfronteerd met verschillende rechtstelsels.
- Dat levert beperkingen op, maar ook mogelijkheden tot een efficiënte inrichting van het
concern en tot allocatie van bedrijfsmiddelen in verschillende jurisdicties.
- De EU is de economische drijfveer voor het aanzwengelen van de economie. Bedrijven hebben
efficiëntievoordelen door de bedrijfsactiviteiten te splitsen. Je kan je productiefaciliteiten daar zetten
waar de arbeidskosten, met behoud van technologie, het laagst zijn. Bedrijven wegen dit af tegen
transportkosten e.d. Je kunt daarnaast schuiven met de inkoop en de verkoop van je producten en
het inschakelen van dochtermaatschappijen die in het concern diensten verlenen om daarmee
intern de winst te drukken.
○ corporate mobility (binnenlands en grensoverschrijdend) zowel feitelijk als juridisch
■ *Corporate mobility: Efficiënte inrichting van het concern en allocatie van bedrijfsmiddelen in
verschillende jurisdicties ⇒ Ondernemingsactiviteiten over de grenzen van de
oprichtingslidstaat te begeven. Corporate mobility kan de vrijheid van ondernemerschap
bevorderen, namelijk door vermindering van de kosten voor oprichting en instandhouding
van een rechtsvorm. Zowel ondernemers als lidstaten kunnen een belang hebben bij de
vrijheid van ondernemerschap in de vorm van grensoverschrijdende zetelverplaatsing. Dit
impliceert namelijk de aanwezigheid van regulatory arbitrage en competition. ⇒ artikel 49
en 54 VWEU
○ Corporate mobility kan leiden tot regulatory arbitrage en regulatory competition
■ regulatory arbitrage= situatie dat er sprake is, dat je als concern gebruik maakt van de
positieve effecten van soepel vennootschaprecht, belastingsrecht en arbeidsrecht in een
andere lidstaat → geen misbruik, maar gebruik van vrije vestiging (Inspire art)
● gaat het om de mogelijkheid voor de ondernemer een keuze te maken uit het
beschikbare rechtsvormen, zowel binnen één jurisdictie als tussen verschillende
jurisdicties
■ regulatory competition = Wanneer er veel corporate mobility is, dan zal je zien dat
overheden (van de lidstaten) een incentive krijgen om het vennootschaps- en
kapitaalmarktrecht aan te passen, zodat deze geen belemmerende factor zijn waardoor
bedrijven zich niet vestigen ⇒ (lage initiële kosten/ korte duur voor de oprichtingsperiode.)
● Van der Sangen – of het recht van vrije vestiging en corporate mobility inderdaad een
bijdrage kan leveren aan een efficiënte allocatie van kosten voor de ondernemer waar het de
rechtsvormkeuze betreft.
○ De oorzaken van de afwezigheid van regulatory arbitrage moeten we dan ook zoeken in andere
omgevingsfactoren die hierboven reeds aangestipt zijn: verschillen in taal, onbekendheid met de
regels, het rechtssysteem en de rechtspraak, onbekendheid met de fiscale gevolgen, met de
administratieve verplichtingen en lasten in het buitenland. Een andere oorzaak ligt hierin dat het
3
, harmonisatieprogramma van de EU zelf ervoor heeft gezorgd dat lidstaten de mogelijkheid hadden
en nog steeds hebben om hun vennootschapsrecht te behouden.
○ Focus moet minder gericht zijn op regulatory competition en meer op de creatie van
omgevingsfactoren die de vrijheid van ondernemerschap binnen de interne markt van de EU kan
bevorderen. De European Private Company kan een uitkomst bieden.
○ SE: in praktijk niet gebruikt. SE is geen katalysator voor grensoverschrijdende samenwerking noch
een katalysator voor regulatory arbitrage. Wel blijkt het de mogelijkheid te bieden voor concurrentie
tussen SE’s en NV’s binnen een en dezelfde jurisdictie. Dit is met name het geval in Duitsland. We
zien derhalve geen horizontale regulatory arbitrage tussen verschillende lidstaten, maar een vorm
van verticale regulatory arbitrage tussen een nationale rechtsvorm (de Duitse Aktiengesellschaft) en
een uit Europa afkomstige rechtsvorm (de naar Duits recht geïmplementeerde SE).
Wat voor soorten ondernemingen zijn actief?
• SME’s – Small (tot 50) en medium enterprises (tussen 50 en 500) die grensoverschrijdendd actief zijn –
steigerbouwers, loodgieters etc.- bv een productieplek in een ander land
• Grote besloten ondernemingen met een zetel in EU, maar globaal actief zijn – meer dan 500
werknemers, hoofdkantoor in Nederland, niet beursgenoteerd, zoals Brabantia, Bavaria en VDL.
• Beursgenoteerde concerns die globaal actief zijn met zetel in Nederland – Philips, Heineken en Shell
• Niet EU-ondernemingen die activiteiten wensen te ontplooien binnen de EU – richten vaak in een
EU-land een tussenholding op waarvan ze 100% aandeelhouder is. Deze holding is houdstermaatschappij
van allerlei dochtermaatschappijen die opgericht worden in de Europese Unie. De tussenholding maakt
gebruik van het recht van vrije vestiging om als tussenholding een dochtermaatschappij op te richten. Via
de tussenholdings is men rechtsbevoegd in de Europese markt. Bijvoorbeeld Taylor, Fuij en Cannon.
Wat ga je doen als je een concern gaat inrichten?
Stap 1: selectie van jurisdictie voor zetel moeder/hoofdkantoor (centrum van bestuursactiviteiten)
- Ondernemingsklimaat
- Cultuur, taal, governance (waar kan ik het beste geld vandaan halen) en toegang tot beleggers,
belasting, arbeidsverhoudingen, infrastructuur, behandeling van expats, kwaliteit van juridische
omgeving, insolventierecht, behandeling van ‘buitenlandse’ ondernemingen, aansprakelijkheid en
duurzaamheidsbeleid
Stap 2: de wijze van organisatie van de grensoverschrijdende bedrijfsactiviteiten over verschillende jurisdicties
(11 EG-Richtlijn)
- Filialen/agentschappen/branches: geen formeel juridische scheiding tussen activiteiten en
verplichtingen, geen rechtspersoonlijkheid. Deze rusten direct op de balans en resultaten van de in een
ander land gevestigde rechtspersoon. Filialen zijn doorgaans service of verkoopkantoren. Als er iets
fout gaat, dan rust de verplichting rechtstreeks op de moedermaatschappij zelf. Je moet de filialen wel
inschrijven bij het lokale handelsregister (11e EG Richtlijn).
- Dochters: zelfstandige rechtspersoon met eigen rechten en plichten die zelf aansprakelijk is in het
land waar de dochter is gevestigd ⇒ vermogensafscheiding. Hier zijn wel additionele kosten aan
verbonden als je kiest voor een dochter in een andere lidstaat. De moedermaatschappij dient enkel de
resultaten te consolideren in de jaarrekening en is in beginsel niet aansprakelijk voor de dochter.
Waarom: risicospreiding. uitzondering? onrechtmatige daad van moeder
- Joint venture: is zelf geen aparte rechtsvorm, maar een aanduiding van een samenwerking op voet
van gelijkwaardigheid. Je moet alsnog een rechtsvorm kiezen, zoals een BV of een VOF. Hierbij kan
spanning ontstaan tussen het behoud en de uitoefening van doorslaggevende zeggenschap
JV-partners versus de juridische zelfstandigheid van het concernonderdeel.
Personenvennootschappen en eenmanszaken zijn niet geharmoniseerd. Een personenvennootschap
kan vanuit fiscaal oogpunt een overweging zijn in verband met fiscale transparantie. HR Cancun: het
bestuur van de joint venture heeft een eigen zorgplicht om het vennootschappelijke belang van de
onderneming te dienen met het oog op succes van de onderneming.
- Via een contractuele samenwerkingsvorm
- Duurovereenkomst; of
4
