Ontwerpen van leersituaties -
Gevorderd
1
,Inhoudsopgave
Week 1 Pagina: 3
Hoorcollege 1 (deels, want de rest past bij andere hoofdstukken)
Week 2 Pagina: 4 t/m 9
Hoorcollege 1 en 2
Hoofdstukken 1 en 2
Artikel Andrews en Goodson
Week 3 Pagina: 10 t/m 20
Hoorcollege 1 en 2
Hoofdstukken 3 en 4
Artikel Merril
Week 4 Pagina: 21 t/m 31
Hoorcollege 3 (deel over taaklassen sequenteren)
Hoofdstukken 5 en 6
Artikel frerejean
Week 5 Pagina: 32 t/m 42
Hoorcollege 4 (deel van ondersteunende informatie)
Hoofdstukken 7, 8 en 9
Week 6 Pagina: 43 t/m 52
Hoorcollege
Hoofdstukken 10, 11, 12
Week 8 Pagina 53 t/m 65
Hoofdstukken 13, 14 en 15
Artikel Kirkpatrick
2
,Week 1
Hoorcollege 1 (deels, want de rest past bij andere hoofdstukken)
Algemene inleiding
4C/ID model = four components of instructional design. Model voor aanleren van complexe
vaardigheden.
Zomaar wat ontwerpprincipes: het moet niet te moeilijk zijn; een opbouw hebben van begin,
midden en afronding; er moet variatie zijn; de stof moet voortbouwen op vorige les/training. Het
moet niet te lang zijn en er moet geëvalueerd worden.
Instructie-ontwerpmodellen
De modellen van ADDIE en GAGNE zijn in veel situaties gewoon voldoende.
3
, Week 2
Hoorcollege 1 en 2
Hoofdstukken 1 en 2
Artikel Andrews en Goodson
Hoorcollege 1 en 2
Complexe vaardigheid: Complex betekent hier niet moeilijk. Er is onderscheid tussen complex en niet
complex. Definitie: Een complexe vaardigheid houdt in dat kennis, vaardigheden en attitudes worden
geïntegreerd, waarbij verschillende deelvaardigheden gecoördineerd moeten worden. Doel:
optimale transfer leersituaties naar werk (praktijk) en het tegengaan van compartimentalisatie en
fragmentatie. Uitgangspunt: hele-taakbenadering-realistische taken. Dit alles is heel anders dan
standaard instructie vaak is. niet elke taak is geschikt voor 4C/ID model. Voorbeelden complexe
vaardigheden: Leidinggeven in supermarkt; Organiseren grootschalig evenement; Leidinggeven aan
multidisciplinair projectteam; Veilig autorijden in drukke omgeving. Niet complexe vaardigheden: Is
een eenvoudige vaardigheid met veel standaard/routine. Voorbeeld: productiemedewerker in
fabriek, medewerker voor data-invoer, folderbezorger. Maar: bij verandering kan een niet-complexe
vaardigheid wel degelijk een complexe worden
Hoofdstuk 1: A New Approach to Instruction
1.1 Complex learning
Complex leren integreert kennis, vaardigheden en attitudes, waardoor leerlingen echte taken kunnen
uitvoeren en zich kunnen aanpassen aan veranderende omgevingen. Daarnaast gaat het om het
coördineren van samenstellende vaardigheden en het creëren van zo groot mogelijke transfer.
Populaire onderwijsmethoden (bv. probleemgestuurd leren) proberen complex leren te bevorderen,
maar missen vaak empirische onderbouwing. Effectieve theoretische modellen, zoals 4C/ID-model,
benadrukken authentieke leertaken en hebben aantoonbaar positieve effecten op prestaties.
1.2 A holistic design approach
Een holistische ontwerpmethode pakt beperkingen aan van traditionele atomistische methoden, die
complexe taken opdelen in geïsoleerde delen en daardoor leiden tot compartimentering,
fragmentatie en slechte kennisoverdracht. Model zorgt ervoor dat studenten leerproces kunnen
integreren en toepassen in uiteenlopende professionele contexten en dat leerlingen worden
voorbereid op echte uitdagingen. Compartimentalisatie: Verdelen van leren in afzonderlijke
domeinen (bv. cognitief, procedureel) verhindert integratie essentiële kennis, vaardigheden en
attitudes, waardoor toepassing in praktijk wordt bemoeilijkt. Fragmentatie: Aanleren vaardigheden in
isolatie voorkomt dat leerlingen deze effectief kunnen coördineren en integreren voor complexe
taken. Transfer paradox: Efficiënte maar rigide trainingsmethoden bereiden leerlingen vaak niet goed
voor op nieuwe of onverwachte problemen. Afwisselende oefenvormen bevorderen betere
overdracht doordat ze vergelijken stimuleren en abstracte, generaliseerbare kennis opbouwen.
Inefficiënte manieren van leren, waarbij leerlingen meer moeite moeten doen, leiden wel tot hoge
transfer. Holistische benaderingen modelleren vereenvoudigde, volledige taken op basis van
realistische scenario’s, zodat leerlingen complexiteit kunnen doorgronden en leerproces kunnen
integreren. Instructie begint met representatieve cases en bouwt geleidelijk aan complexiteit op, wat
zowel begrip als overdracht bevordert.
1.3 Four Components and Ten Steps
4